(وف 602 ق)، نویسنده و شاعر شیعى. پدرانش از مشاهیر شعیه خوارزم بودند. وى از رجال و وزراى دربار ملوك غور بود و نزد علاءالدین جهانسوز و پسرش سیف‏الدین محمد غورى و همچنین در دستگاه سلطان غیاث‏الدین غورى تقرب تمام داشت. از وى به عنوان پناه حاجتمندان نامبرده شده است. او داراى كتابى است كه به نثر بسیار روان ...

(وف ح 1330 ق)، عالم، متكلم و نویسنده. اصل وى از ارومیه آذربایجان بود. پدرش و خود وى مسیحى بودند، و از كشیشان دانشمند به شمار مى‏رفتند. او پس از مطالعات به دین اسلام گروید، و در تهران ساكن شد. وى از جانب ناصرالدین‏شاه قاجار ملقب به فخرالاسلام و مسمى به محمدصادق گردید. وى صاحب تألیفاتى دقیق و محققانه در ...

(1338 -1281 ق)، عالم، خطیب، مصنف، ادیب و شاعر، متخلص به فانى. معروف به سید آقایى. وى ساكن اصفهان بود. از جوانى در تحصیل علم و ادب كوشید، سپس روى به خطابه آورد تا در این فن سرآمد شد. او ادیبى شاعر و نویسنده‏اى پر تلاش بود. فانى در اصفهان درگذشت و در تكیه‏ى ملك از تخت پولاد دفن شد. از آثار وى: «اكسیر الاخبار»، ...

(1338 -1288 ش)، نویسنده و استاد دانشگاه. در اصفهان به دنیا آمد. پس از گذرانذد دوره‏ى ابتدایى و متوسطه در اصفهان و مشهد و اخذ لیسانس از دانشسراى عالى تهران براى ادامه تحصیل از طرف وزارت فرهنگ به فرانسه اعزام شد، و در 1317 ش با اخذ درجه‏ى دكتراى علوم طبیعى، در رتشه‏ى جانورشناسى، از دانشگاه مونپلیه، به ...

(1340 -1293 ش)، مترجم، نویسنده و شاعر. تحصیلات ابتدایى را در آمل به پایان رساند و سپس به تحصیلات دینى پرداخت. در 1317 ش با سمت دبیر ادبیات و روان‏شناسى در دانشسراى مقدماتى بابل مشغول خدمت شد. بعد از یك سال براى ادامه‏ى تحصیلات به تهران آمد و در 1324 ش از دانشكده‏ى الهیات در رشته‏ى فلسفه‏ى فارغ‏التحصیل ...

(تو 1284 ش)، نویسنده، مترجم و خطاط. در شیراز به دنیا آمد. در مدرسه‏ى شعاعیه تحصیل كرد. پاره‏اى از مقدمات علوم ادبى و عربى و زبان انگلیسى را در خدمت عم خود، میرزا عبدالصمد بدیع، آموخت. او در هیجده سالگى به عنوان معلم به استخدام وزارت فرهنگ درآمد. بدیع خط نسخ و شكسته بخصوص نستعلیق را بسیار خوش مى‏نوشت ...

(تو 1281 ش)، نویسنده. از خاندان نقیب خراسانى بود. در مشهد به دنیا آمد و بعد در تهران اقامت نمود. از آثار وى: «اسرار گیتى»؛ «فرخ یا نمایشگاه طبیعت»؛ «فلسفه ماوراء طبیعت»؛ «نماى زندگى». ...

(س دهم و یازدهم ق)، نویسنده. در دوره‏ى شاه‏عباس اول (1038 -996 ق) مى‏زیست. وى در سال 1000 منظومه‏اى حماسى در ستایش حضرت على علیه‏السلام و جنگهاى شگفت‏انگیز آن حضرت به نام «فارغ‏نامه» در بحر خفیف سروده است و در آن از شاه‏عباس نام برده است و این همان «دیوان» مشهور وى مى‏باشد. ...

(تو 1291 ش)، نویسنده، روزنامه‏نگار و شاعر، متخلص به فارسانى. مشهور به مرتضویان. وى از سادات حسینى پاقلعه‏ى اصفهان است كه در فارسان از توابع چهار محال اصفهان به دنیا آمد. در 1317 ش در شركت نفت مسجد سلیمان مشغول به كار شد. وى مدتى روزنامه‏ى «كارگران خوزستان» را منتشر مى‏كرد. او در سرودن شعر داراى قریحه‏ى ...

(س هشتم و نهم ق)، نویسنده و مورخ. وى مؤلف «روزنامه غزوات هندوستان» است. در سفرى كه در 801 ق به همراه تیمور به هندوستان رفته، این كتاب را در تاریخ آن سفر نوشته كه در پطروگراد به چاپ رسیده است. ...

(ز 879 ق)، نویسنده. وى ساكن بدخشان بود و صاحب «دانشنامه جهان»، در ده فصل،كه مشتمل بر همه‏ى علوم زمان بود و آن را در 879 ق تألیف كرد. ...

(1313 / 1312 -1257 ش)، مترجم، روزنامه‏نگار، مصحح، نویسنده و شاعر. در سلماس به دنیا آمد و در زادگاهش به كسب دانش و ادب پرداخت. وى در اوایل جوانى دورادور با سید جلال‏الدین كاشانى، مدیر روزنامه‏ى «حبل المتین»، مكاتبه داشت و گاهى اوقات مقالاتى براى این روزنامه مى‏فرستاد. غنى‏زاده سفرى به قفقاز داشت كه در ...

(وف 249 ق)، حافظ، محدث و مصنف. در سمرقند و سپس در بغدد ساكن بود. از نضر بن شمیل و ابونعیم و ابوصالح كاتب و محمد بن مجیب و على بن حسن بن شقیق حدیث شنید. ابوداوود و ابن‏ماجه قزوینى و ابوحاتم رازى و محاملى و ابوالعباس سراج و ابن ابى‏الدنیا و ابوحامد حضرمى و یحیى بن صاعد و بسیارى دیگر از وى روایت كرده‏اند. ...

(تو 1277 ش)، نویسنده و مترجم. او از نوادگان میرداماد و از طرف مادر نواده‏ى مرحوم سید عباس مراغه‏اى بود. تحصیلات مقدماتى جدید و قدیم و سطوح را نزد استادانى چون میرزا محمدرضا ایروانى و شیخ موسى خوانسارى و سید ابوالحسن اصفهانى فراگرفت. سپس به تهران آمد و وارد خدمات دولتى گردید. از آثار وى: «احمد بن طولون»، ...

(وف 369 ق)، حافظ، محدث، قارى و نویسنده. از مقلب به شیخ القراء. وى از محمد بن على فرقدى و عبدان اهوازى و محمد بن زبان و على بن احمد علان قاسم بن عصار دمشقى و دیگران حدیث شنید. ابوسعد مالینى و ابونعیم حافظ و ابوبكر احمد بن محمد بن حارث ادیب و عبدالعزیز بن احمد بن فاذویه از وى حدیث شنیدند. گفته‏اند كه او ...

(س دهم ق)، شاعر و نویسنده. وى از دانشمندان و شاعران بنام روزگار خود بود كه در علوم غریبه و جفر و اعداد دست داشت. غریبى در سرودن شعر نیز توانا بود. از آثار وى: «رساله‏ى دایره»؛ «ساقى‏نامه»؛ «دیوان» غزلیات. ...

(س هفتم ق)، نویسنده و شاعر. از دانشوران بنام خوزستان كه با شیخ محیى‏الدین عربى (م 638 ق) معاصر و معاشر بود. وى علاوه بر این كه در شاعرى توانایى داشت، صاحب تصانیف ارزشمندى چون «طراز الذهب»، در فضائل و مناقب ائمه اثنى‏عشر و اثبات حقانیت ایشان، نیز مى‏باشد. در «ریاض العارفین» نام او تحت عنوان غالب خوزى ...

(س چهاردهم ق)، نویسنده و مترجم. عین الملك از كارگزاران دولتى بود كه آثار چندى به زبان فارسى نگاشته و یا ترجمه كرده است. وى در 1338 ش به سمت نمایندگى فوق‏العاده به حجاز رفت با براى تجدید روابط ایران و حجاز وارد مذاكره شود. از آثارش: «اسرار سلطانى دربار شاهى»؛ «پسر پاردایان»، ترجمه؛ «داستان آدم جدید»، ...

(س دهم ق)، نویسنده. از تألیفات وى: «صراط المستقیم و نجاه الطالبین و سفر السعاده» در مناقب رسول (ص) و عبادات، كه در مكه به سال 916 ق به پایان رساند. ...

(1333 / 1332 -1266 ق)، نویسنده، شاعر، متخلص به عنقاء. در قزوین به دنیا آمد. پس از تحصیلات نزد پدر خویش و استادانى چون سید رضى حكیم‏الهى، شیخ محمد صادق بن شهید ثالث از قزوین به تهران آمد و در این شهر نزد استادانى چون آقا على مدرس كه از مشاهیر حكمت بود و نیز حاج ملاهادى مدرس به تحصیل پرداخت و رد سلك دراویش ...