از توحش تا تمدن

فیلسوف تاریخ با درک همدردانه‌ی افعالی که توصیف می کند به این نتایج دست می یابد؛ او برخلاف دانشمند که طبیعت را مطالعه می کند، در مقابل واقعیت...

سه‌شنبه، 18 دی 1397

تاریخ از دیدگاه کانت (قسمت اول)

کانت رساله ی خود را با این سخن آغاز می کند که اگرچه اعمال آدمی در مقام ذات یا چیز فی نفسه با قوانین اخلاقی تعیین می شوند، اما در مقام پدیدار...

سه‌شنبه، 18 دی 1397

تاریخ از دیدگاه کانت (قسمت دوم)

فلاسفه‌ی قرن هجدهم به طورکلی با تشبیه کردن ذهن به طبیعت در بازنمایی آن به خطا رفتند. به خصوص آنان از سرشت و ماهیت آدمی طوری سخن می گفتند که گویی...

سه‌شنبه، 18 دی 1397

تاریخ از دیدگاه کانت (قسمت سوم)

قرن هجدهم طبیعت را غیر مترقی میدید و به مترقی بودن تاریخ به سان چیزی که تاریخ را از طبیعت متفاوت می کند، می اندیشید. تصور می شد که حتی ممکن است...

سه‌شنبه، 18 دی 1397

دید بدبینانه تاریخ

طبیعت به سعادت انسان اعتنایی ندارد؛ در انسان میلهایی غرس کرده است تا سعادت خودش را قربانی و سعادت دیگران را نابود کند و در پیروی کورکورانه ی...

سه‌شنبه، 18 دی 1397

هردر و تاریخ

عالم جسمانی زهدانی است که درون آن، در منطقه‌ی مساعد خاصی که از این دیدگاه ممکن است مرکز آن تلقی شود، ساختاری به خصوص، یعنی منظومه‌ی شمسی، متبلور...

سه‌شنبه، 18 دی 1397

تاریخ‌نگاری رمانتیک

هر پیشرفت در اندیشه‌ی تاریخی دو چیز لازم است : نخست، باید افق تاریخ از طریق اعصار گذشته ای که روشنگری با آنها به سان تاریکی یا بربریت رفتار کرده...

سه‌شنبه، 18 دی 1397

تاریخ در عصر روشنگری (قسمت اول)

نظریه ای فلسفی که زیر بنای نهضت قرار داشت، آن بود که صور خاصی از فعالیت ذهنی صور ابتدایی اند، و هنگامی که ذهن به بلوغ می رسد، ناگزیر از میان...

دوشنبه، 17 دی 1397

تاریخ در عصر روشنگری (قسمت دوم)

روشنگری به معنای دقیق تر آن، به عنوان یک نهضت اساسا جدلی و منفی، و به عنوان جهادی ضد دین، هرگز به رشدی فراتر از سرچشمه اش دست نیافت و ولتر بهترین...

دوشنبه، 17 دی 1397

علم ماهیت آدمی

اگر آنچه ما به فهم بهتری از آن می رسیم چیزی غیر از خود ما، مثلا خواص شیمیایی ماده باشد، بهبود فهم ما از آن به هیچ طریق خود آن چیز را بهبود نمی...

دوشنبه، 17 دی 1397

فیلسوفان انگلیسی و تاریخ‌نگاری (قسمت اول)

حقیقت، چنانکه بیکن قبلا تأکید کرده بود، دختر زمان است؛ بهترین معرفت، ثمره‌ی رسیده ترین و غنی ترین تجربه است. به این ترتیب، دیدگاه تاریخی دانش...

دوشنبه، 17 دی 1397

هویدا،نخست وزیر بهایی

امیرعباس هویدا 13 سال در پست نخست وزیری به محمد رضا شاه خدمت کرد .او دراین مدت باعث نفوذ بهائیان در دستگاه پهلوی شد

دوشنبه، 17 دی 1397

فیلسوفان انگلیسی و تاریخ‌نگاری (قسمت دوم)

هیچ نکته ای از تاریخ باستان وجود ندارد که ما بتوانیم از آن اطمینان یابیم، مگر با عبور از از یک سلسله براهین. قبل از آن که شناخت از امور واقع...

دوشنبه، 17 دی 1397

ویکو و مکتب ضد دکارتی (قسمت اول)

تاریخ چیزی مؤکدا ساخته‌ی ذهن آدمی است، به خصوص به عنوان دانش آدمی با آن انطباق یافته است. ویکو فرایند تاریخی را فرایندی می بیند که با آن آدمیان...

دوشنبه، 17 دی 1397

ویکو و مکتب ضد دکارتی (قسمت دوم)

درک و دریافت ویکو از تاریخ به عنوان صورتی از معرفت که از نظر فلسفی قابل توجیه باشد، با برداشتی از معرفت تاریخی با قابلیت تطویر بسیار وسیع تر...

دوشنبه، 17 دی 1397

معاد شناسی و تاریخ

معاد شناسی همیشه یک عنصر مزاحم در تاریخ است. کار مورخ شناختن گذشته است نه شناختن آینده، و هرگاه مورخان ادعا کنند که قادرند آینده را پیشاپیش وقوع...

دوشنبه، 17 دی 1397

تاریخ‌نگاری قرون وسطی

مورخ قرون وسطایی برای داده های خویش هنوز به روایت متکی است و هیچ سلاح مؤثری برای نقد آن ندارد. در این جا او همپای لیوی است و هم ضعفها و هم قوت...

دوشنبه، 17 دی 1397

تاریخ نگاری سومریان

تاریخ نگاری با کتیبه های رسم یادبود بنای کاخ ها و معابد بازنمایی می شود. سبک یزدان سالارانه ی کاتبان هر چیزی را به اراده ی پروردگار نسبت می دهد،...

يکشنبه، 16 دی 1397

سرشت تاریخ‌نگاری یونانی ـ رومی

تحلیل موشکافانه تر افعال آدمی به منظور کشف زمینه های موفقیت یا شکست در آنها گرایش به حذف خدایان به طورکلی و نسبت دادن فعالیتهای انسانی به اشخاص،...

يکشنبه، 16 دی 1397

خمیرمایه‌ی ایده‌های مسیحی

سه بحران بزرگ در پیشینه ی تاریخ نگاری اروپایی پیش آمده است. نخست بحران قرن پنجم قبل از میلاد بود که در پی آن مفهوم کلی تاریخ در مقام یک علم،...

يکشنبه، 16 دی 1397