بررسي حديث « خلفا در روز رستاخيز »

ابن جوزى در شمار دومين حديث مى گويد: هبة اللّه بن محمد بن حصين، از ابوطالب بن غيلان، از ابوبكر شافعى، از محمد بن عثمان بن ابى شيبه، از حسن بن صالح، از حسن بن حسن نَرسى، از اصبغ بن فرج، از بيع بن محمد، از
دوشنبه، 16 تير 1393
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما
بررسي حديث « خلفا در روز رستاخيز »
بررسي حديث « خلفا در روز رستاخيز»

 

نويسنده: آيت الله سيدعلي حسيني ميلاني




 

اين حديث در فضايل و ترتيب خلفا را گروهى از حافظانِ حديث نقل كرده اند.
ابن جوزى در شمار دومين حديث مى گويد: هبة اللّه بن محمد بن حصين، از ابوطالب بن غيلان، از ابوبكر شافعى، از محمد بن عثمان بن ابى شيبه، از حسن بن صالح، از حسن بن حسن نَرسى، از اصبغ بن فرج، از بيع بن محمد، از ابوسليمان أيلى، از ابن جريج، از عمرو بن دينار نقل مى كند كه ابن عباس مى گويد: رسول خدا صلى اللّه عليه وآله فرمود:
آن گاه كه روز قيامت فرا رسد، يكى از مناديان در زير عرش فرياد مى زند: كجا هستند اصحاب محمّد؟
در اين هنگام ابوبكر، عمر بن خطّاب، عثمان بن عفّان و على را مى آورند. به ابوبكر گفته مى شود: بر در بهشت بايست، هر كه را مى خواهى به واسطه رحمت خدا، وارد بهشت كن و هر كه را مى خواهى با علم خداى متعال از ورود به بهشت باز دار!
به عمر گفته مى شود: بر روى ترازو بايست، كفّه هر كه را مى خواهى به واسطه رحمت خداوند، سنگين كن و كفّه هر كه را مى خواهى با علم خداوند، سبك گردان!
پيامبر صلى اللّه عليه وآله ادامه داد: و دو لباس فاخر براى عثمان بن عفّان مى آورند و به او گفته مى شود: اين دو لباس فاخر را بپوش كه من در هنگام آفرينش آسمان ها و زمين، اين دو لباس را آفريده و ذخيره كردم.
و عصايى از درخت عوسج كه خداوند متعال آن را در بهشت آفريده است به على بن ابى طالب عطا مى گردد و به او گفته مى شود: با اين، مردم را از كنار حوض، دور كن!
ابن جوزى پس از نقل اين حديث مى نويسد:
اين حديث را اصبغ، از سليمان بن عبدالأعلى، از ابن جريج؛ هم چنين اصبغ، از سرى بن محمّد، از ابوسليمان أيلى، از ابن جريج، نقل كرده است.
اين امر نشان مى دهد كه اصبغ يا ديگر راويان اين حديث، دچار پريشان گويى شده اند.
در سند اين حديث، نام برخى افراد ناشناخته به چشم مى خورد.
احمد بن حسن كوفى اين روايت را از وكيع نقل كرده است. دارقطنى مى گويد: وى، متروك است.
ابن حبّان مى گويد: وى از زبان راويان ثقه و مورد اعتماد، حديث جعل مى كند.
ابراهيم بن عبداللّه مصيصى نيز اين روايت را از حجّاج بن محمد، از ابن جريج نقل كرده است.
ابن حبّان مى گويد: ابراهيم به سرقت احاديث مى پرداخت و در آن ها تصرّف مى كرد. وى از زبان راويان ثقه و مورد اعتماد، رواياتى را نقل مى كند كه جزء احاديث آن ها نيست؛ بنابراين جاى آن دارد كه ابراهيم در شمار افرادى كه روايت آنان ترك مى شود، قرار گيرد.(1)

حديث ساختگى و ديدگاه ذهبى و عسقلانى

ذهبى در ميزان الاعتدال، پس از ذكر نام ابراهيم بن عبداللّه، به شرح حال او مى پردازد و در شرح حال او به دو حديث ـ كه در اين مبحث، يكى از آن ها را نقل كرديم ـ اشاره مى كند و مى گويد: به نظر من اين مرد دروغ پرداز است. حاكم نيشابورى مى گويد: احاديث وى، جعلى و ساختگى است.
حاكم مى گويد: ابراهيم، از وكيع، از سفيان، از عمرو بن دينار، از ابن عبّاس، اين حديث را به صورت مرفوع نقل مى كند كه پيامبر صلى اللّه عليه وآله فرمود:
آن گاه كه روز قيامت فرا رسد، ابوبكر، در يكى از اركان حوض، عمر در ركن دوم، عثمان در ركن سوم و على در ركن چهارم قرار مى گيرند و هر كس، يك نفر از آنان را دشمن بدارد، ديگران او را سيراب نخواهند كرد.
ابراهيم، از حجّاج، از ابن جريج، از عمرو بن دينار، از ابن عباس حديثى را به صورت مرفوع نقل مى كند كه پيامبر صلى اللّه عليه وآله فرمود:
آن گاه كه روز قيامت فرا رسد، يكى از مناديان در زير عرش فرياد مى زند: اصحاب محمد را بياوريد!
پس ابوبكر، عمر، عثمان و على را مى آورند... .(2)
ابن حجر عسقلانى نيز در لسان الميزان، از ديدگاه ذهبى پيروى مى كند و در شرح حال ابراهيم، به دو حديث مذكور اشاره مى كند و به دروغ گو بودن ابراهيم بن عبداللّه حكم مى كند.(3)

پي نوشت ها :

1- الموضوعات: 1 / 302 و 303.
2- ميزان الاعتدال: 1 / 160 و 161.
3- لسان الميزان: 1 / 169.

منبع مقاله :
آيت الله حسيني ميلاني، سيد علي؛ (1390)، احاديث ساختگي، قم: انتشارات حقايق، چاپ سوم



 

 

تبلیغات در راسخون
مقالات مرتبط
نظرات کاربران
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
مرگ ناگهانی و پرسش های ناتمام؛ چگونه درباره فقدان با کودکان حرف بزنیم؟
مرگ ناگهانی و پرسش های ناتمام؛ چگونه درباره فقدان با کودکان حرف بزنیم؟
واکنش صلیب سرخ جهانی به جنایت‌های دشمن در جنگ چهل روزه علیه ایران چه بود؟
play_arrow
واکنش صلیب سرخ جهانی به جنایت‌های دشمن در جنگ چهل روزه علیه ایران چه بود؟
پرونده جدید علیه رسایی
play_arrow
پرونده جدید علیه رسایی
سواد مرگ، چرا جامعه ای که درباره زندگی حرف می زند از مرگ سخن نمی گوید؟
سواد مرگ، چرا جامعه ای که درباره زندگی حرف می زند از مرگ سخن نمی گوید؟
سلاح شیمیایی ایرانی در قلب واشنگتن؟!
play_arrow
سلاح شیمیایی ایرانی در قلب واشنگتن؟!
ضرب و شتم محمد خردادیان پس از افشاگری علیه پهلوی
play_arrow
ضرب و شتم محمد خردادیان پس از افشاگری علیه پهلوی
اولین ساعت‌مچی تلویزیون دار جهان سیکو در سال ۱۹۸۲ + فیلم
play_arrow
اولین ساعت‌مچی تلویزیون دار جهان سیکو در سال ۱۹۸۲ + فیلم
پیرترین ایرانی در سرشماری جدید شناسایی شد + فیلم
play_arrow
پیرترین ایرانی در سرشماری جدید شناسایی شد + فیلم
آیا هر رازی را باید با یک ربات در میان گذاشت؟
آیا هر رازی را باید با یک ربات در میان گذاشت؟
تقدیر از معلمی که جان دانش‌آموز را براثر خفگی نجات داد + فیلم
play_arrow
تقدیر از معلمی که جان دانش‌آموز را براثر خفگی نجات داد + فیلم
تعبیر جدید ترامپ از ونزوئلا ؛ دارایی جدید آمریکا است + فیلم
play_arrow
تعبیر جدید ترامپ از ونزوئلا ؛ دارایی جدید آمریکا است + فیلم
ادعای کارشناس پزشکی قانونی: جفری اپستین خفه شده است + فیلم
play_arrow
ادعای کارشناس پزشکی قانونی: جفری اپستین خفه شده است + فیلم
نجات خدمه نفتکش متخلف در تنگه هرمز توسط صیادان + فیلم
play_arrow
نجات خدمه نفتکش متخلف در تنگه هرمز توسط صیادان + فیلم
مسیریاب ایرانی با حال‌وهوای بازی GTA به‌روزرسانی شد + فیلم
play_arrow
مسیریاب ایرانی با حال‌وهوای بازی GTA به‌روزرسانی شد + فیلم
گروسی: بازگشت بازرسان آژانس به ایران نباید به توافق سیاسی مشروط شود + فیلم
play_arrow
گروسی: بازگشت بازرسان آژانس به ایران نباید به توافق سیاسی مشروط شود + فیلم