سیّاره ها و انتگرال

پابرجایی و استواری شهرت یوهان کپلر (1571-1630) به دلیل سه قانونی است که وضع کرده و حرکت سیاره ها به دور خورشید را توجیه می کنند. تیکو براهه (1)...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392

استون و نخستین کاربرد انتگرال

هزار و هشتصد سال از زمان ارشمیدس گذشته بود که سیمون استون (1) (1548-1620)، همیار ارشد او در روبه راه کردن دانش های استاتیک جامدها (2) و هیدرواستاتیک،...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392

بزرگ ترین ریاضیدان دوران باستان

پژوهشگران، همه همرأی، ارشمیدس (287-212 پیش از میلاد) اهل سیراکوز را بزرگ ترین ریاضیدانان دوران باستان دانسته اند. او مسئله هایی به تعداد زیاد...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392

اخترشناسی در قرن بیستم

اخترشناسی در این قرن قدم های بلندی برداشته است، به ویژه در حوزه اخترشناسی ستارگان، هر چند به تازگی، سفاین فضایی نگاهی تازه به منظومه شمسی را...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392

خدا تاس نمی اندازد

مرحله بعد در فهم عمیق تر عناصر با چیستی خود اتم با عبور دادن الکتریسیته از گازهای نادر آغاز شد. استفاده از این تکنیک به منظور آن بود که گازها...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392

نور هم خم می شود

قرن بیستم، بیش از هر عصر دیگری، روزگار تغییرات بنیادین در بینش علمی بوده است. هم اکنون دیدیم که، در پژوهش های رادرفرد و دیگران، اتمی که زمانی...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392

پیامدهای داروینیسم

نظریه تکامل داروین تأثیر عمیقی بر زیست شناسی گذاشت. از یک سو چنان نگاه ها را متوجه تکامل جانوران و گیاهان کرد که این در نیمه دوم قرن نوزدهم بیشترین...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392

وقتی معمای سحابی ها حل می شود

در قرن نوزدهم، سیمای اخترشناسی یکسره دگرگون شد. علمی که بیشتر در اندیشه سیارات و حرکات آن ها بود، علمی که بیشتر دینامیکی بود، به علمی بدل شد...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392

نورهایی که مخلوط می شوند

در اوان چرخش قرن که کنت رامفرد برای توضیح حرارتی که در موقع ساخت لوله توپ تولید می شد جانب نظریه ارتعاشی را گرفت؛ آزمایش هایی نیز انجام داد تا...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392

اتم دوباره جان می گیرد

در قرن نوزدهم، شیمی در دو راستای اصلی پیشرفت بسیاری کرد. نظریه اتمی ماده از نو جان گرفت؛ و این بار در قالبی تازه و محکم. و شیمی آلی پا به عرصه...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392

قدم های بلند زیست شناسی در سده نوزدهم

زیست شناسی در قرن نوزدهم گام های بلندی برداشت. فرایندهای تن کار شناختی متعددی با تفصیل بیشتر بررسی شد، بر پایه آنچه که شاید بتوان بینش «حیوان...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392

زمینه های نظریه ی تکامل

اختراع میکروسکوپ بعد دیگری به علوم زیستی افزود؛ و گرچه نتایج کار آن به اندازه موقعی که تلسکوپ نخستین بار در اخترشناسی به کار رفت دیدنی نبود،...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392

آیا داروین دشمن دین بود؟

قرن نوزدهم شاهد پیشرفت های زیادی در همه علوم بود. پیدایش جوامع علمی تخصصی، در کنار آکادمی های علمی مستقر، نشانه تخصصی شدن روزافزونی بود که دانش...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392

آزمایشگران متهور

در قرون هفدهم و هجدهم، پیشرفتهای تازه در علم شیمی ریشه در آزمایش های گوناگونی داشت که در قرن هفدهم با استفاده از تلمبه ایجاد خلأ در مورد احتراق...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392

پیدایش ریاضیاتی دیگر

دستاوردهای نیوتون در پرینسیپیا را حساب او امکان پذیر ساخت، ‌گرچه خود کتاب به زبان هندسی تألیف شده بود، ‌از این رو که ریاضیدانان در آن دوران با...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392

فیزیک جدید چگونه متولد شد؟

علم فیزیک در قرون هفدهم و هجدهم تحرک زیادی یافت و در پاره ای زمینه ها پیشرفت چشمگیری کرد، به ویژه در نورشناسی، بررسی ماهیت خلأ، مطالعه حرارت،...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392

جدایی از آخرین ذرات جهان ارسطو

از ابتدای قرن هفدهم تا انتهای قرن هجدهم، نگرش عمومی به جهان طبیعت به گونه ای تغییر کرد که بی شک کپرنیک را به حیرت فرو می برد. انقلابی که او آغاز...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392

معجون مذهب، جادو و علم

ریاضیات در عصر رنسانس رونق گرفت؛ و با دقت بخشیدن و کمیت دادن به نتایج، به یاری علومی شتافت که می توانستند از آن بهره بگیرند. در مراحل آغازین...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392

علوم پایه نزد انقلابیون

شیمی در دوره رنسانس، ‌چند مسیر موازی را طی کرد. از یک سو کار سنتی کیمیاگری با اهداف دوگانه اش ادامه یافت:تبدیل فلزات پست به طلا و کشف اکسیری...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392

زیست شناسی رنسانس

یکی از تصاویری که یاد دورر را زنده نگه می دارد، طرحی است که او از علف ها کشیده است. این طرح نه تنها به خاطر اجرا و تکنیک هنری آن بلکه همچنین...

سه‌شنبه، 26 شهريور 1392