سیاست
ابوالقاسم لاهوتی کرمانشاهی

(1336/ 1335 -1266/ 1264 س)، نویسنده، روزنامه‏نگار، مترجم و شاعر، متخلص به لاهوتى. در كرمانشاه به دنیا آمد. پس از فراگرفتن علوم مقدماتى در زادگاهش، جهت ادامه‏ى تحصیل به تهران آمد. در جریان انقلاب مشروطه شب‏نامه و اوراق سیاسى منتشر مى‏كرد و در صف فداییان قرار داشت. او در جوانى به تحصیل علوم مذهبى پرداخت ...

مسعود کیهان

(1346 -1269 ش)، جغرافیدان و نویسنده. در تهران به دنیا آمد. پدرش از نقاشان بزرگ و زبردست بود. كیهان تحصیلات مقدماتى را در خانه‏ى پدر به پایان رساند و سپس به مدرسه‏ى علمیه‏ى تهران رفت و نزد استادانى چون عبدالعظیم خان قریب، میرزا على خان ناظم العلوم و آقا شیخ حمزه تحصیلات ابتدایى را تكمیل نمود. در 1284 ...

غلامرضا کیان

(تو 1285 ش)، نویسنده و استاد دانشگاه. در شهرضا به دنیا آمد. وى پس از اتمام تحصیلات ابتدایى و متوسطه، از مدرسه عالى علوم سیاسى دیپلم گرفت. سپس به پاریس رفت و از دانشكده‏ى حقوق آنجا موفق به دریافت لیسانس و دكتراى دولتى در رشته‏ى حقوق و اقتصاد گردید. وى به زبان‏هاى فرانسه، انگلیسى و عربى تسلط داشت. از آثارش: ...

محمد علی کشاورز صدر

(1353 -1281 ش)، حقوقدان، ادیب و نویسنده. در محلات به دنیا آمد پس از اتمام تحصلات وارد دادگسترى و شغل قضاوت شد. وى در دوره‏هاى پانزدهم و شانزدهم نماینده‏ى خرم‏آباد در مجلس شوراى ملى بود و از اواخر 1329 ش به همكارى با دكتر مصدق پرداخت و از زمره‏ى یازده نماینده‏اى بود كه طرح ماده‏ى واحده‏ى ملى كردن نفت ...

فریدون کشاورز

(تو 1286 ش)، پزشك، استاد دانشگاه، روزنامه نگار و نویسنده. در انزلى به دنیا آمد. تحصیلات ابتدایى را در رشت و دوره‏ى متوسطه را در دارالفنون به پایان برد. سپس براى تكمیل تحصیلات خود به فرانسه عزیمت نمود و از دانشكده‏ى پزشكى پاریس موفق به اخذ درجه‏ى دكترا، در طب كودكان شد و پس از چندى معاونت بیمارستان اطفال ...

کاشف السلطنه

(1308 -1244 ش)، دانشمند و نویسنده. ملقب به چایكار. در تربت حیدریه به دنیا آمد. در كودكى پدر را از دست داد و تحت تكفل دایى خود حسام السلطنه قرار گرفت. وى پس از اتمام دروس مقدماتى وارد دارالفنون شد و به فراگرفتن زبان فرانسه و سایر علوم مشغول گردید. سپس به استخدام وزارت امور خارجه درآمد و به منشى‏گرى در ...

شرف الدین قهرمانی

(1323 -1279 ش)، نویسنده، فرهنگ‏نویس و مترجم. تحصیلات عالیه خود را در روسیه به پایان رساند سپس وارد خدمات ارتشى شد. سرانجام در یك سانحه‏ى هوایى درگذشت. از وى بیش از سى و هفت اثر به جاى مانده است. از آثار وى: «آموزش هوایى تاكتیك هوایى»؛ «استتار توپ»؛ «پیش‏آهنگ خلبان»؛ «خداى مى‏رساند»؛ «شاهسون و دیوانه»؛ ...

علاءالدین علی قوشچی سمرقندی

(وف 879 ق)، عالم، منجم، مفسر، محقق، متكلم، مدرس و ریاضیدان. معروف به ملا على قوشچى و فاضل قوشچى. چون در نوجوانى مرغ‏بان سلطان الغ‏بیگ و موظف به حفظ مرغان شكارى او بود به قوشچى مشهور شد. اصل و زادگاهش سمرقند بود. در آنجا اغلب علوم متداول از جمله هئیت و ریاضیات را از قاضى‏زاده‏ى رومى و الغ‏بیگ بن شاهرخ ...

حسینقلی قزل ایاغ

(وف 1336 ش)، پزشك و نویسنده. تحصیلات پزشكى خود را در فرانسه به پایان رساند. چند دوره از طرف مردم سمنان و دامغان و جندق وكالت مجلس را به عهده داشت. از رجال علم و ادب و از پزشكان بنام بود و در مجله «یغما» مقالات از او به چاپ رسیده است. در اواخر عمر كتابهاى خود را به كتابخانه‏ى دانشكده‏ى پزشكى و كتابخانه‏ى ...

ضیاءالدین قریب

(س چهاردهم ق)، مترجم. تحصیلات متوسطه را در مدرسه‏ى علوم سیاسى به پایان برد و از دانشكده‏ى حقوق فارغ‏التحصیل شد. پس از فراغت از تحصیل عهده‏دار مشاغل مختلفى از جمله: رایزنى سفارت ایران در پاریس، معاون اداره‏ى حقوقى در وزارت دارایى، رایزنى سفارت ایران در قاهره، ریاست اداره‏ى اول و پنجم سیاسى در مركز بود. ...

شمس ‏المعالی ابوالحسن قابوس وشمگیر دیلمی

(403 -366 ق)، ادیب، دانشمند، خطاط و شاعر. از سلسله‏ى آل زیار و از پادشاهان ادب‏پرور زمان خود بود كه بسیارى از شاعران فارسى و عربى زبان، حكما و دانشمدان تحت حمایت او به سر مى‏بردند. پایتخت او از مراكز علم و ادب آن روزگار به حساب مى‏آمد و شعرایى چون: خسروى سرخسى و قمرى گرگانى و دانشمندانى چون: ابوریحان ...

جهانگیر قائم مقامی

(1360 -1297 ش)، نویسنده، روزنامه‏نگار و مترجم. تحصیلاتش را در رشته‏ى فنون نظامى به پایان رسانید و موفق به گذراندن دوره‏ى دكتریاى تاریخ در فرانسه شد.وى مجله‏ى «بررسى‏هاى تاریخى» را در 1345 ش تأسیس نمود كه این مجله تا 1357 ش منتشر مى‏شد. قائم‏مقامى نویسندگى و تحقیق را با انتشار مقالاتى در مجله‏ى «یادگار» ...

ابوالقاسم فیوضات

(تو 1305 ق)، روزنامه‏نگار و نویسنده. در تبریز به دنیا آمد. پس از تحصیل علوم قدیمه، در مدارس تبریز به معلمى پرداخت. در 1326 ق مدرسه‏ى فیوضات را تأسیس كرد و مدتى نیز مدیر مدرسه بود. فیوضات در انتشار روزنامه‏ى «تجدد» با شیخ محمد خیابانى همكارى داشت و به نویسندگى در آن مى‏پرداخت. در دوره‏ى چهارم به نمایندگى ...

رضا فیروزآبادی

(ح 1344 -1251 ش)، عالم امامى و نیكوكار. در فیروزآباد از روستاهاى رى در خانواده‏اى فلاحت پیشه به دنیا آمد. مقدمات علوم را در تهران فراگرفت و در فقه و اصول از محضر سید على‏اكبر تفریشى و سید ریحان‏الله كشفى بروجردى و دیگران استفاده برد. سپس به عراق مهاجرت نمود. در نجف از محضر آیت‏الله میرزاحسین خلیلى تهرانى ...

علی اکبر فیاض

(1350 -1277 ش)، محقق، مصحح و استاد دانشگاه. قرآن و مقدمات زبان عربى را نزد پدر فراگرفت. سپس علوم قدیمه را در مدارس مشهد نزد بزرگانى چون سید ابوالقاسم ازغندى، میرزا عبدالجواد ادیب نیشابورى، حاج محمدعلى فاضل، آقا بزرگ شیهدى و میرزا محمدباقر مدرس رضوى فراگرفت و در علوم معقول و منقول و ادبیات فارسى و عربى ...

احمد فصیح خوافی

(777- بعد از 845 ق)، مورخ و شاعر. ملقب و مشهور به فصیح. خاندانش اهل روى خواف بودند و خود در هرات به دنیا آمد و همان جا نشوونما یافت. وى در خدمت شاهرخ و پسرش بایسنقر عهده‏دار مشاغل دولتى بود. در 836 ق مورد غصب واقع و چندى هم مقید و محبوس شد. فصیح بعد از معزولى و بیكارى، به تألیف كتاب خود «مجمل» پرداخت. ...

عبدالله فریار

(تو 1289 ش)، مترجم و نویسنده. وى قبل از مسافرت به آمریكا مدت ده سال در وزارت فرهنگ به معلمى و خدمات فرهنگى مشغول بود. در آمریكا به تكمیل تحصیلات خود در رشته‏ى آموزش و پرورش پرداخت و از دانشگاه كلمبیا فارغ‏التحصیل شد و در ضمن در دبیرخانه‏ى سازمان ملل متحد به كار مشغول گشت. وى سپس به دانشگاه تهران منتقل ...

حسین فرهودی

(تو 1285 ش)، مورخ، مترجم و نویسنده. در تهران به دنیا آمد. پس از اتمام تحصیلات عالى در مدرسه‏ى علوم سیاسى و دانشكده‏ى حقوق در 1314 ش وارد خدمت وزارت فرهنگ شد و چند سال بعد ریاست فرهنگ مازندران را به عهده گرفت. بعد از آن مشاغل مختلفى را عهده‏دار شد، از جمله: ریاست دبیرستان، كفالت اداره‏ى اوقاف، ریاست دفتر ...

ابوالقاسم فروهر

(1339 -1257 ش)، نویسنده و حقوقدان. پس از اتمام تحصیلات در مدرسه‏ى سیاسى تهران به اروپا عزیمت نمود و از دانشكده‏ى حقوق ژنو فارغ‏التحصیل شد. سپس به ایران بازگشت. در 1288 ش وارد خدمات دولتى شد و تا 1333 ش عهده‏دار مشاغل مختلف سیاسى بود. اثر وى: «قانون مجازات عمومى».[1] فرزند میرزا محمودخان قوام‏الدوله، ...

ابوالحسن فروغی اصفهانی

(1338 -1263 ش)، نویسنده، استاد دانشگاه، شاعر، مترجم و روزنامه‏نگار. در تهران به دنیا آمد. پدر ش از رجال دانشمند دوره‏ى ناصرى بود. وى علوم مقدماتى را نز پدر آموخت و تحصیلات ابتدایى و متوسطه را در مدرسه‏ى دارالفنون و آلیانس به پایان برد و زبان فرانسه را به خوبى آموخت، آن‏گاه به فرانسه عزیمت نود. بعد از ...