(1391 -1314 ق)، عالم دینى، متكلم، نویسنده و واعظ. در تهران به دنیا آمد. مقدمات را در مدرسه پامنار تهران فراگرفت و در 1326 ق همراه پدرش به عراق رفت و مدت دو سال در كربلا توقف كرد و سطوح متوسطه را نزد فاضل مرندى و شهرستانى خواند و در خدمت پدر به كرمانشاه رفت و به تبلیغ شریعت پرداخت. او براى تكمیل علم و ...

(وف ح 1353 ق)، عالم دینى، رجالى و واعظ. مدتها در تهران و مشهد به وعظ و خطابه مى‏پرداخت. از وعاظ مشروطه طلب بود، و همه‏ى طبقات از منبرش سود مى‏جستند. وى داراى تالیفات چندى است. از جمله آثارش: «زبده المآثر»، در شرح حال برادرش حاج ملا باقر واعظ تهرانى و ذكر تالیفات او؛ منظومه‏ى «تریخ ام‏المصائب سیدتنا زینب ...

(1391 -1305 ق)، عالم دینى و فقیه اصولى. در تهران به دنیا آمد. مدتى در تهران نزد علماى دین چون شیخ على نورى و میرزا سید محمد تنكابنى و حاج شیخ مسیح تهرانى و میرزا هاشم شفتى و حاج آقا بزرگ و حاج آقا بزرگ ساوجى و آقا شیخ باقر معزالدوله تحصیل علوم دینى كرد. در 1330 ق در مراجعت از مكه به نجف رفت و در آنجا ...

(وف 1339 ق)، عالم دینى و واعظ. او واعظى كامل و كثیر التالیف بود. پس از اعمال حج در مكه وفات یافت و در قبرستان ابوطالب مدفون گردید. از آثارش: «بدایع الاخبار»، در اخلاق؛ «بشاره الابرار فى احوال شیعه الكرار فى دار القرار»؛ «برهان الرساله»، در اثبات نبوت خاصه؛ «حسام الشیعه»، در اثبات امامت امیرالمومنین (ع)، ...

(ز 1086 ق)، قارى، خطیب و شاعر. معروف به خطیب قارى سبزوارى. وى در عصر شاه سلیمان صفوى از خطیبان مشهد رضوى به شمار مى‏رفت. او در علم حروف و اعداد تبحر و به عرفان تمایل داشت. از آثار وى: «مطالع الاسرار»، در شرح «مشارق الانوار» شیخ حافظ رجب برسى، كه به دستور شاه سلیمان صفوى نوشته شد؛ «ابواب البیان»، فارسى، ...

(1321- ز 1362 ق)، عالم دینى، فقیه و مدرس. وى در قزوین متولد شد. پس از تحصیل مقدمات در قزوین به قم رفت و مدت پنج سال در آن شهر نزد استادانى چون آیت‏اللَّه شیخ یحیى مفیدى و آیت‏اللَّه شیخ میرزا ابوالفضل زاهدى و آیت‏اللَّه میرزا محمد همدانى تلمذ كرد. پس از آن به نجف سفر كرد و حدود ده سال از محضر آیت‏اللَّه ...

(تو 1338 ق)، فقیه، اصولى و امام جمعه. در شهر زنجان به دنیا آمد، بعد از فراگرفتن مقدمات و ادبیات عرب نزد استادان ادبیات، چون آقا میرزا على‏اصغر فصاحتى، به همراه استاد رضا روزبه، منطق «حكمه الاشراق» و «معیار العلم» غزالى را نزد پدرش تحصیل نمود. بعد از فراغت از كتابهاى سطوح، «رسائل» و «مكاسب» و قسمت عمده‏اى ...

(1291 -1235 ق)، فقیه، اصولى، امام جمعه، مجتهد و واعظ. وى از اكابر علماى امامیه در عصر خود بود. پس از پدرش تولیت مجسد فتحعلى‏شاه قاجار را بر عهده داشت. وى در زنجان وفات یافت و در بقعه‏ى پدرش به خاك سپرده شد. از آثارش: رساله‏ى «الاجتهاد و التقلید»؛ حاشیه بر «ریاض المسائل»؛ حاشیه‏ى «قوانین الاصول»؛ «الرد ...

(وف 546/545 ق)، فقیه، اصولى، مفسر، واعظ و متكلم حنفى. معروف به علاء زاهد. در آخر عمرش املاى حدیث مى‏كرد. وى از مشایخ صاحب «الهدایه» بود. از آثارش «تفسیر القرآن» یا «تفسیر محمد بن عبدالرحمان» یا «تفسیر علائى» است كه بیش از هزار جزء مى‏باشد. ...

(1363 -1290 ش)، فقیه، مفسر، مورخ، رجالى، نویسنده و شاعر. در یزد متولد شد. پس از تصحیل مقدمات در بیست و یك سالگى براى تكمیل تحصیلات خود به قم مهاجرت كرد و از محضر آیت‏اللَّه حائرى و استادان دیگر استفاده برد. سپس به تهران آمد و به انجام وظائف مذهبى و ترویج دین مشغول شد. گاه گاهى شعر مى‏سرود. و غزلیاتى ...

(606 -552 ق)، صوفى. معروف به شیخ شطاح. در شهر فسا متولد شد، در شیراز تربیت یافت و جامع علوم ظاهرى و باطنى بود. وى دكانى داشت كه در آن بقل مى‏فروخت و به همین سبب به بقلى معروف شد، و نیز به علت داشتن شط حیات زیاد به شیخ شطاح معروف است. وى با شیخ ابوالنجیب سهروردى در شنیدن صحیح بخارى در مرز اسكندریه شریك ...

(1388 -1322 ق)، عالم دینى، فقیه و واعظ. در قم متولد شد، تا پانزده سالگى در خدمت پدرش به تحصیل مقدمات پرداخت. سطوح معقول را نزد حاج میرزا ابوالحسن رفیعى قزوینى و فقه و اصول را در محضر آیت‏اللَّه میرزا سید على یثربى كاشانى و آیت‏اللَّه حائرى یزدى و آیت‏اللَّه سید محمدتقى خوانسارى فراگرفت. در 1344 ق به ...

(590 -512 ق)، قارى، محدث، واعظ و فقیه شافعى. در قزوین متولد شد. در هفت سالگى قرآن را حفظ كرد. از ملكداد عمركى و محمد بن یحیى نیشابورى و ابوعبداللَّه فراوى و عبدالغافر فارسى و عبدالجبار خوارى و زاهر شحامى و ابن‏قشیرى و ابن‏بطى در قزوین و نیشابور و بغداد فقه و حدیث آموخت. مدتى ساكن بغداد بود و در نظامیه ...

(وف ح 559 ق)، عالم، متكلم، خطیب، ادیب و محدث شافعى اشعرى. ساكن و خطیب رى بود. وى پدر فخرالدین رازى (وف 606 ق) است. علم كلام را از ابوالقاسم انصارى، شاگرد امام الحرمین، فراگرفت. نثر نوشته‏هایش آنقدر زیباست كه حریرى در «مقامات» خود از آنها بسیار نقل مى‏كند. از آثارش: «غایه المرام فى علم الكلام»، در دو ...

(وف 258 ق)، واعظ و زاهد. اهل رى بود. در بلخ اقامت داشت و در نیشابور درگذشت. از آثار وى: «كتاب المریدین» است. ...

(1353 -1272 ق)، عالم امامى و فقیه اصولى. در دهكرد (شهركرد) متولد شد. پدرش و پدر مادرش هر دو از علماى دهكرد بودند. چند سال در اصفهان نزد آقا میرزا ابوالمعالى كلباسى و حاج شیخ محمدباقر مسجد شاهى و دیگران تحصیل نمود، سپس در عراق خدمت چند نفر از اجله‏ى علما و فقها تحصیلات خود را تكمیل كرد. وى از شاگردان ...

(وف 412/405 ق)، عالم، عارف، مفسر، واعظ و شاعر. در نیشابور به دنیا آمد و همان جا نشو و نما یافت. از اكابر عرفا و جامع اصول شریعت و فنون طریقت به شمار مى‏رفت. در بیان احادیث و اخبار دستى توانا داشت و در تفسیر و تاویل آیات بصیر و بینا بود. از كثرت شوق و ذوق و درد و گریه كه داشته او را شیخ نوحه‏گر مى‏گفتند. ...

(1336 -1262 ش)، مجتهد و واعظ شیعى. در شیراز متولد شد و همان جا نشو و نما یافت. پدرش روحانى بود و او نیز بعد از اتمام تحصیلات به وعظ و منبر پرداخت. وى در دوره‏هاى چهارم و پنجم از طرف مردم بندرعباس به مجلس راه یافت. و به مبارزه با استبداد و ظلم پرداخت. در اواخر عمر به شیراز بازگشت و در همان شهر درگذشت ...

(وف بعد از 1266 ق)، عالم و خطیب. زمانى كه وى كتاب «مصابیح القلوب» شیخ حسن سبزوارى را ملاحظه كرد با خود پنداشت كه بهتر آن است كه این كتاب بسط یابد و فواید بیشترى بدان الحاق شود، لذا كتابى بزرگ با مطالبى سودمند به نام «مصابیح القلوب»، به فارسى، در چندین فصل، پدید آورد. ...

(1347 -1260 ق)، عالم، خطیب، ادیب و شاعر، متخلص به حقیر. ملقب به خلیفه. در دزفول به دنیا آمد و همان جا نشو و نما یافت. پس از فراگیرى مقدمات مدتى در محضر علماى زادگاهش تلمذ كرد تا به درجه كمال رسید. او را براى خطابه تشویق كردند و وى در این سنگر تا پایان حیاتش باقى ماند. از آثار وى: «تحفه الابرار»، در مدایح ...