(ز 1105 ق)، خطاط و شاعر، متخلص به نورس. در دماوند به دنیا آمد. در جوانى از زادگاهش به اصفهان رفت و به جرگهى شاگردان صائب تبریزى وارد شد و به سفارش او به ملازمت محمد زمان خان درآمد. وى نستعلیق خفى را خوش مىنوشت و قطعاتش تا 1105 ق دیده شده است. حزین لاهیجى در تذكرهى خود به نقل از میر نجات اصفهانى آورده ...
(وف ح 1051 ق)، خطاط. معروف به نورا. وى از شاگردان میرعماد بود و خط نستعلیق را خوش مىنوشت. پس از قتل میرعماد از اصفهان به لاهیجان رفت، اما بعد از مدتى به دستور شاه عباس براى كتابت قرآنى به خط نستعلیق به اصفهان بازگشت. نورا ظاهراً در زمان خود شهرت فراوانى داشته و به خوشنویس ایران ملقب بوده است. از آثار ...
(وف 1094 ق)، خطاط. وى برادر بزرگ محمدصالح اصفهانى بود و در كتابخانهى شاه عباس اول به امر كتابت اشتغال داشت. میرزا سنگلاخ به وى لقب جواهرنگار داده است. از آثار وى: یك قطعه، به قلم نیم دو دانگ عالى، با رقم: «تراب اقدام الفقراء نورالدین محمد الاصفهانى». ...
(ز 1278 ق)، خطاط. از آثار وى: قرآن سى ورقى، دو صفحهى افتتاح متن و حاشیه مرصع، نسخ كتابت خفى غبار خوش، با رقم: «قد تشرفت با تمام، یوم الثلثاء شهر ذى قعده الحرام من شهور سنه ثمان و سبعون و ماتین بعد الالف... ابن المرحوم المغفور شهابالدین احمد، نورالدین الحسینى الشیرازى». ...
(وف 1070 ق)، خطاط. به قول محمدصالح اصفهانى وى از شاگردان میرعماد و همردیف تراباى اصفهانى بود. به هندوستان رفت و به سلك شاگردان ملا سلیمان درآمد. میرزا سنگلاخ آورده كه نورا فرزند صدرالشریعه اصفهانى و ملقب به مشكین قلم بوده و میرعماد خط او را به خط رشیدا ترجیح مىداده است و نیز گوید كه به امر شاه عباس ...
(س سیزدهم ق)، شاعر و خطاط. معروف به نواب صفوى بزرگ. وى داماد عبدالرضا خان امیر مؤید و از ممدوحان جیحون یزدى (م ح 1302 ق) بود. او به غیر از شاعرى به خوشنویسى نیز مىپرداخت. از وى اشعارى در تذكرهها آمده است. ...
(ز 1269 ق)، خطاط و شاعر، متخلص به نغمه. وى برادزادهى ملا لطفعلى خراسانى، ملقب به خاكى بود و در شیراز تحصیل نمود. او به وصال شیرازى (م 1263 ق)، كه از فقها و عرفاى آن روز بود ارادت داشت. عبدالوهاب خط نسخ و نستعلیق را نیك مىنوشت. لازم به ذكر است كه هدایت، صاحب «مجمعالفصحا»، از این شاعر تحت عنوان نغمه ...
(ز 915 ق)، خطاط. از آثار وى: یك نسخه «دیوان» امیر خسرو دهلوى، به قلم كتابت خفى متوسط، با رقم: «تم بعون اللَّه و توفیقه، سابع عشرین شهر جمادىالاول سنهى 898، نعیمالدین الكاتب شیرازى اصلح اللَّه حاله»؛ یك نسخه «دیوان» كمال خجندى، به قلم كتابت خفى متوسط، با رقم: «تم الكتاب... على ید العبد المذنب نعیمالدین ...
(س یازدهم ق)، خطاط. محمدصالح اصفهانى وى را از خوشنویسان بعد از دورهى میرعماد و معاصر پدر خود، تراباى اصفهانى (م 1072 ق) مىداند. از آثار وى: دو قطعه در یك مرقع، به قلم چهار دانگ و دو دانگ و نیم دو دانگ خوش، با رقم: «كتبه نعیما مؤمنا». ...
(ز 870 ق)، خطاط. از آثار وى: یك نسخه «لباب الاختیار» به قلم كتابت ملیح، با رقم: «قد وقع الفراغ من انتساخه، ضحوة الجمعة الحادى والعشرین من ذىالقعدة المنتظم، فى شهور سنة سبعین و ثمانمائة هجریة، كتبه الفقیر الحقیر، نعمةاللَّه بن محمد النیسابورى الشریف». ...
(ز ح 1052 ق)، خطاط. اهل مشهد بود. پدرش از مقربان شاه عباس اول (1038 -996 ق) به شمار مىآمد. وى در كودكى نزد سید احمد مشهدى به تعلیم خط پرداخت، بعدها به قزوین رفت و مدتى نزد علیرضا عباسى (ز 1025 ق) مشق خط كرد. پس از اینكه شاه عباس مشهد را تسخیر كرد نعمتاللَّه به آنجا، كه موطن اصلى وى بود، بازگشت. او ...
(1335 -1265 ق)، خطاط. ملقب به نظامالملك. وى منسوب به ابوصلت هروى و در نقد شعر و سخنسنجى ماهر بود.اشعار فارسى و تازى بسیارى در حفظ داشت و خطیبى زبردست به شمار مىآمد. عبدالوهاب خان در 1290 ق نایبالحكومهى یزد و در 1300 ق نایب وزارت لشكر بود. در 1307 ق، پس از مرگ پدر به نظامالملك ملقب و به وزارت كشور ...
(1326 -1248/ 1240 ق)، خطاط. ملقب به سعدالملك و نظامالسلطنه. وى در جوانى به كسب علوم و كمالات پرداخت و از علوم تفسیر و فقه و اصول و ریاضى بهرهمند بود. او خط نستعلیق و شكسته را خوش مىنوشت و در انشاء نیز مهارت داشت. مشاغل دولتى حسینقلى خان از زمانى كه حكومت فارس و بوشهر به سلطان مراد میرزا حسامالسلطنه ...
(س نهم ق)، شاعر، خطاط و مذهب. وى از هنرمندان پرمهارتى است كه در تذهیب، صحافى و خوشنویسى توانا بوده و در نظم و نثر نیز دست داشته است. از آثار او نسخهاى از «تاجالمآثر» صدرالدین حسن نظامى نیشابورى، در تاریخ هندوستان است كه به خط خود براى یكى از وزیر زادگان به نام غیاثالدین عزت نوشته و آن را در 828 ق ...
(ز 920 ق)، خطاط. از خوشنویسان آذربایجان بود. وى علاوه بر نستعلیق، خطوط سته را خوش مىنوشت و بیشتر به كتابت اشتغال داشت. به آوردهى صاحب «گلستان هنر»: "... تا سنهى عشرین و تسعمائه در قید حیات بوده است." ...
(س سیزدهم ق)، خطاط و ادیب. از معاریف دربار فتحعلى شاه قاجار (1250 -1212 ق) بود. وى در نظم و نثر و ادبیات فارسى و عربى دست داشت و از علوم ریاضى و دینى نیز بهرهمند بود. او همچنین خط نستعلیق و نسخ را خوش مىنوشت. در 1250 ق، پس از فوت فتحعلى شاه و سلطنت محمدشاه، چون نظامالدوله از مخالفین سلطنت محمدشاه ...
(وف 1029 ق)، خطاط و شاعر، متخلص به نظام. از سادات شیراز و مشهور به نظام دستغیب بود. وى در آغاز جوانى با دانشهاى زمان آشنا شد و در خط نستعلیق و علم موسیقى مهارت یافت. او در زمینهى شاعرى از شاگردان امیرمحمد مؤمن عزّى فیروزآبادى بود و در اثر تربیت استاد، در شهر مهارت یافت و در جوانى به شهرتى قابل توجه ...
(س دهم ق)، خطاط. از اساتید خط ثلث بود و خطوط سته را خوش مىنوشت. وى در كتابخانهى بهرام میرزاى صفوى مشغول كار بوده است. مولانا نظام خط ثلث را با انگشت نیز بسیار خوب مىنوشته است. ...
(ز 1306 ق)، خطاط و شاعر، متخلص به نظام. ملقب به صدرالافاضل. اصلش از قریه قراآغاج رضائیه بود. نظام افشار در صنایع خط ناخنى و كاغذ بریده و ابرىسازى و علاقهبندى استاد بود و در هجو و هزل دست داشت. او به هنگام تألیف «المآثر والآثار» (1306 ق) در قید حیات بوده است. از آثار وى: «المقویم»، مهمل التقویم؛ مثنوى ...
(ز 992 ق)، خطاط. از اساتید خط ثلث و نسخ است. از آثار وى: لوحهى مرمر، در ایوان تعمیرى شاه سلیمان به نام ایوان شاگرد، در مسجد اصفهان و به خط ثلث و دو دانگ كتیبهى خوش، با رقم: «... كتبه نظام الاصفهانى فى شهور سنة 992». ...