تلاش برای پیش‌گویی زلزله در پایتخت ژاپن

یکم سپتامبر سال 1923 میلادی، در روزی گرم و پرباد، زمین هم‌چون قالیچه‌ای از زیر پای شهر توکیو کشیده شد. آقای نو بورو اُشیما که در آن موقع گزارشگر...

چهارشنبه، 18 دی 1392

ارتباط ضخامت لایه‌ی ازن و غلظت نوعی رنگ‌دانه‌ی گیاهی

به نظر یک دانشمند نیوزیلندی که نمونه‌هایی از نوعی خزه را بررسی کرد، لایه‌ی اُزُن بر فراز قطب جنوب در میانه‌ی دهه‌ی شصت تا حد زیادی رقیق شده است....

چهارشنبه، 18 دی 1392

ریاضی، موسیقی، مرد، زن، چپ، راست

در نیمه‌ی دوم قرن نوزدهم میلادی دانشمندان به توانایی استثنایی برخی از افراد در حل بعضی از مسائل پیچیده‌ی ریاضی در مغزشان علاقه‌مند گردیدند. ظاهراً...

چهارشنبه، 18 دی 1392

پالادیم، طلای سفید

آن روز ریچارد چنویکس، شیمیدان موفق انگلیسی، زودتر از همیشه از خواب برخاست. ابرهای تیره و باران‌زا آسمان را فرا گرفته بود. باران گویی از بارش...

يکشنبه، 15 دی 1392

جهان هیدروژنی

چشم‌اندازی جذاب و اغوا کننده دارد: در کشورهایی که در معرض تابش شدید نور خورشید قرار دارند مجموعه‌های عظیم سلولهای خورشیدی، انرژی الکتریکی تولید...

يکشنبه، 15 دی 1392

تبیین برق آسمان

بنجامین فرانکلین با هوا کردن بادبادکش در خلال توفان تندری سال 1752 پدیده‌ای را اثبات کرد که به فکر بیشتر دانشمندان هم عصرش نرسیده بود. آن پدیده...

يکشنبه، 15 دی 1392

رشد حواس پنجگانه‌ی نوزاد در بدو تولد

از آن جا که شیرخواران قادر نیستند توضیح دهند درون شان چه می گذرد، بررسی بعضی توانایی های آنان نیز بسیار مشکل است. این توانایی ها با آزمایش های...

يکشنبه، 1 دی 1392

علم گردباد

گردبادها خشن‌ترین طوفان‌های طبیعت بوده که شدت باد آنها می تواند بیش از 480 کیلومتر بر ساعت (300 مایل در ساعت) باشد. آنها تنها اتومبیل‌ها را پرتاب...

شنبه، 16 آذر 1392

نجات مرجان

هنگامی که جلبک دریایی سمی (که به رنگ سبز در سمت راست تصویر مشاهده می شود) به یک نوع مرجان خیلی نزدیک می شود (ساختارهای زردرنگی که در شکل مشاهده...

چهارشنبه، 13 آذر 1392

منشأ شیمیِ مولکول‌های راست‌گردان و چپ‌گردان

لویی پاستور بیش‌تر به خاطر نقشی که در پیش‌رفت میکروب شناسی داشته، شهرت پیدا کرده است، نه به خاطر فعالیت‌هایش در علم شیمی. هرچند پاستور زندگی...

چهارشنبه، 13 آذر 1392

آزمایشی برای اندازه‌گیری درصد حجمی عنصر حیاتی هوا

وجود جو زمین، یعنی آن لایه‌ای از هوا که کره‌ی خاکی را احاطه کرده است، برای بقای ما حیاتی است. اگر هوا نباشد انسان در مدت چند دقیقه جان می‌دهد....

چهارشنبه، 13 آذر 1392

از ارسطو تا اینشتین

در فیزیک ماقبل کلاسیک، طبق نظر ارسطو، یک جسم فقط هنگامی می تواند در حرکت باشد که تحت تأثیر یک نیروی خارجی قرار داشته باشد و به محض قطع تأثیر...

چهارشنبه، 13 آذر 1392

از کهکشان ها تا کوارک ها

ستاره شناسان، به کمک وسایل نجومی، در هر گوشه از فضا (1) میلیونها کهکشان (2)، در هر کهکشان هزاران هزار ستاره (3) کشف کرده اند. ستارگان اغلب فروزانند،...

چهارشنبه، 13 آذر 1392

تولد، زندگی و مرگ جهان

در مورد یک سیب می توان از نقطه نظرهای چندی بررسی و تحقیق نمود. به عبارت دیگر سیب را می توان از دیدگاه علم شیمی، یا علم فیزیک، یا علم اقتصاد و...

چهارشنبه، 13 آذر 1392

برندگان جایزه نوبل در رشته فیزیک

هنریک آنتون لورنتز (2) (1928 ـ 1853) از هلند، به همراه پیترزیمان (3) (1943 ـ 1865)، از هلند به خاطر پژوهش هایشان درباره تأثیر میان مغناطیسی بر...

چهارشنبه، 13 آذر 1392

ذرات بنیادی

تمامی مواد از مولکول ها، مولکول ها از اتم ها، و اتم ها نیز از پروتون ها، نوترون ها و الکترون ها تشکیل شده اند. اما خود ذرات اتمی از چه چیزی ترکیب...

چهارشنبه، 13 آذر 1392

درون هسته اتم

در حالی که الکترون های اتم، آزادانه در فضا حرکت می کنند و فواصلی نسبت به هم دارند که چند هزار برابر بزرگتر از قطر آنهاست، پروتون ها و نوترون...

چهارشنبه، 13 آذر 1392

وحدت نیروهای بنیادی جهان

ذرات بنیادی و مواد جهان به وسیله دست کم چهار نیروی بنیادی با یکدیگر کنش متقابل دارند. نیروی گرانشی، که برای مثال زمین را به دور خورشید نگه می...

چهارشنبه، 13 آذر 1392

تئوری نسبیت آینشتاین

مکانیک کلاسیک چون نمی توانست به خلاء مطلق معتقد باشد، مفهوم اتر را ابداع کرد. براساس این مکانیک اتر ماده ای بی بو و بی رنگ و نرم و ظریفی بود...

چهارشنبه، 13 آذر 1392

مزون ها کجا هستند؟

در برابر این پرسش که چه چیزی پروتون های مثبت هسته را در کنار هم محکم نگه می دارد، فیزیکدان ها به این نتیجه رسیده بودند که نوترون ها به ناچار...

چهارشنبه، 13 آذر 1392