عضویت العربیة English
امام علی علیه‌السلام: با هیچ آزمندى مشورت مکن، که بدى را بر تو آسان مى‌نماید و حرص و ولَع را در نظرت مى‌آراید. غرر الحکم، ح10353

مفردات قرآن

واژه‌ی تولیه در قرآن

واژه‌ی تولیه در قرآن
«تولیه» مصدر باب تفعیل برگرفته از «ولی یولی» است كه در مشتقات و صیغه‌های مختلفش در قرآن كریم استعمالات گوناگونی دارد. این كلمه گاه متعدی بنفسه به كار می‌رود و گاه با حروف «عن»، «الی»، «با» و ادامه ...

واژه‌ی تولّی در قرآن

واژه‌ی تولّی در قرآن
«تولی» برگرفته از ماده «ولی» در اصل به معنای قرب و نزدیك بودن است و جمله «تباعد بعد ولی» یعنی پس از نزدیك بودن دور شد. ادامه ...

واژه‌ی توفی در قرآن

واژه‌ی توفی در قرآن
«توفی» از ماده «وفی» كلمه‌ای است كه بر كامل ساختن و به پایان بردن دلالت می‌كند؛ بدین جهت است كه بر ادای كامل پیمان و شرط، وفا گفته می‌شود و «توفیت الشیء و استوفیته» به این معناست كه آن را به طور ادامه ...

واژه‌ی توبه در قرآن

واژه‌ی توبه در قرآن
توبه در لغت پشیمانی از گناه و اقرار به نداشتن عذر در ترك آن است؛ ولی اعتذار اظهار ندامت بر گناهی است كه در انجام آن برای خود عذری نیز داشته باشی. پس هر توبه‌ای پشیمانی است؛ اما هر پشیمانی توبه نیست. ادامه ...

واژه‌ی تمنی در قرآن

واژه‌ی تمنی در قرآن
«تمنی» برگرفته از ماده «منی» در اصل به معنای تقدیر و اندازه‌گیری شیء و تحقق آن با همان اندازه معین است. اگر به نطفه انسان منی گفته می‌شود، بدین جهت است كه آفرینش انسان از آن، حد و اندازه‌اش را می‌گیرد و ادامه ...

واژه‌ی تقطّع در قرآن

واژه‌ی تقطّع در قرآن
قرآن كریم می‌فرماید: «إِنَّ هذِهِ أُمَّتُکُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَ أَنَا رَبُّکُمْ فَاعْبُدُونِ‌ * وَ تَقَطَّعُوا أَمْرَهُمْ بَیْنَهُمْ کُلٌّ إِلَیْنَا رَاجِعُونَ‌». مقصود از تقطع، اختلاف دینی مردم و تقسیم آنان به یهودی، نصرانی و بت‌پرست است. ادامه ...

واژه‌ی تقطیع در قرآن

واژه‌ی تقطیع در قرآن
«قطع» دلالت بر بریدن و جدا شدن دارد و قطیعه به معنای هجران و دوری است و قِطع- به كسر قاف- به معنای بخشی از شب است و مقطعات به معنای جامه‌های كوتاه است. معانی قطع در هیئت‌ها و نسبت‌های ادامه ...

واژه‌ی تفصیل در قرآن

واژه‌ی تفصیل در قرآن
«فصل» به معنای متمایز ساختن و جدا كردن یك شیء از دیگری، خارج شدن و بریدن و قطع است و فصل خصومات به معنای حكم به قطع نزاع است. این كلمه در هیئت باب تفعیل، مثلاً‌ در جمله «فصلت الشیء ادامه ...

واژه‌ی تأویل در قرآن

واژه‌ی تأویل در قرآن
«تأویل» برگرفته از ماده «اول» به معنای بازگشت است. ابن فارس می‌نویسد: «آل یؤول‌ ای رجع قال یعقوب یقال اول الحكم الی اهله الی ارجعه وردّه الیهم»: آل به معنای بازگشت است. یعقوب گوید جمله «اوّل الحكم الی ادامه ...

واژه‌ی بیت در قرآن

واژه‌ی بیت در قرآن
«بیت» در لغت به معنای مسكن، بخشی از تركیبات شعر و خانواده فرد است كه شب نزد آنان است. راغب معتقد است: كلمه بیت در اصل مأوای شبانه انسان بوده است، سپس بر مسكن بدون اعتبار قید شبانه اطلاق ادامه ...