چهارشنبه، 15 ارديبهشت 1400
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما

بررسی تعدد شب قدر

پرسش :

آیا شب قدر متعدد است؟


پاسخ :
إِنَّا أَنزَلْنَاهُ فىِ لَیْلَةِ الْقَدْرِ * وَ مَا أَدْرَئکَ مَا لَیْلَةُ الْقَدْرِ * لَیْلَةُ الْقَدْرِ خَیر مِّنْ أَلْفِ شهَرٍ * تَنزَّلُ الْمَلَئکَةُ وَ الرُّوحُ فِیهَا بِإِذْنِ رَبهِّم مِّن کلُ أَمْرٍ * سَلَامٌ هِىَ حَتىَ‏ مَطْلَعِ الْفَجْرِ (قدر/1-5)
ما آن [قرآن‏] را در شب قدر نازل کردیم! * و تو چه مى ‏دانى شب قدر چیست؟! * شب قدر بهتر از هزار ماه است! * فرشتگان و «روح» در آن شب به اذن پروردگارشان براى (تقدیر) هر کارى نازل مى‏ شوند. * شبى است سرشار از سلامت (و برکت و رحمت) تا طلوع سپیده!

1. در اینکه" لیلة القدر" در ماه رمضان است تردیدى نیست، چرا که جمع میان آیات قرآن همین معنى را اقتضا مى ‏کند، از یک سو مى‏ گوید: قرآن در ماه رمضان نازل شده (بقره/ 185) و از سوى دیگر مى ‏فرماید: در شب قدر نازل گردیده (قدر/1).

2. شب قدر فقط یک شب است اما در اینکه کدام شب از شبهاى ماه رمضان است؛ گفتگو بسیار است، و در این زمینه تفسیرهاى زیادى شده، از جمله شب اول، شب هفدهم، شب نوزدهم، شب بیست و یکم، شب بیست و سوم، شب بیست و هفتم، و شب بیست و نهم. ولى مشهور و معروف در روایات این است که در دهه آخر ماه رمضان و شب بیست و یکم یا بیست و سوم است، لذا در روایتى مى ‏خوانیم که در دهه آخر ماه مبارک پیغمبر اکرم تمام شبها را احیا مى ‏داشت و مشغول عبادت بود.

و در روایتى از امام صادق علیه السلام آمده است که" شب قدر، شب بیست و یکم یا بیست و سوم است"، حتى هنگامى که راوى اصرار کرد کدامیک از این دو شب است و گفت: اگر من نتوانم هر دو شب را عبادت کنم کدامیک را انتخاب نمایم؟! امام علیه السلام تعیین نفرمود، و افزود، ما ایسر لیلتین فیما تطلب:" چه آسان است دو شب براى آنچه مى‏ خواهى"! (1). ولى در روایات متعددى که از طریق اهل بیت رسیده است بیشتر روى شب بیست و سوم تکیه شده، در حالى که روایات اهل سنت بیشتر روى" شب بیست و هفتم" دور مى‏ زند.

در روایتى از امام صادق علیه السلام نیز نقل شده که فرمود: التقدیر فى لیلة القدر تسعة عشر، و الإبرام فى لیلة احدى و عشرین و الامضاء فى لیلة ثلاث و عشرین. " تقدیر مقدرات در شب نوزدهم، و تحکیم آن در شب بیست و یکم، و امضاء در شب بیست و سوم است (2) و به این ترتیب بین روایات جمع مى ‏شود. ولى به هر حال هاله‏ اى از ابهام شب قدر را به خاطر جهاتى فرا گرفته است.

3. بسیارى معتقدند مخفى بودن شب قدر در میان شبهاى سال، یا در میان شبهاى‏ ماه مبارک رمضان براى این است که مردم به همه این شبها اهمیت دهند، همانگونه که خداوند رضاى خود را در میان انواع طاعات پنهان کرده تا مردم به همه طاعات روى آورند، و غضبش را در میان معاصى پنهان کرده تا از همه بپرهیزند، دوستانش را در میان مردم مخفى کرده تا همه را احترام کنند، اجابت را در میان دعاها پنهان کرده تا به همه دعاها رو آورند، اسم اعظم را در میان اسمائش مخفى ساخته تا همه را بزرگ دارند، و وقت مرگ را مخفى ساخته تا در همه حال آماده باشند. و این فلسفه مناسبى به نظر مى‏رسد.(3)

حال این سوال پیش می آید که آیا روز شب قدر هم جزء شب قدر است؟ یعنی روز شب قدر هم مثل شب قدر پرفضیلت است یا نه؟

در پاسخ باید گفت: آنچه که در روایات برای فضیلت شب قدر بیان شده است همگی مربوط به شب قدر است. زمان شب قدر از اذان مغرب تا اذان صبح است به عنوان مثال، اگر شب قدر شب نوزدهم باشد زمان آن از اذان مغرب روز هجدهم تا اذان صبح روز نوزدهم است.

پی‌نوشت‌ها:
1. نور الثقلین،ج 5، ص 625، ح 58
2. همان، ص626، ح 62
3. تفسیر نمونه، ج‏27، صص 90-1188.

​​​​​​​​​​​​​​منبع: پرسمان قرآنی
تبلیغات در راسخون
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
تازه های پرسش و پاسخ
موارد بیشتر برای شما
حمله پهپادی سپاه علیه یک سامانه راداری آمریکا در پایگاه شیخ عیسی
play_arrow
حمله پهپادی سپاه علیه یک سامانه راداری آمریکا در پایگاه شیخ عیسی
تشکیل دیوار انسانی در ساحل سرخ هرمز
play_arrow
تشکیل دیوار انسانی در ساحل سرخ هرمز
سرلشکر عبداللهی: خودکفایی دفاعی مهم‌ترین درس جنگ بود
play_arrow
سرلشکر عبداللهی: خودکفایی دفاعی مهم‌ترین درس جنگ بود
سرلشکر عبداللهی: آمریکایی‌ها را تا قطب جنوب عقب می‌رانیم
play_arrow
سرلشکر عبداللهی: آمریکایی‌ها را تا قطب جنوب عقب می‌رانیم
درگذشت بازیکن ۱۶ ساله آرژانتینی پس از برخورد توپ به سر + فیلم
play_arrow
درگذشت بازیکن ۱۶ ساله آرژانتینی پس از برخورد توپ به سر + فیلم
بازدید کیم جونگ‌اون از پیست اسکی جدید در کره شمالی + فیلم
play_arrow
بازدید کیم جونگ‌اون از پیست اسکی جدید در کره شمالی + فیلم
دبیرکل ناتو: آمریکا ناچار است حضور نظامی خود در سراسر جهان را بازنگری کند + فیلم
play_arrow
دبیرکل ناتو: آمریکا ناچار است حضور نظامی خود در سراسر جهان را بازنگری کند + فیلم
تصاویر نزدیک از کشتی‌های هدف حمله سپاه در تنگه هرمز + فیلم
play_arrow
تصاویر نزدیک از کشتی‌های هدف حمله سپاه در تنگه هرمز + فیلم
تراکتورهای برقی بدون راننده در چین + فیلم
play_arrow
تراکتورهای برقی بدون راننده در چین + فیلم
گشت‌زنی قایق‌های تندروی نیروی دریایی سپاه در خلیج فارس + فیلم
play_arrow
گشت‌زنی قایق‌های تندروی نیروی دریایی سپاه در خلیج فارس + فیلم
یک نیمرو صبحانه متفاوت!
play_arrow
یک نیمرو صبحانه متفاوت!
خلاصه دیدار عراق یک - ایران یک
play_arrow
خلاصه دیدار عراق یک - ایران یک
برائت خانواده جانباختگان اتوبوس آبدانان از هنجارشکنان
play_arrow
برائت خانواده جانباختگان اتوبوس آبدانان از هنجارشکنان
پزشکیان خطاب به مدال‌آوران المپیاد: خداوکیلی دوست‌تون دارم
play_arrow
پزشکیان خطاب به مدال‌آوران المپیاد: خداوکیلی دوست‌تون دارم
سردار قریشی: دنبال تغییر رژیم جمهوری اسلامی بودند ولی الان رژیم‌های خودشان تغییر می‌کند + فیلم
play_arrow
سردار قریشی: دنبال تغییر رژیم جمهوری اسلامی بودند ولی الان رژیم‌های خودشان تغییر می‌کند + فیلم