يکشنبه، 25 آبان 1399
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما

راه تقرّب و رسیدن به خدا

پرسش :

احساس می کنم از خداوند دور شده ام؛ راه رسیدن به خدا را برای من بیان فرمایید؟ می خواهم احساس کنم به خداوند نزدیکم و از بندگان مقرّب او هستم.


پاسخ :
«تقّرب به خدا» و «وصول الی الله»،‌ مهمّ ترین دغدغه هر مؤمنی است؛ و آن را اصلی ترین هدف زندگی خود می داند. بهترین راه رسیدن به خداوند نیز همان راهی است که خداوند خود در آیات نورانی قرآن بیان کرده است. ابتدا باید معرفت و شناخت خود را نسبت به پروردگار افزایش داد و سپس در مسیری که او تعیین کرده است گام نهاد. اگر انسان خداوند و مسیر «سلوک الی الله» را درست بشناسد و در آن گام بر دارد، به سوی مقام قرب الهی حرکت نموده است.(1)

عوامل مؤثر در این مسیر متعدد هستند، اما مهم ترین شان را می توان این گونه برشمرد:

1. ایمان به خداوند: اگر بخواهیم به درجات عالی «تقرّب الی الله» دست یابیم، باید بالاترین مراتب ایمان را درک نمائیم. امام علی(علیه السلام) می فرماید: «أقربُ النّاس مِنَ اللهِ سبحانَهُ أحْسَنُهم ایماناً»(2)؛ (نزدیک ترین مردم به خدای سبحان، نیک ایمان ترین آنهاست).

برای رسیدن به مراتب بالای ایمان نیز باید خداوند را همیشه همراه و ناظر اعمالمان ببینیم؛ چرا که پیامبر(صلی الله علیه وآله) در این باره فرمود: «أفضَلُ الإیمانِ أن تَعلَمَ أنَّ اللَّهَ مَعَکَ حَیثُ ما کُنتَ»(3)؛ (برترین [مرتبه] ایمان آن است که بدانى هرکجا باشى خدا با تو است). این ایمان انسان را همواره متوجه خدا می کند و مسیر تقرّب را دائم به او گوشزد می کند.

2. عبادت: پس از ایمان، «عبادت» نقش بسزایی در طی این مسیر دارد؛ بخصوص نماز که مصداق کامل عبادت است و در روایات به تأثیر آن در «تقرّب الی الله» تاکید شده است. امام کاظم (علیه السلام) در این باره می فرماید: «أَفْضَلُ مَا تَقَرَّبَ بِهِ الْعَبْدُ إِلَى اللَّهِ بَعْدَ الْمَعْرِفَةِ بِهِ الصَّلَاة»(4)؛ (بهترین چیزی که بنده بعد از شناخت خدا به وسیله آن به درگاه الهی تقرّب پیدا می کند، نماز است). امام صادق(علیه السلام) نیز می فرماید: «الصَّلَاةُ قُرْبَانُ کُلِّ تَقِی»(5)‏؛ (نماز خواندن، برای هر شخص پرهیزگاری ‌وسیله نزدیکی به خدا است).

آری، اذکار و اعمال نماز اگر با توجّه و حضور قلب همراه گردد، نردبان صعودی است برای رسیدن به قرب الهی. پس می توان پذیرفت که (نزدیکترین حالِ بنده به خدا، حالى است که در سجده است)؛ «أقرَبُ ما یکونُ العَبدُ إلَى اللّه ِ و هُو ساجِدٌ».(6) البته این در صورتی است که نمازگزار تمام توجّهش به سوی پروردگار باشد و او را بخواند.

3. شناخت اهل بیت(علیهم السلام): توجه به این نکته نیز لازم است که شناخت خداوند و اطاعت از او، بدون شناخت اهل بیت(علیهم السلام) میسّر نیست. بنابراین ارتباط با آنان حتّی در قالب «توسّل» نیز انسان را در رسیدن به قرب الهی کمک می کند. قرآن در این زمینه در آیه 35 سوره مائده می فرماید: «یا أَیُّهَا الَّذینَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَ ابْتَغُوا إِلَیْهِ الْوَسیلَةَ وَ جاهِدُوا فی‌ سَبیلِهِ لَعَلَّکُمْ تُفْلِحُونَ»؛ (اى کسانى که ایمان آورده‌ اید! از [مخالفت فرمان] خدا بپرهیزید! و وسیله‌ اى براى تقرب به او بجویید! و در راه او جهاد کنید، باشد که رستگار شوید)! در روایات بیان شده که اهل بیت(علیهم السلام) خود را به عنوان وسیله [ای برای تقرّب به خداوند] معرفی کرده اند.(7)

4. ترک گناه و رعایت اخلاق و آداب دینی: در کنار موارد فوق، رعایت اخلاق و آداب دینی و انجام مستحبات و ترک گناهان نیز متمّم و مکمّل حرکت در مسیر الی الله است. در ذیل به احادیثی در این باره اشاره می کنیم:

- شب زنده داری؛ امام حسن عسکری(علیه السلام) در این باره می فرماید: «اِنَّ الوُصُولَ اِلی اللهِ عَزّوجلَّ سَفَرٌ لا یُدرَکُ اِلّا بِامتِطاءِ اللَّیلِ»(8)؛ (وصول به خداوند عزوجل سفری است که جز با عبادت در شب حاصل نگردد).

- خوشرویی با مردم؛ امام سجاد(علیه السلام) می فرماید: «إِنَّ أَقْرَبَکُمْ مِنَ اللَّهِ أَوْسَعُکُمْ خُلْقا»(9)؛ (نزدیک ترین شما به خداوند، خوش خُلق ترین شماست).

- حق گویی؛ امام علی(علیه السلام) می فرماید: «أقرَبُ العِبادِ إلَى اللّه ِ تعالى أقوَلُهُم لِلحَقِّ و إن کانَ علَیهِ، و أعمَلُهُم بالحَقِّ و إن کانَ فیهِ کُرهُهُ»(10)؛(نزدیک ترین بندگان به خدای متعال، حق گوترین آنهاست، هر چند به زیانش باشد و عمل کننده ترین آنهاست به حق، هر چند بر خلاف میلش باشد).

- تواضع؛ امام صادق(علیه السلام) می فرماید: «فِیمَا أَوْحَى اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ إِلَى دَاوُدَ ع یَا دَاوُدُ کَمَا أَنَ‏ أَقْرَبَ‏ النَّاسِ‏ مِنَ‏ اللَّهِ‏ الْمُتَوَاضِعُونَ‏ کَذَلِکَ أَبْعَدُ النَّاسِ مِنَ اللَّهِ الْمُتَکَبِّرُون»(11)‏؛ (از وحی های خدای عزوجل به داود(علیه السلام) این بود: ای داود! همچنان که نزدیک ترین مردم به خدا فروتنان اند، دورترین مردم از خداوند هم متکبرین هستند).

-دوری از گناه نیز از موانع قرب الهی است که باید از آن پیشگیری کرد. امام محمد باقر(علیه السلام) در بیان اثر گناه تکبر در دوری از خداوند می فرماید: «الجَبّارونَ اَبعَدُ النّاس منَ اللهِ عزّوجلَّ یومَ القیامَهِ»(12)؛ (دورترین مردم از خداوند عزّوجل در روز قیامت سرکشانِ متکبّر هستند).

هر چه انسان در این مسیر، اسباب بیشتری را فراهم سازد، زودتر به قرب الهی نائل می گردد و پروردگار را همیشه حامی و در کنار خود می بیند.

پی نوشت:
(1). ر.ک: تفسیر المیزان، طباطبایی، محمد حسین، مترجم: موسوى همدانى، سید محمد باقر، دفتر انتشارات اسلامى جامعه‏ مدرسین حوزه علمیه قم، قم، 1374 هـ.ش، ج 17، ص 30.
(2). غرر الحکم و درر الکلم، تمیمى آمدى، عبدالواحد بن محمد، انتشارات دفتر تبلیغات اسلامى، قم، 1366 هـ.ش، ص 40.
(3). نهج الفصاحة، پاینده، ابو القاسم‏، دنیاى دانش‏، تهران، 1382هـ.ش، چاپ چهارم، ص 229.
(4). بحار الأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار، مجلسی، محمدباقر‏، انتشارات اسلامیه، تهران، 1363هـ.ش‏، ج 1، ص 144.
(5). همان، ج 75، ص 203.
(6). بحارالانوار، همان، ج 98، ص 49.
(7). ر.ک: تفسیر المیزان، همان، ج 5، ص 545.
(8). ‏أعیان الشیعة، امین عاملى، سیدمحسن، دار التعارف‏، بیروت، 1403هـ.ق‏، ج 1، ص 42.
(9). همان، ج 1، ص 644.
(10). غررالحکم، همان، ص 26.
(11). بحارالانوار، همان، ج 14، ص 39.
(12). وسائل الشیعه، شیخ حر عاملی، محمد بن حسن، مؤسّسة آل البیتِ علیهم السلام لإحیاء التُّراثِ، قم، 1409هـ.ق، ج 15، ص 381.
تبلیغات در راسخون
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
تازه های پرسش و پاسخ
موارد بیشتر برای شما
نوجوان امروز به چه چیزی نیاز دارد؛ الگو، فرصت یا شنیده شدن؟
نوجوان امروز به چه چیزی نیاز دارد؛ الگو، فرصت یا شنیده شدن؟
آیا مجازات به تنهایی انسان را اصلاح می کند؟
آیا مجازات به تنهایی انسان را اصلاح می کند؟
عراق در آستانه تنش تازه؟!
عراق در آستانه تنش تازه؟!
سیره تربیتی پیامبر (ص) در برخورد با نوجوانان؛ از کرامت تا تربیت دینی
سیره تربیتی پیامبر (ص) در برخورد با نوجوانان؛ از کرامت تا تربیت دینی
مرگ ناگهانی و پرسش های ناتمام؛ چگونه درباره فقدان با کودکان حرف بزنیم؟
مرگ ناگهانی و پرسش های ناتمام؛ چگونه درباره فقدان با کودکان حرف بزنیم؟
واکنش صلیب سرخ جهانی به جنایت‌های دشمن در جنگ چهل روزه علیه ایران چه بود؟
play_arrow
واکنش صلیب سرخ جهانی به جنایت‌های دشمن در جنگ چهل روزه علیه ایران چه بود؟
پرونده جدید علیه رسایی
play_arrow
پرونده جدید علیه رسایی
سواد مرگ، چرا جامعه ای که درباره زندگی حرف می زند از مرگ سخن نمی گوید؟
سواد مرگ، چرا جامعه ای که درباره زندگی حرف می زند از مرگ سخن نمی گوید؟
سلاح شیمیایی ایرانی در قلب واشنگتن؟!
play_arrow
سلاح شیمیایی ایرانی در قلب واشنگتن؟!
ضرب و شتم محمد خردادیان پس از افشاگری علیه پهلوی
play_arrow
ضرب و شتم محمد خردادیان پس از افشاگری علیه پهلوی
اولین ساعت‌مچی تلویزیون دار جهان سیکو در سال ۱۹۸۲ + فیلم
play_arrow
اولین ساعت‌مچی تلویزیون دار جهان سیکو در سال ۱۹۸۲ + فیلم
پیرترین ایرانی در سرشماری جدید شناسایی شد + فیلم
play_arrow
پیرترین ایرانی در سرشماری جدید شناسایی شد + فیلم
آیا هر رازی را باید با یک ربات در میان گذاشت؟
آیا هر رازی را باید با یک ربات در میان گذاشت؟
تقدیر از معلمی که جان دانش‌آموز را براثر خفگی نجات داد + فیلم
play_arrow
تقدیر از معلمی که جان دانش‌آموز را براثر خفگی نجات داد + فیلم
تعبیر جدید ترامپ از ونزوئلا ؛ دارایی جدید آمریکا است + فیلم
play_arrow
تعبیر جدید ترامپ از ونزوئلا ؛ دارایی جدید آمریکا است + فیلم