خط
محمود نقاش

(س نهم ق)، نقاش و خطاط. وى علاوه بر رسمى‏سازى و طراحى نقوش كاشیها كه در مسجد جامع ورزنه و هم چنین بر روى شبستان خدابنده‏ى مسجد اصفهان به نقش درآورده، در خط ثلث نیز استاد بوده است. از آثار وى كتیبه‏ى سردر مذكور است كه به خط ثلث معرق چنین كتابت شده: «امر به بناء هذه العماره... سنه‏ى احدى و خمسین و ثمنمئه ...

علی بناء آملی

(س نهم مق)، خطاط. از آثار وى: كتیبه‏ى سرور ورودى برج‏السلطان زین‏العابدین در سارى كه بر روى كاشى نقش شده و رقم «عمل سید على بن سید كمال‏الدین بناء آملى» دارد. در برج سلطان زین‏العابدین صندوق چوبینى وجود دارد كه بر روى آن كتیبه‏اى است به خط ثلث كه ممكن است این اثر نیز از استاد سید على باشد و چنین تاریخ ...

عباس حسینی

(1336 -1273 ش)، خطاط. در تهران متولد شد. نستعلیق را خوش مى‏نوشت و در این خط شاگرد میرزا كاظم خوشنویس بود پدر او، سید احمد، جد خاندان سید احمدیان است. از آثار وى: یك قطعه به قلم پنج دانگ و دو دانگ و نیم دو دانگ خوش، با رقم: «عباس بن احمد الحسینى سید احمدیان،... سنه‏ى یك هزار و سیصد و هفتاد من الهجزه المقدسه»؛ ...

مرتضی سیدالشعراء شیرازی

(1335 -1289 ق)، شاعر و خوشنویس، متخلص به سیدالشعراء. ملقب به شجاع‏السادات. فقه و اصول را در مدرسه‏ى خان شیراز آموخت. در سال 1327 ق قرائت خانه و كتابخانه‏اى در سرباغ ایالتى تاسیس كرد و در سال 1328 ق امتیاز روزنامه «آیینه» را گرفت و در سال 1332 ق به كار وكالت دادگسترى پرداخت. وى در شیراز به سن چهل و پنج ...

علی سیچانی

(س سیزدهم ق)، خطاط. از آثار وى: یك نسخه «زادالمعاد»، به قطع نیم ربعى، با جلد روغنى عالى، مذهب، نسخ كتابت خفى عالى و به شیوه‏ى ملا زین‏العابدین محلاتى، با رقم: «تمت الكتاب بعون‏اللَّه الملك الوهاب على ید الفقیر الحقیر الجانى ملا على السیچانى فى شهر محرم الحرام سنه 1252». ...

یحیی سیبک نیشابوری

(وف 852 ق)، خطاطو شاعر، متخلص به فتاحى. وى از شاعران دوره‏ى شاهرخ گوركانى ست و در كتابخانه‏ى بایسنقر میرزا مشغول به كتابت بوده و در بیشتر علوم دست داشته است. بخصوص در شعر و خط معروف بود. یحیى غیر از تخلص فتاحى، به تفاحى، اسرارى و خمارى نیز تخلص مى‏كرده است. از آثار او: «تعبیرنامه‏ى منظوم»؛ مثنوى «دستور ...

محمود سیاقی هروی

(ز 979 ق)، شاعر و خطاط. پدرش از مشاهیر. متصوفه‏ى زمان خود و از سادات صحیح‏النسب هرات بود. وى تا حیات اسفندیار سلطان در فرغانه وزرات او را داشت. سیاقى هروى در خط و انشاء و معما و عروض و قافیه دست داشته و انواع شعر را خوب مى‏گفته است. ...

احمد سهیلی خوانساری

(تو 1290 ش)، كتاب شناس، خطاط و شاعر. وى در تهران به دنیا آمد و پس از اتمام تحصیلات به خدمات فرهنگى مشغول شد. او چهل سال رییس كتاب خانه‏ى ملك در تهران بود. سهیلى از اوان جوانى به شاعرى پرداخت و در انجمن‏هاى ادبى عضو بود. او در نسخ و ثلث از شاگردان امیرالكتاب بوده است. سهیلى داراى تالیفاتى است از جمله: ...

لطف اللَّه سهیل شیرازی

(ز 1313 ق)، نقاش، خطاط و شاعر، متخلص به سهیل. در دوره‏ى ناصرى مى‏زیست و اهل فسا بود و به میرزا سهیل شیرازى شهرت داشت. وى در خوشنویى و شعر و نقاشى دست داشته است. از او آثارى در زمینه‏ى نقاشى دیده نشده است. این بیت از او ست: گاه از هجر تو نالم، گهى از زارى دل حال دل را به كه گویم كه كند یارى دل ...

سهیل

(س یازدهم ق)، خطاط. از آثار وى: یك نسخه «مصباح» كفعمى، رحلى و سرلوح مذهب، نسخ كتابت و رقاع خوش (به شویه‏ى ملا علاء بیك)، با رقم: «فرع من تحریر التمهید... فى دارالسلطنه‏ى تبریز لسنه ست و ثلثین و الف من الهجره النبویه على ید العبد الضعیف و النحیف الى رحمه‏اللَّه تعالى سهیل بن عبداللَّه غفراللَّه له...». ...

کمال الدین محمد حسین سهوی تبریزی

(س دهم و یازدهم ق)، خطاط و شاعر، متخص به سهوى. از مردم تبریز بود. او نستعلیق را نزد ملا محمدحسین تبریزى، استاد میرعماد، تعلیم گرفت، اما بیشتر به شیوه‏ى میرعلى هروى متمایل بود و جلى و خفى، هر دو را خوش مى‏نوشت. سهوى در بیست سالى، از تبریز به قصد حج به حجاز رفت و هنگام بازگشت، به علت حمله‏ى عثمانیان به ...

سهراب مکری

(1089 ق)، خطاط. از آثار او كتیبه‏ى سردر مدرسه‏ى شاه سلیمان در مهاباد است كه به خط رقاع بر روى سنگ مرمر نقر شده و چنین رقم نهده است: «.. وفقنى لاتمام هذه المدرسه الشریفه فى ایام دوله‏السلطان الاعدل شاه سلیمان الحسینى الموسوى الصفوى بهادرخان خلداللَّه تعالى ملكه فى سنه 1089، كتبه... سهراب المكرى». ...

حسنعلی سوزی ساوجی

(وف 1014/1002 ق)، خطاط و شاعر، متخلص به سوزى. اصلا از ساوه ولى مقیم اصفهان بود. وى ابتدا در شعر جفاكش تخلص مى‏كرد، تا اینكه سفرى به خراسان كرد و تخلص خود را به سوزى بدل كرد. از آنجا به اصفهان رفت و در این شهر سكنى گزید. اشعار وى را بیش از بیست هزار بیت دانسته‏اند. سوزى همچنین نستعلیق را خوش مى‏نوشت و ...

محمدعلی سنگلاخ خراسانی

(1294 -1184 ق)، خطاط و شاعر. وى اصلا از خاندان قرایى قوچان خراسان بود و به خود لقب سنگلاخ داده و از آن وقار و متانت اراده كرده است. بسیار عارف مسلك و صوفى‏منش بود و در نظم و نثر دست داشت. سالها در استانبول توقف داشت و اعیان آن دولت تجلیلش نموده و مدایح او را كتابى كرده و به طبع رسانیده‏اند. از خطوط، ...

ظهیرالدین نصر سموری سکزی

(س ششم ق)، شاعر، خطاط. وى از سیستان به غور به عنوان سفیر رفت و فخرالدین مبارك شاه را مدح گفت. از او است: هركه چون گل به زر فریفته شد در عمل آب روى داد به بار ...

احمد سمنانی

(س دهم ق)، خطاط. وى از اولاد علاءالدوله سمنانى بود و پدرانش منصب وزارت داشتند. میرزا احمد در بخارا مى‏زیست و خط نستعلیق را بسیار خوب مى‏نوشت. وى در هفدهم جمادى‏الثانى سال 968 ق نسخه‏اى از «نفحات الانس» جامى را به پایان رسانیده است. ...

محمد سمسانی شیرازی

(س چهارم ق)، خطاط. مشهور به ابن سمسانى. در آغاز عمر به اكتساب علوم و فضایل پرداخت. آنگاه متوجه مشق و تعلیم خط گردید و به نزد ابن‏مقله به فارس رفت و بعد از مدتى از زمره‏ى اساتید و مشاهیر گشت. ...

موسی سمرقندی

(س دهم ق)، خطاط. از آثار وى: یك نسخه «شرح معماى امیرحسین»، به قلم كتابت جلى متوسط، با رقم: «تم بالخیر على ید اضعف عباداللَّه موسى بن عیسى سمرقندى... فى تاریخ سبع و سبعین و تسمائه.. ». ...

محمد امین سمرقندی

(س دهم و یازدهم ق)، خطاط. از كاتبان است. از آثار وى: یك قطعه به قلم سه دانگ متوسط، با رقم: «الفقیر محمد امین سمرقندى». ...

سلیم نیشابوری

(وف 990 ق)، خطاط و شاعر. اصلا حبشى و پدرش از غلامان میر جمال‏الدین صدر استرآبادى بود سلیم را در قعطه‏نویسى و كتابت و رنگه‏نویسى ستوده‏اند و استاد دانسته و در كتابت قرین سلطان محمد نور گرفته‏اند. او در كتابت خفى شیوه‏ى استاد خود، شاه محمود نیشابورى، را پیروى كرده است. برخى وى را نقاش و مذهب پنداشته و ...