خوبي ها و بدي هاي روغن زيتون

انتخاب روغن زيتون خالص و استفاده در رژيم غذايي روزانه موجب مي شود ريسک ابتلا به بيماري هاي قلبي -عروقي و ديابت تا حد بسيار زيادي کاهش پيدا کند. ميزان متعادل روغن زيتون نيز مي تواند از برجسته شدن شکم جلوگيري نمايد. البته بايد دقت داشته باشيد که هميشه بايد از روغن زيتون در کنار يک رژيم غذايي گياهي بهره بگيريد.

روغن زيتون در رژيم غذايي مديترانه اي
 

در دهه 70 ميلادي محققان به اين نتيجه رسيدند که ساکنان يونان در رژيم غذايي خود از مقدار بسيار زيادي نمک و چربي بهره برده و در عين حال از گياهان نيز به وفور استفاده مي نمايند. در اين ميان ژاپني ها نيز جزو افرادي بودند که در رژيم غذايي خود از نمک استفاده مي کردند، اما در مصرف چربي و گياهان مانند يوناني ها فعال نبودند. متوسط طول عمر اين افراد در مقايسه با يوناني ها خيلي پايين تر بود. طول عمر يوناني ها به اين دليل بالاتر بود که در آنها ميزان سکته، سرطان هاي شکمي، بيماري هاي قلبي و ساير سرطان ها بسيار پايين بود. پژوهش ها گوياي اين مطلب بودند که مردماني که در اطراف مديترانه زندگي مي کردند، با اين که از چربي هاي تک اشباعي مانند روغن زيتون به شدت استفاده مي کردند، اما باز هم عمر طولاني تري نسبت به ساير افراد داشتند. اين امر باعث شد که دانشمندان يکسري تحقيقات منظم را در مورد آداب غذايي اين دست از افراد تهيه و تنظيم نمايند که با نام « رژيم مديترانه اي» شهرت پيدا کرد. در اين نوع رژيم غذايي روغن زيتون جزو يکي از مهمترين ترکيبات تشکيل دهنده رژيم غذايي مي باشد.
تحقيقات متعدد خواص روغن زيتون را تثبيت کرده اند. پژوهش هاي اخير نشان مي دهند روغن زيتون اين قابليت را دارد که کلسترول خون را تا حد زيادي کاهش دهد. طي يک تحقيق که رژيم مديترانه اي را مورد بررسي قرار داده بود، محققان به اين نتيجه دست پيدا کردند که ريسک ابتلا به بيماري هاي قلبي در افراد مورد مطالعه، تنها پس از يک تا دو سال استفاده از اين رژيم غذايي به نصف کاهش پيدا کرد. اين افراد به طور مرتب از روغن زيتون استفاده مي کردند و ميزان مصرف ميوه و سبزيجات را نيز در رژيم غذايي روزانه خود افزايش داده بودند. برخي از پژوهشگران معتقدند که روغن زيتون مي تواند روي نحوه توزيع چربي در بدن نيز مؤثر باشد، به اين ترتيب که مقدار چربي ذخيره شده در اطراف شکم را کنترل کرده و آن را در تمام نقاط بدن پخش مي کند.

چربي هاي رژيمي
 

به طور کلي مي توان چربي ها را به سه دسته تقسيم کرد: چربي هاي اشباع شده، چربي هاي اشباع نشده تکي و گروهي.
چربي هاي اشباع نشده مي توانند به کاهش ميزان کلسترول بدن کمک کنند. روغن زيتون حاوي چربي هاي اشباع نشده است. چربي هاي اشباع نشده در آووکادو، روغن کانولا( که از کلم قمري به دست مي آيد) و بادام زميني نيز وجود دارد.

انواع روغن زيتون
 

عموماً روغن زيتون از فشردن زيتون به دست مي آيد. با توجه به مراحل مختلفي که براي عمل آوردن اين ماده طي مي شود، روغن هاي مختلفي به دست مي آيد. در اين ميان مي توان به موارد زير اشاره کرد:
* فوق خالص: بهترين نوع روغن زيتون است و از فشردن زيتون براي اولين بار به دست مي آيد.
* خالص: از فشردن دوم به دست مي آيد.
* تصفيه شده: چندين مرحله صنعتي را پشت سر مي گذارد، مانند تصفيه و پالايش.
* رقيق: مراحل شيميايي زيادي را طي مي کند و فقط طعم بسيار ملايمي از زيتون را مي دهد.

کلسترول و تصلب شرائين
 

ليپوپروتئين هاي کم چگال( LDL) به عنوان « کلسترول بد» شناخته مي شوند. دليلش هم اين است که راحت به ديواره هاي رگ هاي خوني مي چسبند و سبب انسداد شرائين مي شوند. اين امر به نوبه خود باعث افزايش ريسک ابتلا به بيماري قلبي- عروقي و سکته نيز مي شود.
تحقيقاتي که روي کلسترول LDL انجام شده، اثبات کرده که عمل اکسيداسيون نيز به نوبه خود يکي از عوامل کليدي در ايجاد تصلب شرائين است. به نظر مي رسد که چربي هاي اشباع نشده قابليت اکسيداسيون کلسترول هاي LDL را تا حد بسيار زيادي کاهش مي دهند.

چربي خون
 

زماني که يک غذاي پرچرب خورده مي شود، 6 تا 12 ساعت طول مي کشد که کبد آنها را به ترکيباتي نظير LDL يا HDL ( ليپوپروتئين هاي پرچگال) تبديل کند و ترکيبات آن را از خون پاک کند. اين 6 تا 12 ساعت در تضمين سلامت افراد از اهميت بسيار بالايي برخوردار است. چربي هاي اشباع نشده مانند روغن زيتون خيلي سريع تر و آسان تر از خون پاک مي شوند. اين امر سبب مي شود که احتمال گرفتگي رگ ها افزايش پيدا نکند. چربي هاي اشباع نشده همچنين باعث مي شوند که خون پس از مصرف يک غذاي چرب، حالت چسبنده پيدا نکند و از ايجاد لخته هاي خطرناک نيز جلوگيري مي نمايند.

مزاياي کاهش وزن
 

در يک تحقيق دو رژيم غذايي مختلف مورد بررسي قرار گرفتند. گروه اول از رژيم مديترانه اي استفاده کردند و گروه دوم از رژيمي که مصرف چربي در آن پايين بود و کربوهيدرات بالا. نتايج حاکي از اين امر بود که افراد گروه اول، کيلو کيلو وزن، هم از قسمت بالايي و هم از قسمت پاييني بدن خود را دست دادند.
افرادي که چربي هاي اضافه اغلب دور شکم و کمر آنها را ذخيره مي شود( شکل سيب) در مقايسه با افرادي که چربي هاي بيشتري دور باسن و ران هاي خود دارند ( گلابي شکل)، ريسک بيشتري در ابتلا به بيماري هاي قلبي دارند.

ساير مزايا
 

کاهش ريسک ابتلا به برخي از سرطان ها مانند سرطان سينه، کاهش خطر ابتلا به ديابت و نهايتاً به تعويق انداختن رشد ديابت در افرادي که دچار اين بيماري مي باشند.

نکاتي که بايد به خاطر داشته باشيد
 

* استفاده از روغن زيتون به عنوان منبع اصلي چربي در رژيم غذايي و در کنار آن استفاده از مقادير زيادي ميوه و سبزي مي تواند تا حد بسيار زيادي از ابتلا به بيماري هاي قلبي و ديابت پيشگيري کند.
* استفاده از روغن زيتون در کنار يک رژيم غذايي سالم مي تواند از ميزان چربي هاي اضافي بدن به ويژه در اطراف شکم کم کند.
*روغن زيتون هاي خالص از مزايا و فوايد بيشتري نسبت به انواع مختلف روغن زيتون برخوردار است.
منبع:کوچه ما، شماره 11