ادب حج

امام باقر علیه السلام فرمودند:

ما یُعْبَؤُ بِمَنْ یَؤُمُّ هذا الْبَیْتَ اذا لَمْ یَکُنْ فیهِ ثَلاثُ خِصالٍ:وَرَعٌ یَحْجُزْهُ عَنْ مَعاصِی اللَّهِ وَحِلمٌ یَمْلِکُ بِهِ غَضَبَهُ وَحُسْنُ الصَّحابَةِ لِمَنْ صَحِبَهُ.

چه سودی برای کسی که آهنگ زیارت این خانه کند، اگر در او این سه خصلت نباشد؟:
یکی تقوا و ورعی که او را از گناهان باز دارد،
یکی حلم وبردباری که به وسیله آن خشم خود را مهار کند،
و یکی هم حُسن معاشرت و خوشرفتاری با همراهان و همسفران.

بحارالانوار، ج 99، ص 121

در سفری به قداست و معنویتِ حج، روا نیست که زائران معبد عشق و مرقد معشوق، ادب زیارت را مراعات نکنند. حج، برای تربیت اخلاق و سازندگی زائر است.
حاجی باید سرتاپا پرهیزکاری و بردباری و خوشرفتاری باشد.
اگر جز این باشد، از این سفر چه سود؟ پذیرفتنی نیست که در جوار خانه خدا و حرم رسول، بازهم زائر محترم اندیشه‌های خلاف در سر بپروراند و بی‌تقوایی و ناپرهیزی نسبت به گناه از خود نشان دهد. «ورع»، یک نیروی خدا ترسی درونی است که دست و زبان و چشم و گوش را از معصیت و حرام، باز می‌دارد.
از آنجا که در طول سفر، زائر با دیگران همزیستی دارد و در یک مجموعه زیست می‌کند، شایسته است از عصبانیّتهای بیجا و تندخویی و بدزبانی و خشم بپرهیزد و تا آنجا که می‌تواند، نسبت به همسفران که همه مهمان خدایند، «حُسن معاشرت» و «اخلاق نیکو» داشته باشد، از لغزشها بگذرد، جدال نکند، کینه به دل نگیرد. معاشرتِ خوب و اخلاق حسنه، سنّت پیامبر و یادگار آن حضرت است و چه کسی شایسته‌تر از «حاجی» که در رفتار و سلوک، به آن حضرت اقتدا کند؟!