بازدید : 2526 بار

يکشنبه، 21 فروردين 1390

عباسقلی گلشائیان

ملیت :  ایرانی   -   قرن : 14 منبع : شرح حال رجال سیاسی و نظامی معاصر ایران (جلد سوم)
در 1281 در تهران تولد یافت. پس از انجام تحصیلات مقدماتى وارد مدرسه عالى حقوق شد و دوره مدرسه را پایان داد. علاوه بر دوره مدرسه مزبور زبان فرانسه و ریاضیات و حسن خط را آموخت. در 1300 به استخدام در دادگسترى درآمد و مترجم مخصوص مسیو «پرنى» مستشار دادگسترى گردید. چندى مترجم و مدتى هم در مشاغل كوچك قضائى انجام وظیفه مى‏كرد وقتى داور به وزارت عدلیه منصوب شد گلشائیان را منشى خود نمود تا مدتى كه دادگسترى تعطیل بود وى به طور شبانه‏روزى در دادگسترى با داوربسر مى‏برد. پس از اعلام تشكیلات جدید او بازپرس تهران شد. بعد بازپرس دیوان كیفر گردید. پس از چندى مقام دادستانى تهران به او داده شد و از دادستانى تهران به دادستانى دیوان كیفر انتقال یافت. در 1312 وقتى على‏اكبر داور از وزارت عدلیه به وزارت مالیه انتقال یافت عده‏اى از قضات را همراه خود به آن وزارتخانه برد از جمله گلشائیان بود كه ابتدا رئیس رسومات، بعد رئیس مالیاتهاى غیرمستقیم شد. بعد به مقام مدیر كلى وزارت دارائى ارتقاء یافت. در 1318 به معاونت اقتصادى وزارتخانه برگزیده شد. در خرداد ماه 1320 امیر خسروى وزیر وقت دارائى مورد تغییر رضا شاه قرار گرفت و از كار بركنار شد. كفالت وزارت دارائى را به گلشائیان سپردند، چند ماهى كفالت داشت. در شهریور ماه همان سال به عنوان وزیر دارائى معرفى شد. فقط 12 روز وزیر بود. در ترمیم كابینه فروغى به وزارت بازرگانى و پیشه و هنر منصوب گردید. در اسفند 1320 به عنوان وزیر دادگسترى معرفى شد ولى قبل از راى اعتماد فروغى استعفا داد و دولت سقوط نمود و او به شهردارى تهران منصوب گردید. پس از آن استاندار فارس و بعد استاندار آذربایجان شد. در 1324 در كابینه صدرالاشراف وزارت پیشه و هنر را عهده‏دار بود بعد مامور استاندارى خراسان شد. در ترمیم كابینه عبدالحسین هژیر به وزارت دادگسترى رفت ولى عمر وزارت او كوتاه بود. در 1327 در كابینه محمد ساعد مراغه‏اى به وزارت دارائى تعیین گردید. در همین سمت مأموریت یافت در مورد نفت ایران قرارداد جدیدى تنظیم نماید، سرانجام با مذاكرات مفصل با نمایندگان شركت نفت ایران و انگلیس قراردادى تنظیم و آن قرارداد «گس- گلشائیان» نام گرفت و براى تصویب به مجلس تسلیم شد. با تسلیم همین قرارداد جنجال نفت در مجلس پانزدهم بلند شد. استیضاح دولت ساعد در مجلس پانزدهم توسط مظفر بقائى كرمانى و سپس به وسیله حائرى‏زاده و مكى فصل جدیدى در تاریخ معاصر ایران گشود. قریب یك سال عمر آن دوره مجلس صرف نفت شد. مجلس پایان یافت و قرارداد تصویب نشد. دولت بعدى درباره قرارداد سكوت كرده ولى دولت رزم‏آرا در امر نفت مداخله نمود و قرارداد را پس گرفت و قرار بود قرارداد دیگرى به مجلس تقدیم كند كه رزم‏آرا به قتل رسید و كمسیون خاص نفت طرح ملى شدن صنعت نفت را به تصویب رسانید. این جنجال‏ها موجب شد گلشائیان در افكار عمومى تا حدى وجهه خود را از دست بدهد. در دولت دكتر مصدق گلشائیان از تمام مشاغل كنار گذارده شد. بعد از 1332 مقام سناتورى یافت. در 1335 علاء تصمیم به تصفیه دادگسترى گرفت و گلشائیان را به وزارت دادگسترى منصوب كرد. وى از مجلسین اختیاراتى خواست و براى رسیدگى به اختیارات وزیر دادگسترى كمسیون مشتركى از مجلسین تشكیل شد و كمسیون با اختیارات خواسته شده كه خلاف قوانین كشور بود مخالفت كرد و از تفویض اختیار به وزیر دادگسترى براى تغییر قضات امتناع نمود. گلشائیان شكایت نزد شاه برد و استعفا داد ولى استعفاى او پذیرفته نشد و با مداخله شاه مجلسین به او اختیار دادند و او تصمیم به تصفیه گرفت. دیوان عالى كشور و چند شعبه محاكم را منحل ساخت، عده‏اى از قضات به عنوان اعتراض از شغل قضائى استعفا دادند. وى در تشكیلات جدید دادگسترى محمد سرورى را به ریاست دیوان عالى كشور و جواد عامرى را به دادستانى كل انتخاب نمود. براى تأمین كادر قضائى با استفاده از اختیارات خود عده زیادى از لیسانسیه‏هاى معقول و منقول را بدون طى دوره كارآموزى با رتبه 6 قضائى وارد عدلیه كرد. با آن همه جنجال و سر و صدا كارى از پیش نبرد، دولت سقوط كرد و او هم استاندارى آذربایجان را براى خود تدارك دید. گلشائیان قریب ده سال براى نخست‏وزیرى خود تلاش مى‏كرد. وقتى نخست‏وزیرى به افرادى مانند ساعد و هژیر و اقبال كه در كاریر ادارى عقب‏تر از او بودند رسید او بیشتر حرص و ولع براى این كار داشت. تا چند سال بعد از كودتاى 1332 انتظار كشید، چون شاهد مقصود را در آغوش نكشید بناى شكوه و شكایت نهاد و تدریجا از حربه انتقاد استفاده نمود. همین مطالب گوش به گوش به سعدآباد و نیاوران رفت و دستور داده شده به این مرد گستاخ هیچ نوع شغلى ارجاع نشود. تنها او را به عضویت شوراى عالى بانك ملى دعوت كردند كه چندى هم بر آن شورا ریاست كرد. در 1369 در تهران درگذشت.
فعالیت ها : مشاهیر / سیاست
ارسال نظر شما

• با عنایت به اینکه نظرات و پیشنهادات شما کاربران گرامی در بهبود پایگاه تاثیر کاملا موثری ایفا می کند لذا خواهشمند است ما را از نظرات ارزنده ی خود محروم نفرمایید.
• نظر شما پس از بررسی و بازبینی توسط گروه مدیریت برای نمایش در سایت قرار داده می شود.
• نظرات کوتاه مثل "خوب بود" و "عالی بود" و... و نظرات تکراری تائید نمی شوند و امتیازی هم به آنها تعلق نخواهد گرفت.
• متن نظر شما میبایست حداکثر 1024 کاراکتر باشد.
توجه داشته باشید که به سوالاتی که در قسمت نظرات پرسیده میشود، جواب داده نخواهد شد، لطفا پیشنهادات و انتقادات را از طریق ارتباط با ما و سوالات خود را از طریق ارسال سوال و مشاوره ارسال نمایید.

171/9056