تعداد سوره‌ها و آیات قرآن

قرآن با 114 سوره از روز نخست به همین صورت فعلی، نه كم و نه زیاد، نازل شده و از طریق پیامبر (صلی الله علیه و آله) ‌با نقل صحابه و تابعین به دست ما رسیده است. این عدد متواتر است، زیاده بر این فاقد اعتبار و كمتر از این
سه‌شنبه، 8 تير 1395
تخمین زمان مطالعه:
پدیدآورنده: علی اکبر مظاهری
موارد بیشتر برای شما
تعداد سوره‌ها و آیات قرآن
تعداد سوره‌ها و آیات قرآن

 

نویسنده: محمدهادی معرفت




 

قرآن با 114 سوره از روز نخست به همین صورت فعلی، نه كم و نه زیاد، نازل شده و از طریق پیامبر (صلی الله علیه و آله) ‌با نقل صحابه و تابعین به دست ما رسیده است. این عدد متواتر است، زیاده بر این فاقد اعتبار و كمتر از این فاقد دلیل است. گفته شده است: مصحف عبدالله بن مسعود، فاقد سوره‌ی حمد و دو سوره‌ی مُعَوَّذَتَیْن (ناس و فلق) بوده است. او بر این باور بود كه سوره‌ی حمد همتای قرآن است و از قرآن جداست. چنان كه در آیه‌ی «وَ لَقَدْ آتَیْنَاکَ سَبْعاً مِنَ الْمَثَانِی وَ الْقُرْآنَ الْعَظِیمَ‌» (1) سوره‌ی حمد، كه همان سبع مثانی است، در مقابل قران قرار گرفته است. اما معوّذتین را از سوره‌های قرآنی نمی‌دانست، بلكه آن دو را از دعاهای باطل السحر (دفع چشم زخم) می‌شمرد كه بر پیامبراكرم (صلی الله علیه و آله) وحی شد تا با خواندن آنها چشم زخمی كه بر حَسَنین وارد شده بود، دفع شود. بنابراین هرگاه این دو سوره را در مصحفی می‌دید، آن را پاك می‌كرد و می‌گفت: «غیر قرآن را با قرآن خلط نكنید.»
مصحف اُبیّ بن كعب دارای 115 سوره بوده است. او دو سوره‌ی فیل و ایلاف را یك سوره می‌دانست و میان آن دو «بسم الله الرحمان الرحیم» نمی‌آورد. ضمناً دو سوره به نام‌های حفد و خلع بر سوره‌ها اضافه كرده بود.
تعیین فواصل آیات كه هر آیه تا كجا ادامه دارد امری توقیفی است و با دستور و نظر پیامبراكرم (صلی الله علیه و آله) ‌بوده است و از آن بزرگوار منقول است و مسأله‌ای اجتهادی نیست. بنابراین، صحت آن به درستی و استواری نقل بستگی دارد و این گونه نیست كه با تمام شدن مطلب، آیه پایان یابد. چه بسا در وسطِ مطلب و در اثنا، آیه تمام می‌شود با آنكه مطلب هنوز ناتمام است و در آیه‌ی بعد تمام می‌شود. پس كوتاهی و بلندی هر آیه به مطالب مندرج در آن بستگی ندارد و صرفاً امر توقیفی است. اینكه گذشتگان در اندازه‌ی آیات اندكی اختلاف نظر دارند بدین جهت است كه پیامبراكرم (صلی الله علیه و آله) احیاناً در جایی از آیه توقف می‌فرمودند و به تلاوت ادامه نمی‌دادند و گمان می رفت كه آیه تمام شده است و چه بسا در تلاوت دیگر، بدون وقفه ادامه داده‌اند.
از ابن عباس نقل شده است كه: كل آیات قرآن 6600 آیه و همه‌ی حروف قرآن 320671 حرف است. در كلمات قرآن اختلاف است: برخی 77277 و دسته‌ای 77934 و گروهی 77434 كلمه شمرده‌اند.
عدد صحیح آیات، طبق روایت كوفیّین كه صحیح‌ترین و قطعی‌ترین روایات است، 6236 آیه است كه از مولی امیرمؤمنان (علیه السلام) روایت شده است. (2) و اكنون عدد آیات قرآن در مصحف شریف همین رقم است. این شمارش، مبنی بر ان است كه «بسم الله الرحمان الرحیم» در سوره‌ی حمد یك آیه محسوب شود و در دیگر سوره‌ها آیه‌ی مستقل به حساب نیامده باشد. و برخی از حروف مقطعه در اوایل سوَر، یك آیه محسوب شود، ولی تعداد آیات هر سوره نزد دیگران مورد اختلاف است.(3)

پی‌نوشت‌ها:

1. حجر15: 87.
2. رك: الاتقان، ج1، ص 189-190 و 197. روایت كوفیین از ابن ابی لیلی، او از ابوعبدالرحمان سُلَمی و از امیرمؤمنان (علیه السلام) است.
3. همان، ص190-195.

منبع مقاله :
معرفت، محمدهادی؛ (1389)، علوم قرآنی، قم: مؤسسه‌ی فرهنگی تمهید، چاپ پانزدهم.

 

تبلیغات در راسخون
نظرات کاربران
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
مرگ ناگهانی و پرسش های ناتمام؛ چگونه درباره فقدان با کودکان حرف بزنیم؟
مرگ ناگهانی و پرسش های ناتمام؛ چگونه درباره فقدان با کودکان حرف بزنیم؟
واکنش صلیب سرخ جهانی به جنایت‌های دشمن در جنگ چهل روزه علیه ایران چه بود؟
play_arrow
واکنش صلیب سرخ جهانی به جنایت‌های دشمن در جنگ چهل روزه علیه ایران چه بود؟
پرونده جدید علیه رسایی
play_arrow
پرونده جدید علیه رسایی
سواد مرگ، چرا جامعه ای که درباره زندگی حرف می زند از مرگ سخن نمی گوید؟
سواد مرگ، چرا جامعه ای که درباره زندگی حرف می زند از مرگ سخن نمی گوید؟
سلاح شیمیایی ایرانی در قلب واشنگتن؟!
play_arrow
سلاح شیمیایی ایرانی در قلب واشنگتن؟!
ضرب و شتم محمد خردادیان پس از افشاگری علیه پهلوی
play_arrow
ضرب و شتم محمد خردادیان پس از افشاگری علیه پهلوی
اولین ساعت‌مچی تلویزیون دار جهان سیکو در سال ۱۹۸۲ + فیلم
play_arrow
اولین ساعت‌مچی تلویزیون دار جهان سیکو در سال ۱۹۸۲ + فیلم
پیرترین ایرانی در سرشماری جدید شناسایی شد + فیلم
play_arrow
پیرترین ایرانی در سرشماری جدید شناسایی شد + فیلم
آیا هر رازی را باید با یک ربات در میان گذاشت؟
آیا هر رازی را باید با یک ربات در میان گذاشت؟
تقدیر از معلمی که جان دانش‌آموز را براثر خفگی نجات داد + فیلم
play_arrow
تقدیر از معلمی که جان دانش‌آموز را براثر خفگی نجات داد + فیلم
تعبیر جدید ترامپ از ونزوئلا ؛ دارایی جدید آمریکا است + فیلم
play_arrow
تعبیر جدید ترامپ از ونزوئلا ؛ دارایی جدید آمریکا است + فیلم
ادعای کارشناس پزشکی قانونی: جفری اپستین خفه شده است + فیلم
play_arrow
ادعای کارشناس پزشکی قانونی: جفری اپستین خفه شده است + فیلم
نجات خدمه نفتکش متخلف در تنگه هرمز توسط صیادان + فیلم
play_arrow
نجات خدمه نفتکش متخلف در تنگه هرمز توسط صیادان + فیلم
مسیریاب ایرانی با حال‌وهوای بازی GTA به‌روزرسانی شد + فیلم
play_arrow
مسیریاب ایرانی با حال‌وهوای بازی GTA به‌روزرسانی شد + فیلم
گروسی: بازگشت بازرسان آژانس به ایران نباید به توافق سیاسی مشروط شود + فیلم
play_arrow
گروسی: بازگشت بازرسان آژانس به ایران نباید به توافق سیاسی مشروط شود + فیلم