مقاصد خاص آموزش و یادگیری

کارکرد تعلیم و تربیت جهت دهی، کنترل و راهنمایی تجربه شخصی و اجتماعی است. پراگماتیستها چنین استدلال می کنند که لازم است اشخاص از نتایج رفتارشان آگاهی یابند تا شاید رفتار خود را هوشمندانه‌تر هدایت کنند.
دوشنبه، 16 دی 1398
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما
مقاصد خاص آموزش و یادگیری
مقاصد خاص آموزش و یادگیری هر چه باشد، پراگماتیست‌ها بر اهمیت شیوه ورود به این مقاصد تأکید می کنند. به نظر دیویی، مقاصد باید: ۱. از شرایط موجود ناشی شده باشد؛ ۲. لااقل در آغاز آزمایشی بوده قابل انعطاف باشد؛ و شاید مهم تر از همه؛ ۳. مقصد باید همیشه به سوی آزادی فعالیت‌ها و یک «نهایت مورد نظر» جهت داده شود. این توصیه اخیر محور اندیشه تربیتی دیویی است. به درستی، دیویی می پنداشت این مردم (والدین، شاگردان، و شهروندان) هستند که مقاصد تربیتی دارند نه فرایند تعلیم و تربیت. با وجود این، هنوز احساس معنی دار بودن در مورد مقاصد تربیتی وجود دارد. به نظر دیویی، مقصد تعلیم و تربیت رشد است: «چون رشد ویژگی زندگی است، تعلیم و تربیت سراسر رشد است و هیچ غایتی ورای رشد ندارد. به این ترتیب، او درباره رشد به عنوان توسعه قابلیت یادگیری از تجربه و جهت دهی تجربه آینده به شیوه ای با معنی سخن می گوید. اهمیت نکته سوم در این جاست که تعلیم و تربیت باید فعالیتهای ما را آزاد سازد، چون تنها به این صورت رشد مناسب در زندگی دموکراتیک صورت می گیرد.
 
سیدنی هوک تأکید می کند که آموزش و پرورش برای رشد با آموزش و پرورش برای جامعه دموکراتیک همخوانی دارد. در حقیقت، ایده آلهای جامعه دموکراتیک جهتی را که رشد در آن اتفاق می افتد، تعیین می کند: رشد باید ایده آلهای جامعه دموکراتیک را حمایت کرده توسعه دهد. هوش مهم است چون ما را قادر می سازد که قید و بندهای عادت را بشکنیم، و نیز ابداع جایگزینهای رضایتمندانه تر و مطلوب تر را ممکن می سازد. هوک خاطر نشان می سازد که رشد، دموکراسی و هوش، مقاصد جامع و مرتبط تعلیم و تربیت است.
 
ویلیام هرد کیلپاتریکا، یکی از شاگردان و همکاران دیویی، اصرار داشت که دغدغه فوق العاده هر فرد باید آن باشد که همه مردم بیشترین و بهترین امکان زندگی را داشته باشند. آنچه انجام داده ایم و احتمال دستاوردهای آینده، نامعلوم است؛ لذا پیشرفت مداوم مستلزم تلاش هوشمندانه است. آموزش و پرورش موظف به آموزش چگونه زندگی کردن به کودکان است. این امر در سه مرحله انجام می شود: ۱. تدارک فرصت برای زندگی؛ ۲. آینده نگری برای یادگیری تجربه ها؛ 3. تأمین شرایط برای رشد خصلتهای مطلوب.
 
پس، کارکرد تعلیم و تربیت جهت دهی، کنترل و راهنمایی تجربه شخصی و اجتماعی است. پراگماتیست‌ها چنین استدلال می کنند که لازم است اشخاص از نتایج رفتارشان آگاهی یابند تا شاید رفتار خود را هوشمندانه تر هدایت کنند. به این طریق، مردم کنترل رفتار خود را فراگرفته، کمتر به حمایت و جهت دهی خارجی نیازمند خواهند بود. انسانهای تربیت شده به این شکل رشد می کنند و رشد آنان به میزانی که به استعداد طبیعی (ذاتی) هر کس وابسته است، به محیط خوبی که در آن با دیگران مشارکت می کنند، نیز بستگی دارد. مدارس باید عادتهای تفکر، ابداع، و ابتکار را پرورش دهد تا به مردم در رشد صحیح، یعنی حرکت به سوی زندگی دموکراتیک کمک کند.
 
به نظر پراگماتیستها، تعلیم و تربیت هم باید به نوسازی اجتماعی کمک کند هم یک کار مهم تجربی باشد. تعلیم و تربیت باید هم طالب جستجوی پاسخهای جدید به مشکلات امروز ما در اقتصاد، سیاست، و دیگر ابعاد زندگی اجتماعی باشد، هم روح انسانی را ارتقا بخشد. آموزش و پرورش باید فردگرایی راستین را که به کاهش وابستگی به آداب و سنن برای حل مشکلات منجر می شود و اعتماد بیشتر به هوش برای تحصیل اهداف و رغبتها را به دنبال می آورد، ترویج نماید.
 
دیویی خاطر نشان می کرد که «فلسفه تعلیم و تربیت» کاربرد اندیشه های آماده برای حل مشکل نیست، بلکه تشکیل نگرشهای ذهنی و اخلاقی صحیح برای مواجهه با مشکلات معاصر است. فلسفه به خودی خود «نظریۂ تعلیم و تربیت در کلی ترین مراحل» است. وقتی در زندگی اجتماعی تغییراتی پدید می آید، برای برخورد با این چالشها باید برنامه تربیتی خود را بازسازی کنیم. در نتیجه، اندیشه های ما کارکردی پراگماتیک خواهد داشت. یادگیری به ما در برخورد با تغییرات محیطی کمک کرده، در خصلتهای ما تأثیر می گذارد. در این راه، تعلیم و تربیت تأثیری اخلاقی داشته، باید در یاری ما برای تبدیل شدن به اشخاص اخلاقی که نه تنها به ارتقای رشد خود، بلکه به ارتقای رشد دیگران نیز علاقه مندند، نقشی حیاتی بازی کند.
 
مربیان پراگماتیک شیوه‌هایی را ترجیح می دهند که انعطاف پذیر بوده، قابلیت استفاده به صورتهای مختلف را داشته باشد. به همین منوال، آنان ساختمان و وسایلی را برای مدرسه می پسندند که مفید باشد. مبلهای قابل جابه جایی، مبلهای هماهنگ با کودکان، دیوارهای تاشو، و چاپ کتاب با حروف درشت، همه چیزهایی است که از کارهای دیویی در مدرسه تجربی او در شیکاگو سر در آورد. این مطلب در مورد شیوه‌ها نیز صادق است، چون پراگماتیستها بر این پافشاری می کنند که تنها یک راه برای تربیت کوکان وجود ندارد؛ در نتیجه، باید نسبت به انواع روش‌هایی که می تواند مورد استفاده قرار گیرد، از صحنه ها و موقعیتهای درون مدرسه تا اجتماع گسترده تر بیرونی، آگاهی پیدا کنیم.
 
منبع: مبانی فلسفی تعلیم وتربیت، هوارد آ. اوزمن و ساموئل ام. کراور،مترجمان: غلامرضا متقی فر، هادی حسین خانی، عبدالرضا ضرابی، محمدصادق موسوی نسب و هادی رزاقی، صص237-235، انتشارات مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی رحمة الله علیه، قم، چاپ دوم، 1387
تبلیغات در راسخون
مقالات مرتبط
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
درگیری فیزیکی در جریان مناظره زنده تلویزیونی در ارمنستان + فیلم
play_arrow
درگیری فیزیکی در جریان مناظره زنده تلویزیونی در ارمنستان + فیلم
نبویان: اگر محاصره برداشته شود حاصل فشارهای نیروهای مسلح در تنگه هرمز است نه امضای تفاهم‌نامه و مذاکره + فیلم
play_arrow
نبویان: اگر محاصره برداشته شود حاصل فشارهای نیروهای مسلح در تنگه هرمز است نه امضای تفاهم‌نامه و مذاکره + فیلم
تصاویر از حمله پهپادی ایران به پایگاه آمریکا در کویت در جنگ رمضان + فیلم
play_arrow
تصاویر از حمله پهپادی ایران به پایگاه آمریکا در کویت در جنگ رمضان + فیلم
سرهنگ‌ تاجیک: آموزش «جان‌فدا» در ۱۰۰ میدان کشور برگزار می‌شود
play_arrow
سرهنگ‌ تاجیک: آموزش «جان‌فدا» در ۱۰۰ میدان کشور برگزار می‌شود
خنجر یمنی روی گلوی مزدوران سعودی
play_arrow
خنجر یمنی روی گلوی مزدوران سعودی
ما شاخ آمریکایی‌ها را خواهیم شکست
play_arrow
ما شاخ آمریکایی‌ها را خواهیم شکست
بازگشت رونالدینیو به فوتبال در ۴۶ سالگی؛ اسطوره برزیلی پس از ۱۱ سال دوباره به میدان رفت + فیلم
play_arrow
بازگشت رونالدینیو به فوتبال در ۴۶ سالگی؛ اسطوره برزیلی پس از ۱۱ سال دوباره به میدان رفت + فیلم
پیشنهادهای خارجی به امیرحسین زارع؛ از مرسدس‌بنز تا آپارتمان لوکس برای تغییر تابعیت + فیلم
play_arrow
پیشنهادهای خارجی به امیرحسین زارع؛ از مرسدس‌بنز تا آپارتمان لوکس برای تغییر تابعیت + فیلم
لایه‌های پنهان سفر رئیس موساد به آمریکا
play_arrow
لایه‌های پنهان سفر رئیس موساد به آمریکا
شهید محمود باقری: سید مجید موسوی شهید زنده است
play_arrow
شهید محمود باقری: سید مجید موسوی شهید زنده است
نگاهی به یک قرن مجاهدت مرحوم آیت الله العظمی حسین وحید خراسانی
play_arrow
نگاهی به یک قرن مجاهدت مرحوم آیت الله العظمی حسین وحید خراسانی
سخنرانی تاریخی آیت الله وحید خراسانی
play_arrow
سخنرانی تاریخی آیت الله وحید خراسانی
تفاوت استراتژی و تاکتیک در علوم ژئوپلیتیک و روابط راهبردی
تفاوت استراتژی و تاکتیک در علوم ژئوپلیتیک و روابط راهبردی
پاداش‌ها و درس‌های بیماری؛ از اجر مضاعف تا الگوی عملی برای مؤمنان
پاداش‌ها و درس‌های بیماری؛ از اجر مضاعف تا الگوی عملی برای مؤمنان
غرق‌شدن ۲ نفتکش متخلف در تنگه هرمز با اصابت به مین دریایی
play_arrow
غرق‌شدن ۲ نفتکش متخلف در تنگه هرمز با اصابت به مین دریایی