کتابهای شیخ طوسی و ضرورتهای تصحیح متون

در میان نامه های مرحوم علامه محمد خان قزوینی به سید حسن تقی زاده که محصول سالهای اقامت پاریس قزوینی است، در یک نامه قزوینی اشاره ای به نسخه خطی...

شنبه، 24 بهمن 1394

کتاب المعیار والموازنة از کیست؟

از شمار بسیار محدود کتابهای معتزلی، تنها چند متن از دوره پیش از قاضی عبدالجبار همدانی هم اینک در اختیار ما قرار دارد. البته در اینجا متون عمرو...

شنبه، 24 بهمن 1394

فوائدی از کتاب الفلک الدوار

کتاب الفلک الدوار صارم الدین الوزیر دارای فوائد متعددی درباره دانشهای دینی زیدیان و به ویژه در زمینه علوم حدیث است. در زمینه حدیث، این موارد...

شنبه، 24 بهمن 1394

قاضی عبدالجبار معتزلی به عنوان یک محدث شافعی مذهب: کتاب الأمالی

قاضی عبدالجبار با وجود آنکه از برجسته ترین متکلمان اسلامی است و در کلام معتزلی جایگاه بی مانندی از لحاظات مختلف دارد؛ با این وصف در دانشهایی...

شنبه، 24 بهمن 1394

سنت مشیخه نویسی

مشیخه نویسی در میان محدثان امری بوده است رایج، با این وصف عموما معمول چنین بوده است که محدثان در کتابهای مستقلی نام مشایخی را که از محضر آنان...

شنبه، 24 بهمن 1394

زیدیه و منابع مکتوب امامیه

مقاله ای که سالها پیش در مجله علوم حدیث (شماره بیستم) در قم منتشر شده و البته نیازمند پاره ای بازبینی هاست. در کتاب روابط زیدیه و امامیه، نویسنده...

شنبه، 24 بهمن 1394

دفاعنامه ای متأخر از معتزله در برابر اشعریان

در میان کتابهای کلامی زیدیان معتزلی یمن در دوره های نسبتا متأخرتر هجمه بر علیه اندیشه های کلامی اشعریان بروز و ظهور بیشتری دارد. این امر از دوره...

شنبه، 24 بهمن 1394

چند کتاب در حوزه علم کلام

در رابطه با ادبیات معتزله تا کنون کار مستقلی صورت نگرفته است. البته مقصودم کاری تحقیقی و مستقل در رابطه با کتابهای علمای معتزله در سده های میانه...

شنبه، 24 بهمن 1394

درباره کرامیه

درباره کرامیه تاکنون مقالات متعددی از سوی محققان غربی و مسلمان منتشر شده است . با این وصف هنوز بسیاری از مسائل مربوط به تاریخ و عقاید آنان در...

پنجشنبه، 22 بهمن 1394

خلط میان دو شخصیت

نویسنده این سطور از سالها پیش مطالعه بر روی رجال حدیث و فقه وکلام امامی را در دوره میانی شیخ طوسی و منتجب الدین رازی به دلیل کاری که به عنوان...

پنجشنبه، 22 بهمن 1394

تعلیق شرح جمل العلم کراجکی

چند سالی پیش آقای یعقوب جعفری مراغی کتابی به نام شرح جمل العلم والعمل منتشر کرد که شرحی بود تازه بر کتاب جمل العلم والعمل شریف مرتضی. از شروحی...

پنجشنبه، 22 بهمن 1394

تفسیری کهن از دانشمندی ایرانی

در سال ۱۳۸۱ شمسی این توفیق را داشتم که برای بررسی برخی از نسخه های خطی کتابخانه مجلس ایامی در خدمت دانشمند کتابشناس برجسته جناب استاد حائری باشم...

پنجشنبه، 22 بهمن 1394

تحفه ای گرانقدر از کاشمر/ تُرشیز

حدود دوازده سیزده سال پیش از طریق دو تن از دوستان به دو عکس از دو نسخه خطی یمنی کتابی با نام متشابه القرآن دست یافتم که گرچه یکی از آن دو تنها...

پنجشنبه، 22 بهمن 1394

پاره هایی درباره صاحب بن عباد

صاحب بن عباد , وزیر دانشمند آل بویه , در عین حال که اهل سیاست و تدبیر سیاسی بود , اهل دانش نیز بود و در ادب و کلام و علوم دینی دست داشت .

پنجشنبه، 22 بهمن 1394

انتشار یک متن ارزشمند کلامی: تصفح الأدلة

پروفسور ویلفرد مادلونگ و پروفسور زابینه اشمیتکه از سالها پیش یکی از شاخه های مطالعاتی خود را وقف معتزلیان متأخر و هوادار مکتب ابوالحسین بصری...

پنجشنبه، 22 بهمن 1394

پاره هایی درباره دو متکلم اشعری ایرانی: علی بن مهدی الطبری و ابن فورک

ابوبکر محمد بن الحسن ابن فورک (د.۴۰۶ق) از بزرگترین متکلمان اشعری است که گرچه مانند معاصرش ابوبکر باقلانی و یا حتی ابواسحاق اسفراینی در تحول کلام...

پنجشنبه، 22 بهمن 1394

نسخه ای بسیار کهن از امالی قاضی عبدالجبار معتزلی

امالی قاضی عبدالجبار مورد توجه زیدیان نیز بوده و به ویژه به دلیل گرایش زیدیان یمن از حدود سده ششم به آثار قاضی عبدالجبار که از ایران به آنجا...

پنجشنبه، 22 بهمن 1394

دلیل ایمان آورندگان به دجال

از وکیع از جریر بن حازم از حمید بن هلال از ابی الدهماء از عمران بن حصین روایت شده است که پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:

چهارشنبه، 21 بهمن 1394

خروج دجال و ویژگی اهل آن زمان

مالک بن اسماعیل به نقل از زهیر برای ما به نقل از قابوس بن ابی ظبیان گفت: از پدرش شنیده که گفت: در مورد دجّال سخن گفتیم و از علی (علیه السلام)...

چهارشنبه، 21 بهمن 1394

بشرمریسی( د . ذیحجه 218 یا 219 ) و جهمیّه

ابو عبد الرحمان بشر بن غیاث بن ابی کریمه ، فقیه و متکلم جهمی مذهب . گفته اند که او مولای آل زید بن الخطاب بود ( خطیب، ۷/۵۶)، ولی با این وصف نمی...

چهارشنبه، 21 بهمن 1394