Amour

عشق در آثار فروید

عشق لفظی است که واجد تعدد معنای خاصی است و به کشش و وابستگی عاطفی و جسمی نسبت به فردی دیگر دلالت دارد و دارای صور گوناگونی است (عشق مادری، عشق برادرانه، عشق جنسی...). ولی نزد فروید به معنای رابطه ای
يکشنبه، 17 فروردين 1393
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما
عشق در آثار فروید
عشق در آثار فروید

 

نویسنده: پل لوران اسون
مترجم: دکتر کرامت موللی




 

 Amour
* عشق(1) لفظی است که واجد تعدد معنای خاصی است و به کشش و وابستگی عاطفی و جسمی نسبت به فردی دیگر دلالت دارد و دارای صور گوناگونی است (عشق مادری، عشق برادرانه، عشق جنسی...). ولی نزد فروید به معنای رابطه ای ناآگاه نسبت به غیر است. فروید آن را گاه لیبیدو (عشق جنسی) و گاه انتخاب مطلوب و یا رانش* (اِروس Eros) می خواند.
** به نظر فروید به رغم تعدد در کاربرد این لغت کاری جز اتخاذ آن نمی توان کرد، چه این کلمه در خود «معانی مختلفی را به طور اختصار جمع دارد که کاربرد آن را کاملاً موجه می سازد». لذا روان کاوی از آن استفاده کرده و «آن را پایه ی توضیحات علمی خود قرار می دهد». اما باید دانست که مقوله ی عشق نزد فروید از سطوح مختلفی مورد توجه قرار گرفته است:
-با ارجاع به اصطلاح لیبیدو که فروید آن را در رابطه با اِروس قرار می دهد و ساحَت رانشی آن را مشخص می کند. در این صورت عشق مقوله ای دفع شده و حاوی قدرتی ناآگاه است.
-با ارجاع به معنای اخص آن در «روان شناسی عشق»(2) که غایت آن تعیین این امر است که چگونه فرد به «انتخاب مطلوب عشق خود» نائل می آید. یعنی چگونه تخیلات و فانتسم های او با مطلوب عشق وی از طریق عقده ی ادیپ* هماهنگی می یابند. این نوع برداشت موجب تمایز میان دو «جریان» مختلف در زندگی لیبیدویی می شود: جریان«شهوی» و جریان «مهر و محبت»؛ این دو جریان در لفظ عشق به صورت نامتمایزی وجود دارند، یعنی هم به «محرکات جنسی» اشاره دارند و هم به «محرکات دوستانه و توأم با مهر و محبت»(3).
هنگامی که غایت رانش* مورد منع باطنی واقع می شود، قسمت آمیخته به مهر و کین آن به طور روشن تری بروز می کند. اما باید دانست که «ارزش عاطفی» عنصر متمایز کننده ی عشق از ارضای جنسی است. عشق خنیاگرانِ قرون وسطا(4) نمونه ی بارزی از آن است.
-از لحاظ علم ماوراء النفس اِروس رانشی اساسی است که به محرکات جنسی تعلق دارد، محرکاتی که در خدمت نیروی زندگی قرار می گیرند و در جهت مقابل رانش مرگ یا تاناتوس(5) عمل می کنند. فروید می نویسد: «هدف اِروس برقراری هرچه بیشتر وحدت در نفس آدمی یعنی ایجاد رابطه است». همین امر است «که موجب انسجام عناصر حیاتی نزد موجودات زنده می شود».
می توانیم تعدد معانی موجود را در لفظ عشق به اجزای آن تقسیم کنیم: لغت لاتینِ لیبیدو می تواند ساحَت جنسی آن را برساند؛ لفظ یونانیِ اِروس بُعد اساسی آن را در رانش و کلمه ی Liebe در آلمانی ساحَت نفسانی آن را.
*** تفکر فروید به نحو قاطعی مفهوم عشق را تغییر داده است و ورای ایهام های معنوی اش آن را پذیرفته و محتوای ناآگاهش را به خوبی نشان داده است، محتوایی که در تقاطع میان رانش، آرزومندی و تعارضات نفسانی قرار گرفته است. هم از این روست که عشق ادیپی با ریشه گرفتن در قانونِ زنا با محارم اساس عواطف آدمی را معین می سازد.

پی‌نوشت‌ها:

1. Liebe (به آلمانی).
2.Liebepsychologie
3.در اکثر زبان های اروپایی لفظ عشق حاوی این دو معناست، حال آن که زبان فارسی آن ها را کاملاً از یکدیگر متمایز می سازد.- م.
4.Amour courtois
5.Thanatos

مراجع:
-زیگموند فروید، روان شناسی توده ها و تحلیل مَن نفسانی (1921).
-زیگموند فروید، مقالاتی در باب روان شناسی عشق (1910-1912).


منبع مقاله:
اسون، پل-لوران؛ (1386)، واژگان فروید، ترجمه: کرامت موللی، تهران: نشر نی، چاپ سوم.

/م

 

 

تبلیغات در راسخون
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
پاسخ ترامپ درباره درخواست از چین برای عدم خرید نفت ایران: نیاز نیست بدانید + فیلم
play_arrow
پاسخ ترامپ درباره درخواست از چین برای عدم خرید نفت ایران: نیاز نیست بدانید + فیلم
واکنش ترامپ در زمینه تهدید حملات پهپادی + فیلم
play_arrow
واکنش ترامپ در زمینه تهدید حملات پهپادی + فیلم
انهدام پهپاد MQ-1 بر فراز تنگه هرمز با آتش نیروی پدافند هوایی ارتش + فیلم
play_arrow
انهدام پهپاد MQ-1 بر فراز تنگه هرمز با آتش نیروی پدافند هوایی ارتش + فیلم
روایت شکارچی جنگنده F-35 آمریکایی از نحوه هدف قراردادن این جنگنده پیشرفته توسط پدافند هوافضای سپاه + فیلم
play_arrow
روایت شکارچی جنگنده F-35 آمریکایی از نحوه هدف قراردادن این جنگنده پیشرفته توسط پدافند هوافضای سپاه + فیلم
استقرار بالن‌های مراقبتی و شناسایی آمریکا در مناطق شمالی امارات و بر فراز بحرین + فیلم
play_arrow
استقرار بالن‌های مراقبتی و شناسایی آمریکا در مناطق شمالی امارات و بر فراز بحرین + فیلم
وقتی روآن اتکینسون ناگهان به مستر بین تبدیل می‌شود
play_arrow
وقتی روآن اتکینسون ناگهان به مستر بین تبدیل می‌شود
کنایه مجری تلویزیون به استایل ترند این روزها: شلوار دور سرتان می‌بندید و فکر می‌کنید باکلاسید + فیلم
play_arrow
کنایه مجری تلویزیون به استایل ترند این روزها: شلوار دور سرتان می‌بندید و فکر می‌کنید باکلاسید + فیلم
از نهی ذلت‌پذیری تا الگوی عزت‌مداران؛ مسیر و ریشه‌های تاریخی خودتحقیری در ایران
از نهی ذلت‌پذیری تا الگوی عزت‌مداران؛ مسیر و ریشه‌های تاریخی خودتحقیری در ایران
آداب پیام دادن؛ زمان‌سنجی، لحن نوشتار و احترام به حریم خصوصی
آداب پیام دادن؛ زمان‌سنجی، لحن نوشتار و احترام به حریم خصوصی
درگیری فیزیکی در جریان مناظره زنده تلویزیونی در ارمنستان + فیلم
play_arrow
درگیری فیزیکی در جریان مناظره زنده تلویزیونی در ارمنستان + فیلم
نبویان: اگر محاصره برداشته شود حاصل فشارهای نیروهای مسلح در تنگه هرمز است نه امضای تفاهم‌نامه و مذاکره + فیلم
play_arrow
نبویان: اگر محاصره برداشته شود حاصل فشارهای نیروهای مسلح در تنگه هرمز است نه امضای تفاهم‌نامه و مذاکره + فیلم
تصاویر از حمله پهپادی ایران به پایگاه آمریکا در کویت در جنگ رمضان + فیلم
play_arrow
تصاویر از حمله پهپادی ایران به پایگاه آمریکا در کویت در جنگ رمضان + فیلم
سرهنگ‌ تاجیک: آموزش «جان‌فدا» در ۱۰۰ میدان کشور برگزار می‌شود
play_arrow
سرهنگ‌ تاجیک: آموزش «جان‌فدا» در ۱۰۰ میدان کشور برگزار می‌شود
خنجر یمنی روی گلوی مزدوران سعودی
play_arrow
خنجر یمنی روی گلوی مزدوران سعودی
ما شاخ آمریکایی‌ها را خواهیم شکست
play_arrow
ما شاخ آمریکایی‌ها را خواهیم شکست