فقه سیاسی در عصر غیبت

فقه اسلامی در معنایی عام عبارت است از معرفت به احكام و تكالیف شرعیه بر اساس ادلّه‌ی تفصیلی كه از طریق كتاب و سنت حاصل می‌شود. فقه سیاسی بخشی...

سه‌شنبه، 12 بهمن 1395

دیدگاه مهدی حائری یزدی درباره‌ی فقه سیاسی

اگر امثال مجتهد شبستری جایگاه معقولی برای فقه سیاسی در گذشته قایل شده‌اند، ولی در شرایط امروزی فاقد بستر عقلایی می‌دانند، شیخ مهدی حائری یزدی...

سه‌شنبه، 12 بهمن 1395

بررسی و نقدِ دیدگاهِ مجتهد شبستری درباره‌ی فقه سیاسی

آیا ارجاع مسائل سیاست و حكومت به فقه اسلامی عقلایی و منطقی است؟ آیا انتظار شنیدن پاسخ به مسائل سیاسی از جانب فقه اسلامی معتدل است؟ به عبارت دیگر،...

سه‌شنبه، 12 بهمن 1395

مكلّف كیست؟

علامه حلی (648- 726 ق) گفته است: «و موضوعه أفعال المكلَّفین من حیث الاقتضاء و التخییر» (علامه حلّی، 1420: 32/1). شیخ مرتضی انصاری (1214- 1281...

سه‌شنبه، 12 بهمن 1395

امام خمینی و ولایت مطلقه‌ی فقیه

تعبیر «ولایت مطلقه‌ی فقیه» از امام خمینی (رحمة الله علیه) جدید است؛ حتی، چنین تعبیری از ایشان در مباحث ولایت فقیه پیش از دوره‌ی رهبری ابراز نشده...

سه‌شنبه، 12 بهمن 1395

دولت مكلّف در قرآن كریم

گرچه تعلّق خطاب تكلیفی شارع مقدس به دولت بدیهی است و صِرف تصوّر چنین خطابی موجب تصدیق آن می‌شود، دلایل بسیاری را می‌توان از كتاب و سنت ذكر كرد...

سه‌شنبه، 12 بهمن 1395

نقش فیلسوفان حوزوی در برخورد با گفتمان جمهوری اسلامی (1)

در میان معارف بشری, «فلسفه» به منزله اشرف علوم به جهت نقش زیربنایی و مبنایی آن در میان همه دانش‌ها, اهمیت ویژه‌ای در تعامل با قدرت و مشروعیت...

يکشنبه، 3 بهمن 1395

نقش فیلسوفان حوزوی در برخورد با گفتمان جمهوری اسلامی (2)

فعالیت‌های علمی و فلسفی جوادی در سال‌های 57-68, بیشتر معطوف به تدریس متون کلاسیک فلسفی و عرفانی و تربیت شاگردان فراوانی در حوزه علمیه قم است؛...

يکشنبه، 3 بهمن 1395

نقش روحانیت در برون‌رفت از چالش تغییر- ثبات (1)

انقلاب اسلامی ایران موجب تحولی عمیق در ساختارهای سیاسی, فرهنگی و اجتماعی ایران گردید. همین ویژگی سبب شد نظم سیاسی‌ای که 2500 سال بر گستره ایران...

يکشنبه، 3 بهمن 1395

نقش روحانیت در برون‌رفت از چالش تغییر- ثبات (2)

ویژگی مهم این دوره, شکل‌گیری ساختارهای حقوقی و سیاسی بر اساس قانون اساسی تدوین و تصویب شده در آذر 58 است. اولین نهادی که پس از قانون اساسی شکل...

يکشنبه، 3 بهمن 1395

روحانیت و تجربه نظارت شرعی بر قانون‌گذاری

از نخستین متن قانونی که در ایران به تصویب رسید تاکنون بیش از یکصدسال می‌گذرد. از نظر تاریخی, اولین قانون - به معنای مکتوب مصوب مجلس- در ایران...

يکشنبه، 3 بهمن 1395

استقلال مالی حوزه‌های علمیه

حوزه‌های علمیه به مثابه نهادی دینی متصدی امری‌اند که با وابستگی مالی به نهادهای دیگر در تعارض است. آن امر عبارت از ابلاغ پیام وحیانی قرآن به...

يکشنبه، 3 بهمن 1395

درآمدی بر گفتمان روشنفکری حوزوی

در بازکاوی گفتمان روشنفکری دینی حوزوی - با عنایت به مسئله تبارشناسی روشنفکری حوزوی مضافاً به انقطاع و گسست کوتاه‌مدت پیش آمده بین پیشینه (اسدابادی...

يکشنبه، 3 بهمن 1395

روحانیت و اسلام سیاسی (2)

در این بین, نفی‌کنندگان رابطه دین و سیاست و همچنین قایلان به استقلال نهاد دین (روحانیت) و نهاد سیاست (دولت) به شکلی با عرفی‌گرایی نسبت پیدا می‌کنند....

يکشنبه، 3 بهمن 1395

روحانیت و اسلام سیاسی (1)

در نسبت سنجی دین و سیاست -همچنین نهاد دین و نهاد سیاست- نظریه‌های مختلفی در اسلام به چشم می‌خورد. یکی از این نظریه‌ها اسلام سیاسی است که خود...

يکشنبه، 3 بهمن 1395

نقش و رسالت راهبردی روحانیت

بررسی نقش و رسالت روحانیت در انقلاب اسلامی ایران و نظام سیاسی حاصل از آن با تأکید بر رویکرد راهبردی امام خمینی به سیاست و سیاست متعالیه با سه...

يکشنبه، 3 بهمن 1395

نقش و جایگاه اجتماعی- سیاسی روحانیت

مباحثِ این مقاله را در سه عنوانِ فرعیِ مقدمه، تشریح نقش و جایگاه اجتماعی - سیاسی روحانیت در جامعه ایرانی و تشریح و تبیینِ جایگاه صلاحیت‌های سه...

يکشنبه، 3 بهمن 1395

تأثیر مهارت‌های ارتباطی بر روابط انسانی از منظر قرآن كریم و روایات

با توجه به اهمیت ارتباطات و نقش كلیدی آن در سرنوشت انسان‌ها، همچنین با توجه به اهمیتی كه دین اسلام برای روابط و مناسبات اجتماعی افراد قائل شده،...

پنجشنبه، 30 دی 1395

ویژگی‌های اخلاق اجتماعی فرعونی با تكیه بر تكبر

واژه‌ی «تكبر» یكی از واژگان كانونی در قرآن كریم بشمار آمده و نقش كلیدی در نظام اخلاقی قرآن ایفا می‌كند. از طرفی در قرآن كریم این رذیله‌ی اخلاقی...

پنجشنبه، 30 دی 1395

ارتباط روح با بدن

در بحث از نفس این سئوال مطرح است که رابطه نفس با بدن چیست؟ و قرآن در این زمینه چه نظری را مطرح می‌سازد؟ آیا قرآن روح و بدن را دو حقیقت جدا و...

چهارشنبه، 29 دی 1395