| از قرص منير راي تو هر روزه | | اي کرده ز نور راي تو دريوزه |
| هرچه آمده زير خاتم فيروزه | | در زير نگين جودت آورده فلک |
| کز بام سپهر ملک بيرون شد ماه | | خاقاني و روي دل به ديوار سياه |
| برگشت جهان چو شاه در گشت از گاه | | در گشت فلک چو بخت برگشت از شاه |
| ده چيز برون کن از ميان سينه | | خواهي که شود دل تو چون آئينه |
| بغض و حسد و کبر و ريا و کينه | | حرص و دغل و بخل و حرام و غيبت |
| انگشت شد انگشت و قلم ز آتش آه | | خاقاني را بيقلم کاتب شاه |
| بگريست قلموار به خوناب سياه | | هم بيقلمش کاتب گردون صد راه |
| ديديم به تحقيق در اين ديه از ده | | ياران جهان را همه از که تا مه |
| دارند ولي نيند خال ز گره | | با همدگر اختلاط چون بند قبا |
| بر بسته نقاب و نو چنين باشد ماه | | ديدم به ره آن مه خود و عيد سپاه |
| ديدم رخ او روزه گشودم در راه | | در روزه مرا بيست و ششم بود از ماه |
| مي دوست به هر حال و خرد دشمن به | | در تيرگي حال من روشن به |
| در دست تو آن رکاب مرد افکن به | | اکنون که عنان عمر در دست تو نيست |
| ديوانهي تو پري و گمراه تو مه | | اي از پري و ماه نکوتر صد ره |
| مردم به کسي چنين کند؟ لا والله | | از من چو پري هوش ربودي ناگه |
| سيارهي اشک ريخت صد دلو آن ماه | | دي صبح دمان چو رفت سياره به راه |
| شد يوسف مشکين رسن سيمين چاه | | روز از دم گرگ تا برآمد ناگاه |
| شبهاي فراقت چه دراز آمد آه | | گفتم پس از آن روز وصال اي دلخواه |
| شب روز وصال است که گرديده سياه | | گفتا شب را در اين درازي چه گناه |
| بر عارض تو فکند مشکين سايه | | تا زلف تو بر بست به رخ پيرايه |
| شير تو که داده است، که بودت دايه؟ | | اي حور جنان تو پيش من راست بگو |
| عيش و طرب از نزد رهي آواره | | اي گشته دلم در غم تو صد پاره |
| شيران جهان چو روبهان بيچاره | | من خود که بوم؟ کشتهاي اندر غم تو |
| از خدمت تو وصل کنم دريوزه | | اي با تو مرا دوستي سي روزه |
| اي جان جهان سبک کشيدي موزه | | گفتي که چرا تو آب را ناديده |
| همچون دل من هزار دل سوختهاي | | تا آتش عشق را برافروختهاي |
| کز بهر دل آتشين قبا دوختهاي | | اين جور و جفا تو از که آموختهاي |
| نه دين به نوا داري و نه عقل به جاي | | خاقاني اگر به آرزو داري راي |
| دين از زر گل پرست خار اندر پاي | | عقل از مي همچو لعل سنگ اندر بر |
| چون اسب تو سم فکند در ره تو کهاي؟ | | چون مرغ دلت پريد ناگه تو کهاي؟ |
| چون عاريه باز دادي آنگه تو کهاي؟ | | بر تو ز وجود عاريت نام کسي است |
| اي برده مرا آتش تو آب از روي | | بر سر کنم از عشق تو خاک همه کوي |
| تو لايق عشق من چناني که مگوي | | من عاشق زار تو چنانم که مپرس |
| هان تا ز پي جاه، چو دونان ندوي | | خاقاني اگر در کف همت گروي |
| آن به که پياده باشي و راست روي | | فرزين مشو اي حکيم تا کژ نشوي |
| تا داد فلک به آخرم دلداري | | يک نيمه ز عمر شد به هر تيماري |
| تا عمر به نستدي ندادي ياري | | بر من فلکا تو را چه منت؟ باري |
| کو تيغ که غسلها توان کرد بدوي | | نفسم جنب غرامت است اي دلجوي |
| يک راه ز من جنابت نفس بشوي | | جلاد منا!به آب آن تيغ دو روي |
| گاهي که شود دچار با مسکيني | | اي يافته از فضل خدا تمکيني |
| از جود رساني به دلش تسکيني | | بايد که نوازشي بيابد از تو |
| منزل به فلک برآورد چون ماهي | | خاک ار ز رخت نور برد گه گاهي |
| بالا به زمين فروبرد چون چاهي | | ور سرو به قامتت رسد يک راهي |
| کز کبر به جائي نرسيده است کسي | | از کبر مدار در دل خود هوسي |
| تا صيد کني هزار دل هر نفسي | | چون زلف بتان شکستگي پيدا کن |
| پس نام زنان را به زبان چون راندي | | خاقاني اگر پند حکيمان خواندي |
| چون تخم غلامبارگي بفشاندي | | اي خواجه به بند زن چرا درماندي |
| جان تو و قطرهي مي قطربلي | | چون مجلس عيش سازي استاد علي |
| يحييبن معاذي و معاذ جبلي | | چون باز به طاعت آئي از پاک دلي |
| جان باز چو پروانه بدم شيفته راي | | تا بود جواني آتش جان افزاي |
| خاکستر و خاک ماند از آن هر دو بجاي | | مرد آتش و اوفتاد پروانه ز پاي |
| در ره چو پياده هفت مسکن داري | | خاقاني اگر بسيج رفتن داري |
| در راه بسي سپاه رهزن داري | | فرزين نتواني شدن انديشم از آنک |
| بر هر در ديري زده دارد داري | | ترسا صنمي کز پي هر غمخواري |
| يک موي کزو ببستمي زناري | | ز آن زلف صليب شکل دادي باري |
| کارم همه ناساز شد از بيياري | | عمرم همه ناکام شد از بيکاري |
| وي چرخ مگر تو عمر من باز آري | | اي يار مگر تو کار من بگذاري |
| روباه صفت به حيله سازي سازي | | تا کي به هوس چون سگ تازي تازي |
| ترسم که همه عمر به بازي بازي | | از لهو و لعب نهاي دمي واقف خويش |
| ز آن خوشتري اي شوخ زبان دان که بدي | | آن سنگدلي و سيم دندان که بدي |
| در خون مني هزار چندان که بدي | | در کار توام هزار چندان که بدم |
| کو طلبد به نجويد راهي | | خاقاني را طعنه زني هرگاهي |
| از پس نه ماه نزايد ماهي | | حقهي مرجان نشود هر ماهي |
| تا داد دلي بخواهم از دلخواهي | | گر يک دو نفس بدزدم اندر ماهي |
| از غم رصدي نشانده بر هر راهي | | بيني فلک انگيخته لشکرگاهي |
| کبکي و ز دراج خوش آوازتري | | از بلبل گل پرست خوش سازتري |
| وز قمري نغز گوي طنازتري | | در حسن ز طاووس سرافرازتري |
| افکنده در آن دو زلف چوگاني گوي | | من بودم و آن نگار روحاني روي |
| من در حرم وصال سبحاني گوي | | خصمان به در ايستاده خاقاني جوي |
| خون شد دل و اشک آتشي سيمابي | | از گردون بر نتابم اين بيآبي |
| آتش فکنم در فلک دولابي | | روزي به سرشک و نالهي چون دولاب |
| ابخاز نشين گشتم و گرجي کويي | | از عشق صليب موي رومي رويي |
| شد موي زبانم و زبان هر مويي | | از بس که بگفتمش که مويي مويي |
| يارانت خسند با خسان چون سازي | | خاقاني اگر شيوهي عشق آغازي |
| چندان مژه برزن که برون اندازي | | تو چشمي اگر در تو خسي آويزد |
| ديدار بتان نوحهگري ارزد؟ ني | | تيمار جهان غصه خوري ارزد؟ ني |
| فرزين شدنش نگون سري ارزد؟ ني | | بيچاره پياده را که فرزين گردد |
| کز بنده شنوده باشي از روح افزاي | | گر کشتنيم چنان کش از بهر خداي |
| مستم کن و آنگه رگ جانم بگشاي | | زان ميگون لب و زان مژهي جان فرساي |
| ناخن چو فلک، عرق چو کوکب بيني | | هر نيمه شبم تبم مرتب بيني |
| از تب خالم آبله بر لب بين | | هر چاشتگهم کوفتهي تب بيني |
| گمره نيمي گر به درت بگذرمي | | بيدل نيمي گر به رخت بنگرمي |
| گر درخورمي تو را چرا غم خورمي | | غمخوار توام کاش تو را درخورمي |
| دادي لقبم هماي گيتي آراي | | سيمرغ وصالي اي بت عالي راي |
| تو نيز چو سيمرغ به کس رخ منماي | | من فارغم از دانهي هرکس چو هماي |
| نازت برمي گرنه چنين کافريي | | خاک شومي گرنه چنين خون خوريي |
| زين ديده بران ديده گراميتريي | | گر با دل من به دوستي درخوريي |
| هم نيش به جان او چو جراره زني | | خاقاني را هميشه بيغاره زني |
| صد شعله بر اين دل دوصد پاره زني | | اندر غم تو دلم دو صد پاره شده است |
| جان پيش کشم چرا که جانان مني | | امروز به خشک جان تو مهمان مني |
| دردت بکشم بيا که درمان مني | | پيشت به دمي ز درد تو خواهم مرد |
| جان را به وداع کوتهي روي بنماي | | از شهر تو رفت خواهم اي شهرآراي |
| دل را به تو و تو را سپردم به خداي | | از جور تو در سفر بيفشردم پاي |
| آسيمه دلم چو گوي ميدان داري | | روزي که سر زلف چو چوگان داري |
| آفاق به چشم من چو زندان داري | | آن شب که همي راي به هجران داري |
| در جام طرب بادهي دلکش داري | | شبهاي سده زلف مغانفش داري |
| تا زلف چليپا و رخ آتش داري | | تو خود همه ساله سدهي خوش داري |
| جادو صفتي گرچه به ثعبان ماني | | اي زلف بتم عقرب مه جولاني |
| دوزخ چه نهي در جگر خاقاني | | آخر نه بهشت حسن را رضواني |
| از وسعت او دل جهان تنگ شدي | | راهي که در او خنگ فلک لنگ شدي |
| هر گامي مرا هزار فرسنگ شدي | | در خدمت وصل تو روا داشتمي |
| در سرزدگي مگر کله دار آيي | | خاقاني اگر سر زدهي يار آيي |
| کر گمشدگي مگر پديدار آيي | | ميکوش که گم کردهي دلدار آيي |
| غمگين دل من به ياد خود شاد کني | | در مجلس باده گر مرا ياد کني |
| وز بندگي و محنتم آزاد کني | | بيداد به يکسو نهي و داد کني |
| رويت زده پنج نوبت نيکويي | | سلطاني و طغراي تو نيکو رويي |
| کو خاک تو و تو آفتاب اويي | | در خاقاني نظر کن از دل جويي |
| با تو ز غم آزاد و تو را بندهامي | | گر من نه به دل داغ برافکندهامي |
| رد پاي تو کشته و به تو زندهامي | | ور من نه ز دست چرخ پر کندهامي |
| مرغ تو بپرد از نشيمن روزي | | دود تو برون شود ز روزن روزي |
| غمخوار توام غمان من من دانم | | گيرم که به کام دوست باشي دو سه سال |
| تو ساز جفا داري و من سوز وفا | | خونخوار مني زيان من من دانم |
| ديوانهي چنبري هلال تو منم | | آن تو تو داني، آن من من دانم |
| نيلوفر خورشيد جمال تو منم | | پروانهي عنبري مثال تو منم |
| در خواب شوم روي تو تصوير کنم | | خاکستر آتش خيال تو منم |
| گر هر دو جهان خواهي و جان و دل و دين | | بيدار شوم وصل تو تعبير کنم |
| دود افکن را بگو که بس نالانم | | بر هر دو و هر سه چار تکبير کنم |
| بر من بدلي کرد به دل جانانم | | دودي بر شد که دودگين شد جانم |
| اي کرده تن و جان مرا مسکن غم | | دل گرداني مکن که سرگردانم |
| تا پاي مرا کشيد در دامن غم | | در باغ دلم شکفته شد سوسن غم |
| روز از پي هجر تو بفرسود دلم | | غم دشمن من شده است و من دشمن غم |
| بس روز که چون روز روان بود دلم | | شب در پي روز وصل نغنود دلم |
| هر روز در آب ديدهاش مييابم | | تا با تو شب شبي بياسود دلم |
| هرچند که بر آتش عشقت آبم | | شد ز آتش و آب صبر برده خوابم |
| گردون قفسي است سبز پرچشمه چو دام | | در عشق چو آب پاک و آتش نابم |
| ديري است در اين قفس نديده است ايام | | مرغان همه زين قفس پريدند مدام |
| گر هيچ به بندگيت درخور باشم | | يک مرغ چو من هماي خاقاني نام |
| شروان ز پي تو کعبه شد جان مرا | | در شهر تو سال و مه مجاور باشم |
| گفتي بروم، مرو به غم منشانم | | گر برگردم ز کعبه کافر باشم |
| جانم به لب آمده است و من ميدانم | | تا دست به جان درنکند هجرانم |
| اي سلسلهي زلف تو يکسر جنبان | | هان تا نروي تا نه برآيد جانم |
| دارم سر آنکه با تو در بازم جان | | ديوانه شدم سلسله کمتر جنبان |
| تا بر هدف فلک زدم تير سخن | | گر هست سر منت سري در جنبان |
| طعم سخنم همچو عسل خواهد بود | | از حلقه گسسته گشت زنجير سخن |
| خاقاني را که هست سلطان سخن | | طبعم چو شکر فکند در شير سخن |
| امروز چنان نمود برهان سخن | | صد لعل فزون نهاد در کان سخن |
| خاقاني اگر ز خود نهي گام برون | | کز جمله ربود گو ز ميدان سخن |
| تا يک نفست آمدن از کام برون | | مهرهات شود از ششدر ايام برون |
| بيداد براين تنگدل آخر بس کن | | مرغ تو پريده باشد از دام برون |
| از خيره کشيت سنگ بر من بگريست | | اي ظالم ده رنگ دل آخر بس کن |
| بس کور دل است اين فلک بيسر و بن | | اي خيرهکش سنگدل آخر بس کن |
| خاقاني اگر مميزي عرضه مکن | | زان کم نگرد به صورت آراي سخن |
| خاقاني ازين چرخ سيه کاسهي دون | | آن يوسف تازه را بر اين گرگ کهن |
| از چشم و دلي چو ديگ گرمابه کنون | | چوني تو در اين گلخن خاکسترگون |
| اي دوست به ماتم چه نشيني چندين | | کتش ز درون داري و آب از بيرون |
| زين ماتم کاندروني اي شمع زمين | | کز ماتم تو شديم با مرگ قرين |
| گاهي که کني عهد و وفا با ياران | | چون برخيزي به ماتم ما بنشين |
| بيشکر خدا مباش هرگز نفسي | | زنهار وفاي عهد خود واجب دان |
| اي دل چو فسردهاي غمي پيدا کن | | تا بر تو شود ابر کرمها باران |
| خواهي که به ملک دل سليمان باشي | | وي غنچه تو داغ ستمي پيدا کن |
| دل خون شد و آتش زده دارم ز درون | | از صافي سينه خاتمي پيدا کن |
| مي آتش و خون است فرو ريزم خون | | پيش آرميي چو خون که هست آتشگون |
| تا گشت سر کوي مغان منزل من | | آتش به سر آتش و خون بر سر خون |
| بر غم چه نهم تهمت بيهوده که هست | | حل گشت به يمن عشق هر مشکل من |
| در کوي تو خاطري نديدم محزون | | پيمانهي پر بادهي حسرت دل من |
| ساقي سر گرم باده، مطرب خواهند | | زاهد از عقل شاد و عاشق ز جنون |
| شد باغ ز شمع گل رعنا روشن | | کل حزب بما لديهم فرحون |
| از پرتو روي آتشين رخساري | | وز مشعل لاله گشت صحرا روشن |
| تا بشنودم کاهوي شيرافکن من | | گرديد چراغ ديدهي ما روشن |
| حقا و به جان او که جان در تن من | | ماتم زده شد چون دل بيمسکن من |
| تا رخت بيفکند به صحرا دل من | | بنشست به ماتم دل روشن من |
| يک موي نماند از اجل تا دل من | | سرمايه زيان کرد ز سودا دل من |
| خاقاني اگر توئي ز صافي نفسان | | القصه بطولها دريغا دل من |
| زيرا که چو بر گردن آزاد کسان | | بر گردن کس دست به سيلي مرسان |
| اي روي تو محراب دل غمناکان | | شمشير رسد به که رسد دست خسان |
| روزي که روند سوي جنت پاکان | | وي دست تو سرمايه بر سر خاکان |
| خاقاني از اول که دمي داشت فزون | | جز تو که کند شفاعت بيباکان |
| از مجلس خاص خاصگان است اکنون | | ميبود درون پرده چون پرده درون |
| مجلس ز مي دو ساله گردد روشن | | چون خلعه درون در و چون حلقه برون |
| پژمرده بود گل قدح بي مي ناب | | چشم طرب از پياله گردد روشن |
| ماها دلم از وصال پر نور بکن | | از آب چراغ لاله گردد روشن |
| اي يوسف وقت جنگ را دور بکن | | ميلي سوي اين خاطر رنجور بکن |
| پيداست که سوداي تو دارم ز نهان | | گرگ آشتيي با من مهجور بکن |
| دارم سر آنکه با تو در بازم سر | | صفرا مکن اين آتش سودا بنشان |
| تيغ از تو و لبيک نهاني از من | | گر هست سر منت سري در جنبان |
| گر دل دهدت که جان ستاني از من | | زخم از تو و تسليم جواني از من |
| گر خاک ز من به اشک خون پالودن | | از تو سر تيغ و جان فشاني از من |
| زينسان که فراق خواهدم فرسودن | | ناليد، منال کو گه آسودن |
| چون زندگي آفت است جانم گم کن | | بر خاک ز من سايه نخواهد بودن |
| چون بيتو سر و پاي جهان نيست پديد | | چون سايه حجاب است نشانم گم کن |
| خاقاني اگرچه دارد از درد نهان | | بر زن سر غمزه و جهانم گم کن |
| اينک سوي وصل تو فرستاد اي جان | | جان خسته و ديده غرقه و دل بريان |
| امروز به حالي است ز سودا دل من | | جان تحفه و ديده مژده و دل قربان |
| در پاي تو کشته گشت عمدا دل من | | ترسم نکشد بيتو به فردا دل من |
| خاقاني را غم نو و درد کهن | | شد کار دل از دست، دريغا دل من |
| تا من به تو زندهام به دل کس نکنم | | آورد بدين يک نفس و نيم سخن |
| خاقاني اگر کسي جفا دارد خو | | چون من رفتم تو هرچه خواهي ميکن |
| آن کن به جهانيان ز کردار نکو | | پاداشن او وفا کن و باز مگو |
| خاقاني ازين کوچهي بيداد برو | | گر با تو کند جهان نيازاري ازو |
| جاني ز فلک يافتهي بند تو اوست | | تسليم کن اين غمکده را شاد برو |
| کو آن مي ديرسال زودافکن تو | | جان را به فلک باز ده آزاد برو |
| ميخانه مقام من به و مسکن تو | | محراب دل من ز حيات تن تو |
| خود را به سفر بيازمودم بيتو | | خم بر سر من، سبوي در گردن تو |
| هم آتش غم به دست سودم بيتو | | جان کاستم و عنا فزودم بيتو |
| اي راحت سينه، سينه رنجور از تو | | هم سودهي پاي هجر بودم بيتو |
| با دشمن من ساختهاي دور از من | | وي قبلهي ديده، ديده مهجور از تو |
| اي شاه بتان، بتان چون من بندهي تو | | با دوري تو سوختهام دور از تو |
| تو بادي و من خاک سر افکندهي تو | | در گريهي تلخم از شکرخندهي تو |
| کردم به قمار دل دو عالم به گرو | | چون تند شوي شوم پراکندهي تو |
| ماندم همه و نماند چيزي با من | | تن نيز به دستخون سپردم به گرو |
| اي چشم بد آمده ميان من و تو | | من ماندم و نيم جان و يکدم به گرو |
| از نطق فروبست زبان من و تو | | داده به کف هجر عنان من و تو |
| دل هرچه کند عشق فزون آيد از او | | من دانم و تو درد نهان من و تو |
| شايد که سرشک خون برون آيد از او | | شد سوخته بوي صبر چون آيد از او |
| تب کرد اثر در رخ و در غبغب تو | | کان رنگ بزد که بوي خون آيد از او |
| چون هست فسون عيسي اندر لب تو | | مه زرد شد اندر شکن عقرب تو |
| کو عمر؟ که داد عيش بستانم از او | | افسون لبت چون نجهاند تب تو |
| کو يار؟ که گر پاي خيالش به مثل | | کو وصل؟ که درد هجر بنشانم از او |
| صد ساله ره است از طلب من تا تو | | بر ديده نهد ديده نگرانم از او |
| جاني به سه بوسه شرط کردم با تو | | در باديهي طلب من آيم يا تو |
| هر روز بود تو را جفايي نو نو | | شرطي به غلط نرفت ها من، ها تو |
| يک ذره ز نيکيت نديدم همه عمر | | تا جامهي صبر من بدرد جو جو |
| چشمم به گل است و مرغ دستان زن تو | | بيرحم کسي تو آزمودم، رو رو |
| زين پس من و صحراي دل روشن تو | | ميلم به مي است و رطل مرد افکن تو |
| گفتي که تو را شوم مدار انديشه | | من چون تو و تو چون من و من بي من تو |
| کو صبر و چه دل کانکه دلش ميگوئي | | دل خوش کن و بر صبر گمار انديشه |
| صبح است شراب صبح پرتو در ده | | يک قطرهي خون است و هزار انديشه |
| گر پير کهن کهن خورد، رو در ده | | زو هر جو جوهري است، جو جو در ده |
| خاقاني عمر گم شد، آوازش ده | | خاقاني نو رسيده را نو در ده |
| جان را که تو راست از فلک عاريتي | | دل هم به شکست ميرود، سازش ده |
| خاقاني را خون دل رز در ده | | منت مپذير، عاريت بازش ده |
| آن آب دل افروز دل رز در ده | | دل سوخته را خام روان پز در ده |
| آن آب دل افروز دل رز در ده | | صافي شده را درد زبان گز در ده |