نکوهش گفتار بی‌جا

امام علی علیه‌ السلام فرمودند:

وَ قَالَ علیه السلام لِبَعْضِ مُخَاطِبِیهِ وَ قَدْ تَکَلَّمَ بِکَلِمَةٍ یُسْتَصْغَرُ مِثْلُهُ عَنْ قَوْلِ مِثْلِهَا: لَقَدْ طِرْتَ شَکِیراً وَ هَدَرْتَ سَقْباً.

شخصی در حضور امام علیه السلام بزرگ‌تر‌ از شان خود گفت امام علیه السلام فرمودند: پر درنیاورده پرواز کردی و در خردسالی آواز بزرگان سر دادی.

نهج البلاغه: حکمت 394

بعضی به اندازه خود حرف نمی زنند مثلا وارد مسائلی می شوند که در حد آنها نیست به عنوان مثال چیزی که در عصر ما مبتلا به آنیم اظهار نظرهای غیر آگاهانه بعضی از افراد در حوزه دین است. در حالی که شغل و کارشان چیز دیگری است هر کاری کارشناسی مخصوص خود را دارد کسی که پزشک نیست حق ندارد اظهارنظر در مسایل پزشکی کند شخصی که درس حوزوی نخوانده و خبر از فتاوا و احکام شرعیه ندارد حق ندارد نظر شخصی خود را در حوزه دین ابراز دارد و در مقابل شریعت مقدس بایستد و باعث تنش در جامعه شود هر کسی باید قد و قواره دانش خود را اندازه بگیرد و بی جهت در کاری که مربوط به او نیست و از آن آگاهی ندارد نظر ندهد. امام علیه السلام درباره این گروه فرمودند:

وَ آخَرُ قَدْ تَسَمَّی عَالِما وَ لَیْسَ بِهِ فَاقْتَبَسَ جَهَائِلَ مِنْ جُهَّالٍ وَ اءَضَالِیلَ مِنْ ضُلَّالٍ وَ نَصَبَ لِلنَّاسِ اءَشْرَاکا مِنْ حَبَائِلِ غُرُورٍ وَ قَوْلِ زُورٍ قَدْ حَمَلَ الْکِتَابَ عَلَی آرَائِهِ وَ عَطَفَ الْحَقَّ عَلَی اءَهْوَائِهِ(1)
و دیگری که او را دانشمند نامند اما از دانش بی بهره است یک دسته از نادانی ها را از جمعی نادان فرا گرفته و مطالب گمراه کننده را از گمراهان آموخته و به هم بافته و دام هایی از طناب های غرور و گفته های دروغین بر سر راه مردم افکنده قرآن را بر خواسته های خود تطبیق میدهد حق را به سوی هوس های خود تفسیر می کند.

پی‌نوشت‌:
1- نهج البلاغه، خطبه 76

منبع: حدیث زندگی: شرح حکمت های نهج البلاغه، کاظم ارفع، تهران: پیام عدالت، 1390.