(1315 -1251 ق)، عالم امامى. وى از علماى بزرگ عصر خود و از شاگردان شیخ مرتضى انصارى بود. در بحرین درگذشت. از آثارش: «التحفه الاحمدیه للفرقه الجعفریه فى المنشآت الصادقیه و الدعوات الجعفریه» یا «الصحیفه الصادقیه»؛ رسالهاى در «شرح احوال استادش شیخ مرتضى انصارى»؛ «دیوان» شعر.[1]
احمد بن صالع بحرانى، عالم ...
(وف 1173 ق)، صوفى و شاعر. ملقب به قطب الدین. معروف به قطب الاقطاب. از سادات حسینى تبریز بود. او با بیست و سه واسطه به امام على بن الحسین (ع) مىرسید. در شیراز به كسب علوم پرداخت. وى به حكمت علاقهى خاص داشت و در تفسیر، حدیث، فقیه و ادب نیز تا حدى تبحر حاصل كرد. او بعد از تكمیل علوم، در بقعه شاه داعىالله ...
(وف 573 ق)، عالم امامى، فقیه، محقق، متكلم، محدث، مفسر و شاعر. خانوادهى وى از جد و پدر و برادر و دو فرزندش عمادالدین على بن سعید و ظهیرالدین محمد بن سعید همه از علماى بزرگ شیعه بودند. وى از شیخ ابوعلى طبرسى، صاحب «مجمع البیان»، و عمادالدین طبرى و سید مرتضى رازى و برادرش، سید مجتبى رازى،و ابنالشجرى بغدادى ...
(776 / 766 -694 ق)، عالم امامى، فقیه، حكیم و ادیب. ملقب به قطبالدین و قطب المحققین و موصوف به علامهى رازى. چون در مدرسهاى كه وى تحصیل مىكرد شخص دیگرى كه لقب قطب داشت مشغول تحصیل بود وى به قطب تحتانى اشتهار یافت. در ورامین از نواحى رى به دنیا آمد و چون در آنجا نشوونما پیدا كرد به رازى شهرت یافت. بدیهى ...
(وف بعد از 1075 ق)، عالم امامى، ریاضیدان، عارف و شاعر. وى از علماى شیعه در سده یازدهم و از شاگردان میرداماد (م 1041 ق) و معاصر با شیخ حر عاملى بود. گذشته از مقام علمى، متألهى كامل و شاعرى ماهر بود. از آثار وى: «ثمره الفؤاد»؛ رسالهاى در «عالم المثال»؛ «محبوب القلوب»، ملمع، نظم و نثر؛ «لطائف الحساب»، ...
(ز 576 ق)، عالم، فقیه، ادیب و شاعر. اصل وى از كیدر از روستاهاى بیهق خراسان است. وى شاگرد فضل بن حسن طبرسى و ابنحمزه عمادالدین طوسى و معاصر با قطب راوندى بود. نقطه نظرات او در فقه مشهور و در كتابهاى «مختلف» و «غایه المراد» و «مسالك» و «كشف اللثام» منقول است. از وى اشعار لطیفى باقى مانده است. از آثار ...
(578 -505 ق)، محدث، مدرس، مفسر، ادیب، واعظ و فقیه شافعى. اصل وى از طریثیث نیشابور است. وى یگانه پیشواى شافعیان زمان خود بود. نزد پدرش و محمد بن یحیى، شاگرد غزالى، و عمر بن على، معروف به سلطان، و در مرو نزد ابواسحاق ابراهیم بن محمد فقه آموخت و از هبهالله بن سهل سیدى و عبدالجبار خوارى حدیث شیند. قطبالدین ...
(345 -254 ق)، حافظ، محدث، فقیه و ادیب. محدث و شیخ قزوین بود. به طلب حدیث مسافرتهایى به عراق و یمن نمود و به نقل شاگردش، ابنفارس قزوینى، از وى حاصل این سفرها حفظ یكصد هزار حدیث بوده است. او «سنن» ابنماجه قزوینى را از خود وى استماع كرد و همچنین از محمد بن فرج ازرق و ابوحاتم رازى و ابراهیم بن دیزیل و ...
(وف 1255 ق)، فقیه و عالم امامى. معروف به سید قصیر، به جهت تمیزش از سید محمد بن حبیبالله رضوى مشهدى كه معاصر با وى بود، و ملقب به علم الهدى. وى از بزرگترین فقیهان سادات رضوى مشهد و از شاگردان صاحب «ریاض» و آیتالله بحرالعلوم و محقق بهبهانى و شیخ جعفر كاشف الغطاء بود. ملا نوروز على بسطامى صاحب «فردوس ...
(وف 271 ق)، صوفى، عالم و فقیه. اهل نیشابور، شیخ و امام طریقهى ملامتیه بود. وى مذهب سفیان ثورى داشت و بر طریقت او بود. قصار استاد زاهد معروف عبدالله منازل است و گویا هیچ كس از شاگردان وى به مانند ابنمنازل از طریقهى او خوب پیروى نكرده است. از محمد بن بكار بن ریان و ابنراهویه و ابومعمر هذلى حدیث شنید ...
(وف 167 ق)، محدث، فقیه و زاهد. وى از عبدالله بن دینار و مطر الوراق و ایوب و ابوهارون عبدى و حصین بن عبدالرحمان و ابواسحاق همدانى و یحیى بن سعید انصارى و ابن عجلان و اعمش و مطرف بن طریف و یزید بن ابىزكریاء و دیگران حدیث شنید. ابنمهدى و عقدى و قعنبى و عبیدالله بن عائشه و حفص بن عمر حوضى و حفص بن عمر ...
(ح 1125- ز 1197 ق)، فقیه، حكیم، فیلسوف، متكلم، رجالى و عالم امامى. اصل وى از قزوین و ساكن یزد بود. او عالم و حكیم بزرگ امامى و معاصر علامه بحرالعلوم (م 1212 ق) است. در سفر حج در 1175 ق با آقا محمد باقر بهبهانى ملاقات كرد. وى از سید بحرالعلوم روایت مىكند و آن جناب نیز از وى روایت كرده است، بدین گونه ...
(1335 -1262 ق)، عالم امامى، فقیه و شاعر. اصل وى از قزوین بود. نسبش به محمد بن زید فرزند على بن حسین (ع) مىرسد. در حله به دنیا آمد. در سنین بلوغ به همراه دو برادرش، سید حسین و میرزا جعفر، به نجف مهاجرت كرد و معقول و منقول را به طور كامل فراگرفت. در 1313 ق به اصرار مردم حله به حله بازگشت. در حله درگذشت ...
(وف 501 ق)، فقیه و محدث. از پدرش و منصور بن اسحاق و سهل بن ربیعه حدیث شنید. ابنناصر و شهده و ابنالخل از وى روایت كردهاند. وى در مدینه بر سلفى املاى حدیث كرد. ابوالفرح قزوینى در آمل درگذشت. ...
(وف 665 / 663 ق)، ریاضیدان و فقیه شافعى. در قزوین به دنیا آمد. در فقه و حساب و حسن اختصار ید طولانى داشت. از آثار وى: «اللباب»، در فقه، و «العجاب»، در شرح «اللباب»؛ كتابى در «حساب»؛ «الحاوى الصغیر فى الفروع»، كه ابنالوردى آن را در پنج هزار بیت به نظم كشید و «بهجه الحاوى» نامید. ...
(1089 -1001 ق)، عالم امامى، محدث، فقیه، متكلم و نحوى. اصل وى از قزوین بود. در قزوین به دنیا آمد. وى از شاگردان شیخ بهایى و میرداماد است. او شریك درس خلیفه سلطان وزیر در درس حاج محمود رنانى و ملا حسین یزدى بود. وى از معاصران شیخ حر عاملى و ملا محسن فیض كاشانى است. ملا خلیل قزوینى استاد علامه مجلسى و آقا ...
(683 / 682 -605 / 600 ق)، عالم، ادیب، قاضى، فقیه، محدث، مورخ، جغرافیدان و خطاط. معروف به عماد قزوینى. نسبش به مالك بن انس انصارى خادم پیامبر (ص) مىرسد. در قزوین به دنیا آمد. در جوانى به شام رفت و پس از تحصیلات به عراق مسافرت كرد. او شاگرد اثیرالدین ابهرى حكیم بزرگ ایرانى بود. ابنطاووس، سید غیاثالدین ...
(س دوازدهم و سیزدهم ق)، فقیه و عالم امامى. اصل وى از قزوین بود. او پدر ملا عباس قزوینى، صاحب «اسرار الصلاه»، مىباشد. از آثار وى «انباء الانبیاء فى اثبات النبوه الخاصه من الكتب السماویه»، كه در آن آیات قرآنى و احادیث قدسى و آنچه در سایر كتابهاى آسمانى نازل شده بر انبیاء پیشین دلالت بر نبوت خاصهى حضرت ...
(636 -548 / 546 ق)، مفتى، محدث و فقیه شافعى. در قزوین به دنیا آمد. مصاحب و ملازم قطب نیشابورى بود و خلاف را نزد وى آموخت و به همراه او به دمشق رفت. وى از شهدهى كاتبه، دختر احمد بن فرج دینورى، و خطیب موصل و یحیى ثقفى حدیث شنید. شهابالدین عبدالحلیم بن تیمیه و محدالدین ابن عدیم و پدرش از وى روایت كردند. ...
(ح 1395 -1310 ق)، حكیم، فیلسوف، فقیه و مدرس. در قزوین به دنیا آمد. مقدمات و سطوح اولیه و متوسط را تا اوایل فرائد در قزوین خواند و پس از آن به تهران آمد و از محضر آیتالله آقا سید محمد تنكابنى و آیتالله حاج شیخ مسیح طالقانى و آیتالله آقا شیخ محمدرضا نورى استفاده نمود. حكمت و كلام را نزد میرزا حسن كرمانشاهى ...