جمعه، 14 خرداد 1400
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما

چرا نمی توانیم دین خود را تغییر دهیم؟

پرسش :

خداوند متعال، انتخاب دین را به خود انسان واگذار کرده است. عالمان اسلامى مى‌گویند: «اصول دین تحقیقى و یقینى است؛ نه تقلید». پس چرا پدران هنگام صحبت از تغییر دادن دین مى‌گویند: «مرتد شده‌اید» و جوانان را از بعضى حق‌هاى انسانى محروم مى‌کنند؟


پاسخ :
در این باره توجه به چند نکته لازم است:
1. آیات قرآن مجید دلالت دارند که هر فرد با اراده و اختیار، حق انتخاب دین را دارد:

«لا اکراهَ‌ فِى الدِّینِ‌؛1 در پذیرش دین اکراهى نیست»؛

«و قُلِ‌ الحَقُّ‌ مِن رَبِّکُم فَمَن شآءَ فَلیُؤمِن و مَن شآءَ فَلیَکفُر؛2 و بگو: این حق است از سوى پروردگارتان! هرکس مى‌خواهد ایمان بیاورد [و این حقیقت را پذیرا شود] و هرکس مى‌خواهد کافر گردد.»

2. انتخاب یک دین باید با شناخت کافى باشد؛ از همین رو، پذیرش اصل دین، به صورت تقلیدى مذموم است. انسان مى‌تواند با ابزار شناخت، حق را از باطل، خیر را از شر، خوبى را از بدى، راه رشد و کمال را از راه انحطاط‍‌ تشخیص دهد: «قَد تَبَیَّنَ‌ الرُّشدُ مِنَ‌ الغَىِ‌ّ فَمَن یَکفُر بِالطّاغوتِ‌ ویُؤمِن بِاللّٰهِ‌ فَقَدِ استَمسَکَ‌ بِالعُروةِ‌ الوُثقىٰ‌ لَا انفِصامَ‌ لَها؛3 راه از بى راهه به خوبى آشکار شده است، پس کسى که به طاغوت کفر ورزیده و به خدا ایمان آورد در حقیقت به مطمئن‌ترین دستگیره چنگ زده است که گسستنى نیست.» اما وقتى با آگاهى کامل پا در حوزه تنها راه سعادت و دین بر حق گذاشت، چنانچه با علم و عمد از راه خداوند برگردد، مانند کسى است که تنها ریسمان نجات را رها کند، که به محض رها شدن سقوط‍‌ مى‌کند.

3. با توجه به مطالب بالا نتیجه مى‌گیریم:

الف) آموختن مسایل دینى از پدر، مادر، دبیران، مربیان، علما یک امر طبیعى است. این آموختن، تقلید نیست؛ بلکه نوعى انتقال معلومات و آگاهى دینى و مذهبى است؛ حتى در مواردى این کار ضرورى مى‌شود؛ زیرا نسل جدید، درابتداى آشنا شدن با عقاید و معارف دینى، با شیوه و روش استدلال آشنا نیستند، و این اشخاص، مى‌توانند با استدلال مناسب آن‌ها را آشنا کنند؛ اما در عین حال این افراد نمى‌توانند از مکلف و آن شخص، اراده را سلب کنند؛

ب) تحقیق در عقاید دینى - اگر از راه‌هاى بایسته و صحیح آن انجام شود - بسیار مناسب است؛

ج) حکم قتل مرتد - که علناً اعلان کفر و بى زارى از دین مى‌کند و موجب رخنه در جامعه اسلامى مى‌شود - موافق عقل و فطرت است.4 و در پاسخ‌هاى پیشین گذشت که حکم صادر شده براى مرتد (قتل، حبس و...) به خاطر اظهار ارتداد، اعلام بازگشت از دین اسلام، تخریب جامعه اسلامى و... مى‌باشد وگرنه تا زمانى که شخصى «ارتداد» خودش را «ابراز» نکند یا با شهادت دو شاهد عادل در دادگاه ثابت نشود، حکمى درباره او وجود ندارد. پس تغییر عقیده با «ابراز و اعلان تغییر عقیده» متفاوت است.

پی‌نوشت‌ها:
(1). سوره بقره، آیه 256
(2). سوره کهف، آیه 29
(3). سوره بقره، آیه 256
(4). ر. ک: مجموعه آثار شهید مطهرى، ج 3، صص 615-451

منبع: پرسمان قرآنی فلسفه احکام، سید علی هاشمی نشلجی، نشر جمال، 1390.
تبلیغات در راسخون
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
تازه های پرسش و پاسخ
موارد بیشتر برای شما
حمله پهپادی سپاه علیه یک سامانه راداری آمریکا در پایگاه شیخ عیسی
play_arrow
حمله پهپادی سپاه علیه یک سامانه راداری آمریکا در پایگاه شیخ عیسی
تشکیل دیوار انسانی در ساحل سرخ هرمز
play_arrow
تشکیل دیوار انسانی در ساحل سرخ هرمز
سرلشکر عبداللهی: خودکفایی دفاعی مهم‌ترین درس جنگ بود
play_arrow
سرلشکر عبداللهی: خودکفایی دفاعی مهم‌ترین درس جنگ بود
سرلشکر عبداللهی: آمریکایی‌ها را تا قطب جنوب عقب می‌رانیم
play_arrow
سرلشکر عبداللهی: آمریکایی‌ها را تا قطب جنوب عقب می‌رانیم
درگذشت بازیکن ۱۶ ساله آرژانتینی پس از برخورد توپ به سر + فیلم
play_arrow
درگذشت بازیکن ۱۶ ساله آرژانتینی پس از برخورد توپ به سر + فیلم
بازدید کیم جونگ‌اون از پیست اسکی جدید در کره شمالی + فیلم
play_arrow
بازدید کیم جونگ‌اون از پیست اسکی جدید در کره شمالی + فیلم
دبیرکل ناتو: آمریکا ناچار است حضور نظامی خود در سراسر جهان را بازنگری کند + فیلم
play_arrow
دبیرکل ناتو: آمریکا ناچار است حضور نظامی خود در سراسر جهان را بازنگری کند + فیلم
تصاویر نزدیک از کشتی‌های هدف حمله سپاه در تنگه هرمز + فیلم
play_arrow
تصاویر نزدیک از کشتی‌های هدف حمله سپاه در تنگه هرمز + فیلم
تراکتورهای برقی بدون راننده در چین + فیلم
play_arrow
تراکتورهای برقی بدون راننده در چین + فیلم
گشت‌زنی قایق‌های تندروی نیروی دریایی سپاه در خلیج فارس + فیلم
play_arrow
گشت‌زنی قایق‌های تندروی نیروی دریایی سپاه در خلیج فارس + فیلم
یک نیمرو صبحانه متفاوت!
play_arrow
یک نیمرو صبحانه متفاوت!
خلاصه دیدار عراق یک - ایران یک
play_arrow
خلاصه دیدار عراق یک - ایران یک
برائت خانواده جانباختگان اتوبوس آبدانان از هنجارشکنان
play_arrow
برائت خانواده جانباختگان اتوبوس آبدانان از هنجارشکنان
پزشکیان خطاب به مدال‌آوران المپیاد: خداوکیلی دوست‌تون دارم
play_arrow
پزشکیان خطاب به مدال‌آوران المپیاد: خداوکیلی دوست‌تون دارم
سردار قریشی: دنبال تغییر رژیم جمهوری اسلامی بودند ولی الان رژیم‌های خودشان تغییر می‌کند + فیلم
play_arrow
سردار قریشی: دنبال تغییر رژیم جمهوری اسلامی بودند ولی الان رژیم‌های خودشان تغییر می‌کند + فیلم