| آنرا که به نقد اين جهانيش تويي | | در نسيهي آن جهان کجا بندد دل |
| کم شو ز ستاره کاسمان تو تويي | | بيزار شو از خود که زيان تو تويي |
| خوش باش که در جمله جهان تو تويي | | پيدا دگران راست نهان تو تويي |
| شخصي که جمال روزگارست تويي | | مردي که براي دين سوارست تويي |
| شمسي که زنجم يادگارست تويي | | چرخي که به ذات کامگارست تويي |
| چون بوسه دهي ظريف يارا که تويي | | چون حمله دهي نيک سوارا که تويي |
| در جنگ قوي ستيزه گارا که تويي | | در صلح شکر بوسه شکارا که تويي |
| يا مهر بود چنين سمنبر که تويي | | خود ماه بود چنين منور که تويي |
| الله الله ازين نکوتر که تويي | | گفتي که برو نکوتري گير از من |
| پدرامتر از مسند و گاهي گويي | | روشنتر از آفتاب و ماهي گويي |
| تا خود به کجا رسيد خواهي گويي | | آراسته از لطف الاهي گويي |
| بنماي دلي را که نبردي از جاي | | جايي که نمودي آن رخ روحافزاي |
| خصمي دل بندگان کند بر تو خداي | | ز آنروز بينديش که بيعلت و داي |
| مهرافزايم گر چه بود کينافزاي | | با خصم تو از پي تو اي دهر آراي |
| خود را چو کمر در دل او سازم جاي | | ور تيغ دورويه کرد از سر تا پاي |
| نالان چو کمانچهام خروشان چون ناي | | در عشق تو اي شکر لب روح افزاي |
| چون چنگ ستادهام به خدمت بر پاي | | تا چون بر بط بسازيم بر بر جاي |
| وز منع کسي نيز مرو نيک از جاي | | خود را چو عطا دهي فراوان مستاي |
| بندنده خدايست و گشاينده خداي | | در منع و عطا ترا نه دستست و نه پاي |
| پس در عقبم همي زني پرتابي | | در پيش خودم همي کني آنجابي |
| تا با تو غم تو گويم از هر بابي | | جاويد شبي بيايد و مهتابي |
| تا حسن بر اهل عشق تاوان کردي | | شب را سلب روز فروزان کردي |
| دست و دل و زلف هر سه يکسان کردي | | چون قصد به خون صد مسلمان کردي |
| بر آتش فرقتم نشاندي و شدي | | صد چشمه ز چشم من براندي و شدي |
| خاکم به دو ديده برفشاندي و شدي | | چون باد جهنده آمدي تنگ برم |
| من ميگريم ز درد و تو ميخندي | | اي رفته و دل برده چنين نپسندي |
| تو هندويي و برنده باشد هندي | | نشگفت که ببريدي و دل برکندي |
| بيهوده مفرساي تن اندر خواري | | اي دل منيوش از آن صنم دلداري |
| فارغتر از آنست که ميپنداري | | کان ماه ستمگاره ز درد و غم تو |
| در هر سر غمزه رستخيزي داري | | در هر خم زلف مشکبيزي داري |
| روزي داري از آنکه ريزي داري | | رو گر چه ز عاشقان گريزي داري |
| چون نرگس تير ماه خوابم ببري | | زان چشم چو نرگس که به من در نگري |
| هر چند شکفتهتر شوي شوختري | | نرگس چشمي چو نرگس اي رشک پري |
| نه نيز به چشم رحم در من نگري | | گيرم که غم هجر وصالم نخوري |
| آبم نبري و پوستينم ندري | | اين مايه تواني که بر دشمن و دوست |
| وز سيرت زاهدان نکونامتري | | از نکتهي فاضلان به اندامتري |
| من سوختم و تو هر زمان خامتري | | از رود و سرود و مي غم انجامتري |
| اندر دل و جان من روايي گيري | | گفتي که چو راه آشنايي گيري |
| در خشم شوي کم سنايي گيري | | کي دانستم که بيوفايي گيري |
| دل بر تو نهادن اي بت از بيخبري | | باشد همه را چو بر ستارهي سحري |
| هم پرده دريدهاي و هم پرده دري | | زيرا که چو صبح صادق اي رشک پري |
| خواهي که به هر دو عالم اندر نگري | | راهي که به انديشهي دل ميسپري |
| کانجا که همي ترسي ازو ميگذري | | در سرت هميشه سيرت گردون دار |
| وز شرم جمالت آفتاب اندر خوي | | هست از دم من هميشه چرخ اندر دي |
| آخر چو ستاره شوخ چشمي تا کي | | هر روز چو مه به منزلي داري پي |
| چون گل که ببوييم برون اندازي | | چون بلبل داريم براي بازي |
| چنگم که ز بهر زدنم ميسازي | | شمعم که چو برفروزيم بگدازي |
| چون سوزن و در سينهي سوزن سوزي | | گشتم ز غم فراق ديبا دوزي |
| تا اين دل من بدين صفت سوختهاي | | با من دو هزار عشوه بفروختهاي |
| اين چندين عشوه از که آموختهاي | | تو جامهي دلبري کنون دوختهاي |
| کاشوب جهان و شور عالم شدهاي | | در جامه و فوطه سخت خرم شدهاي |
| کامروز چو نقش فوطه در هم شدهاي | | در خواب ندانم که چه ديدستي دوش |
| در چشم بجاي روشنايي شدهاي | | اي آنکه تو رحمت خدايي شدهاي |
| اندر خور صحبت سنايي شدهاي | | از رندي سوي پارسايي شدهاي |
| عشق همه نيکوان تو شهرخ زدهاي | | تا نقطهي خال مشک بر رخ زدهاي |
| تا خط نکو بر رخ فرخ زدهاي | | طغراي شهنشاه جهان منسوخست |
| در بردن دل تو ذوفنون آمدهاي | | هر چند به دلبري کنون آمدهاي |
| گويي که ز چشم من برون آمدهاي | | آلوده همه جامه به خون آمدهاي |
| در وعده چو عهد خويش سست آمدهاي | | در حسن چو عشق نادرست آمدهاي |
| رو هيچ مگو که سخت چست آمدهاي | | در دلبري ار چند نخست آمدهاي |
| چون باد بزان شوم ز ناپروايي | | خشنودي تو بجويم اي مولايي |
| همچون قلم آن کنم که تو فرمايي | | چون شمع اگر سرم ز تن بربايي |
| چون باد بزان شوم ز ناپروايي | | چون نار اگرم فروختن فرمايي |
| چون آب روانه گردم از مولايي | | زير قدم خود ار چو خاکم سايي |
| گفتي که بمير تا دلت بربايي | | گفتم که ببرم از تو اي بينايي |
| مي بشکيبم کنون چه ميفرمايي | | گفتار ترا به آزمايش کردم |
| چون لاله ز خنده هيچ ميناسايي | | اي سوسن آزاد ز بس رعنايي |
| زيرا که چو گل زود روي، دير آيي | | پشتم چو بنفشه گشت اي بينايي |
| وانگه ز برون جفاي او ميجويي | | تا تو ز درون وفاي او ميجويي |
| از پنبه همي کشتن آتش جويي | | زان کي برهي که نيک و بد با اويي |
| يا کي مرد آنکه زندگانيش تويي | | غم کي خورد آنکه شادمانيش تويي |
| چون سوزن خود به دست گيرد روزي | | باشد که مرا به قول نيک آموزي |
| در بر نگذارمش که سازم هوسي | | در هجر تو گر دلم گرايد به خسي |
| در سر نگذارمش که ماند نفسي | | ور ديده نگه کند به ديدار کسي |
| تا تن ندهي به جان پرستي نرسي | | تا هشياري به طعم مستي نرسي |
| از خود نشوي نيست به هستي نرسي | | تا در ره عشق دوست چون آتش و آب |
| در دولت صاحب قراني باشي | | در خدمت ما اگر زماني باشي |
| بي ما تو چو بيجان و رواني باشي | | ور پاک و عزيز همچو جاني باشي |
| تا کي ز جهان پر گزند انديشي | | تا چند ز جان مستمند انديشي |
| يک مزبلهگو مباش چند انديشي | | آنچ از تو توان شدن همين کالبدست |
| وي ابر اميد نااميدي تا کي | | اي عود بهشت فعل بيدي تا کي |
| اي سرخ سياه گر سپيدي تا کي | | کردي بر من کبود رخ زرد آخر |
| وين باختن عشق ريايي تا کي | | بيداد تو بر جان سنايي تا کي |
| آخر بنگويي اين دغايي تا کي | | از هر چه مرا بود ببردي همه پاک |
| همچون دگران قماشهاي داشتمي | | گر دنيا را به خاشهاي داشتمي |
| کبکي و سگي و لاشهاي داشتمي | | لولي گويي مرا وگر لوليمي |
| برگرد بناگوش ز مي بيني خوي | | مي خور که ظريفان جهان را دردي |
| صد توبه شکستم به که يک کوزهي مي | | تا کي گويي توبه شکستم هي هي |
| ور نيز شدن ز من بدي کي شدمي | | گر آمدنم ز من بدي نامدمي |
| نه آمدمي نه شدمي نه بدمي | | به زان نبدي که اندرين دهر خراب |
| معشوقه درين شهر بسي داشتمي | | گر من سر ناز هر خسي داشتمي |
| در هر نفسي همنفسي داشتمي | | ور بر دل خود دست رسي داشتمي |
| کي بستهي آن زلف و رخ نيکومي | | گر من چو تو سنگين دل و ناخوش خومي |
| و آن خو که تراست کاشکي من تومي | | اين دل که مراست کاشکي تو منمي |
| از شهد جدا مشو که اندر ماني | | اي شمع ترا نگفتم از ناداني |
| گرياني و سر بريده و سوزاني | | تا لاجرم اکنون تو و بي فرماني |
| با لذت علم و قوت و ايماني | | اي آنکه مرا به جاي عقل و جاني |
| گر نام تو بر خاک سنايي خواني | | از دوستي تو زنده گردد داني |
| در عشق چه لفظهاست بردوختني | | پرسي که ز بهر مجلس افروختني |
| عشق آمدني بود نه اندوختني | | اي بي خبر از سوخته و سوختني |
| صد تيغ جفا بر من مسکين نزني | | يک روز نباشد که تو با کبر و مني |
| از کوه پلنگ آري و در من فگني | | آن روز که کم باشد آن ممتحني |
| خود چون زلفي پر گرهاي بيمعني | | گفتم چو لبي بوسه دهاي بيمعني |
| با ما تو برين دلي زهاي بيمعني | | گفتي ز که يابيم بهاي بيمعني |
| نزد همه کس چو کفر و کافر نشوي | | تا مخرقه و راندهي هر در نشوي |
| تا هر چه کمست ازو تو کمتر نشوي | | حقا که بدين حديث همسر نشوي |
| جز باده و جز سماع و جز يار مجوي | | جز راه قلندر و خرابات مپوي |
| مي نوش کن اي نگار و بيهوده مگوي | | پر کن قدح شراب و در پيش سبوي |
| پيش شمن صفات خود لات شوي | | گيرم که مقدم مقالات شوي |
| کانگه که پراکنده شوي مات شوي | | جز جمع مباش تا مگر ذات شوي |
| يا جمله همه زيان بي سود شوي | | با هر تاري سوخته چون پود شوي |
| زينگونه به کام دشمنان زود شوي | | در ديدهي عهد دوستان دود شوي |
| وان خاک کنم ز ديدهتر گر خواهي | | بر خاک نهم پيش تو سر گر خواهي |
| جان نيز دل انگار و ببر گر خواهي | | اي جان چو به ياد تو مرا کار نکوست |
| تا کي به مراد خود جهاني خواهي | | تا کي ز غم جهان اماني خواهي |
| زين مسجد و زان ميکده ناني خواهي | | چون در خور خويشتن تمنا نکني |
| وز خود ز سر سخنفروشي نرهي | | از خلق ز راه تيز گوشي نرهي |
| از خلق و ز خود جز به خموشي نرهي | | زين هر دو بدين دو گر بکوشي نرهي |
| درهم زده شد عشق و تمناه رهي | | تا شد صنما عشق تو همراه رهي |
| جز جان نبود تعبيه در آه رهي | | چونان شد اگر ازين دل آهي نزنم |
| چون ناي ميان تهي و پر بند چو ني | | اي شور چو آب کامه و تلخ چو مي |
| بد عهد چو روزگار و مکروه چو قي | | بي چربش همچون جگر و سخت چو پي |