تعداد سوره‌ها و آیات قرآن

قرآن با 114 سوره از روز نخست به همین صورت فعلی، نه كم و نه زیاد، نازل شده و از طریق پیامبر (صلی الله علیه و آله) ‌با نقل صحابه و تابعین به دست ما رسیده است. این عدد متواتر است، زیاده بر این فاقد اعتبار و كمتر از این
سه‌شنبه، 8 تير 1395
تخمین زمان مطالعه:
پدیدآورنده: علی اکبر مظاهری
موارد بیشتر برای شما
تعداد سوره‌ها و آیات قرآن
تعداد سوره‌ها و آیات قرآن

 

نویسنده: محمدهادی معرفت




 

قرآن با 114 سوره از روز نخست به همین صورت فعلی، نه كم و نه زیاد، نازل شده و از طریق پیامبر (صلی الله علیه و آله) ‌با نقل صحابه و تابعین به دست ما رسیده است. این عدد متواتر است، زیاده بر این فاقد اعتبار و كمتر از این فاقد دلیل است. گفته شده است: مصحف عبدالله بن مسعود، فاقد سوره‌ی حمد و دو سوره‌ی مُعَوَّذَتَیْن (ناس و فلق) بوده است. او بر این باور بود كه سوره‌ی حمد همتای قرآن است و از قرآن جداست. چنان كه در آیه‌ی «وَ لَقَدْ آتَیْنَاکَ سَبْعاً مِنَ الْمَثَانِی وَ الْقُرْآنَ الْعَظِیمَ‌» (1) سوره‌ی حمد، كه همان سبع مثانی است، در مقابل قران قرار گرفته است. اما معوّذتین را از سوره‌های قرآنی نمی‌دانست، بلكه آن دو را از دعاهای باطل السحر (دفع چشم زخم) می‌شمرد كه بر پیامبراكرم (صلی الله علیه و آله) وحی شد تا با خواندن آنها چشم زخمی كه بر حَسَنین وارد شده بود، دفع شود. بنابراین هرگاه این دو سوره را در مصحفی می‌دید، آن را پاك می‌كرد و می‌گفت: «غیر قرآن را با قرآن خلط نكنید.»
مصحف اُبیّ بن كعب دارای 115 سوره بوده است. او دو سوره‌ی فیل و ایلاف را یك سوره می‌دانست و میان آن دو «بسم الله الرحمان الرحیم» نمی‌آورد. ضمناً دو سوره به نام‌های حفد و خلع بر سوره‌ها اضافه كرده بود.
تعیین فواصل آیات كه هر آیه تا كجا ادامه دارد امری توقیفی است و با دستور و نظر پیامبراكرم (صلی الله علیه و آله) ‌بوده است و از آن بزرگوار منقول است و مسأله‌ای اجتهادی نیست. بنابراین، صحت آن به درستی و استواری نقل بستگی دارد و این گونه نیست كه با تمام شدن مطلب، آیه پایان یابد. چه بسا در وسطِ مطلب و در اثنا، آیه تمام می‌شود با آنكه مطلب هنوز ناتمام است و در آیه‌ی بعد تمام می‌شود. پس كوتاهی و بلندی هر آیه به مطالب مندرج در آن بستگی ندارد و صرفاً امر توقیفی است. اینكه گذشتگان در اندازه‌ی آیات اندكی اختلاف نظر دارند بدین جهت است كه پیامبراكرم (صلی الله علیه و آله) احیاناً در جایی از آیه توقف می‌فرمودند و به تلاوت ادامه نمی‌دادند و گمان می رفت كه آیه تمام شده است و چه بسا در تلاوت دیگر، بدون وقفه ادامه داده‌اند.
از ابن عباس نقل شده است كه: كل آیات قرآن 6600 آیه و همه‌ی حروف قرآن 320671 حرف است. در كلمات قرآن اختلاف است: برخی 77277 و دسته‌ای 77934 و گروهی 77434 كلمه شمرده‌اند.
عدد صحیح آیات، طبق روایت كوفیّین كه صحیح‌ترین و قطعی‌ترین روایات است، 6236 آیه است كه از مولی امیرمؤمنان (علیه السلام) روایت شده است. (2) و اكنون عدد آیات قرآن در مصحف شریف همین رقم است. این شمارش، مبنی بر ان است كه «بسم الله الرحمان الرحیم» در سوره‌ی حمد یك آیه محسوب شود و در دیگر سوره‌ها آیه‌ی مستقل به حساب نیامده باشد. و برخی از حروف مقطعه در اوایل سوَر، یك آیه محسوب شود، ولی تعداد آیات هر سوره نزد دیگران مورد اختلاف است.(3)

پی‌نوشت‌ها:

1. حجر15: 87.
2. رك: الاتقان، ج1، ص 189-190 و 197. روایت كوفیین از ابن ابی لیلی، او از ابوعبدالرحمان سُلَمی و از امیرمؤمنان (علیه السلام) است.
3. همان، ص190-195.

منبع مقاله :
معرفت، محمدهادی؛ (1389)، علوم قرآنی، قم: مؤسسه‌ی فرهنگی تمهید، چاپ پانزدهم.

 

تبلیغات در راسخون
نظرات کاربران
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
پیام های تسلیت مراجع عظام و شخصیت ها در پی ارتحال آیت‌الله العظمی وحید خراسانی
پیام های تسلیت مراجع عظام و شخصیت ها در پی ارتحال آیت‌الله العظمی وحید خراسانی
عقب‌راندن نیروهای مزدور سعودی توسط انصارالله در مارب
play_arrow
عقب‌راندن نیروهای مزدور سعودی توسط انصارالله در مارب
حدادعادل: جلوه شاعرانه و ادبی، ویژگی متمایز رهبر شهید بود
play_arrow
حدادعادل: جلوه شاعرانه و ادبی، ویژگی متمایز رهبر شهید بود
تشویق و تجلیل بخاطر تمرد از رفتن به سربازی در ارتش!
play_arrow
تشویق و تجلیل بخاطر تمرد از رفتن به سربازی در ارتش!
چرت زدن وزیر امور خارجه ترکمنستان در اجلاس اکو + فیلم
play_arrow
چرت زدن وزیر امور خارجه ترکمنستان در اجلاس اکو + فیلم
انتشار تصاویریی از حملات پهپادهای شاهد-۱۳۶ ایران به پایگاه آمریکا در کویت + فیلم
play_arrow
انتشار تصاویریی از حملات پهپادهای شاهد-۱۳۶ ایران به پایگاه آمریکا در کویت + فیلم
رونمایی از ربات غول پیکر سیتکس در میدان آزادی + فیلم
play_arrow
رونمایی از ربات غول پیکر سیتکس در میدان آزادی + فیلم
پاسخ ترامپ درباره درخواست از چین برای عدم خرید نفت ایران: نیاز نیست بدانید + فیلم
play_arrow
پاسخ ترامپ درباره درخواست از چین برای عدم خرید نفت ایران: نیاز نیست بدانید + فیلم
واکنش ترامپ در زمینه تهدید حملات پهپادی + فیلم
play_arrow
واکنش ترامپ در زمینه تهدید حملات پهپادی + فیلم
انهدام پهپاد MQ-1 بر فراز تنگه هرمز با آتش نیروی پدافند هوایی ارتش + فیلم
play_arrow
انهدام پهپاد MQ-1 بر فراز تنگه هرمز با آتش نیروی پدافند هوایی ارتش + فیلم
روایت شکارچی جنگنده F-35 آمریکایی از نحوه هدف قراردادن این جنگنده پیشرفته توسط پدافند هوافضای سپاه + فیلم
play_arrow
روایت شکارچی جنگنده F-35 آمریکایی از نحوه هدف قراردادن این جنگنده پیشرفته توسط پدافند هوافضای سپاه + فیلم
استقرار بالن‌های مراقبتی و شناسایی آمریکا در مناطق شمالی امارات و بر فراز بحرین + فیلم
play_arrow
استقرار بالن‌های مراقبتی و شناسایی آمریکا در مناطق شمالی امارات و بر فراز بحرین + فیلم
وقتی روآن اتکینسون ناگهان به مستر بین تبدیل می‌شود
play_arrow
وقتی روآن اتکینسون ناگهان به مستر بین تبدیل می‌شود
کنایه مجری تلویزیون به استایل ترند این روزها: شلوار دور سرتان می‌بندید و فکر می‌کنید باکلاسید + فیلم
play_arrow
کنایه مجری تلویزیون به استایل ترند این روزها: شلوار دور سرتان می‌بندید و فکر می‌کنید باکلاسید + فیلم
از نهی ذلت‌پذیری تا الگوی عزت‌مداران؛ مسیر و ریشه‌های تاریخی خودتحقیری در ایران
از نهی ذلت‌پذیری تا الگوی عزت‌مداران؛ مسیر و ریشه‌های تاریخی خودتحقیری در ایران