صدق از ديدگاه پراگماتيسم (با تکيه بر نظريات ويليام جيمز)

در اواخر قرن نوزدهم، براي پايان بخشيدن به نزاع طولاني ميان تجربه گرايان و عقل گرايان، تفکري با بهره روي از هر دو مشرب و با تکيه بر حضور و ظهور...

شنبه، 22 مرداد 1390

اقسام و ويژگي هاي تصورات (2)

تصور خيالي عبارت است از ادراک صور جزئي محسوس که همراه با عوارض غريب مي باشد، اعم از آنکه ماده اي نزد ادراک کننده حاضر باشد يا نه. بنابراين، در...

شنبه، 22 مرداد 1390

اقسام و ويژگي هاي تصورات (1)

در فلسفه ي اسلامي مراتب تصورات را براساس ميزان تجريد از ماده و عوارض آن و يا به ميزان برخورداري از سعه وجودي، به چهار مرحله تقسيم کرده اند: حسي،...

شنبه، 22 مرداد 1390

فلسفه در راستاي شناخت خدا و تعميق معارف دين(3)

قرآن در اثبات وجود خداي متعال تنها به بيان فطري بودن آن اکتفا نکرده، بلکه براي مجاب کردن عقل به استدلال عقلي فلسفي روي آورده است. قرآن در مقام...

شنبه، 22 مرداد 1390

فلسفه در راستاي شناخت خدا و تعميق معارف دين(2)

1. گزاره هايي که اثبات آنها به روش برون ديني صورت مي گيرد و پذيرش آنها صرفا به اين دليل که در دين آمده و از انسان خواسته شده به آنها معتقد شود...

شنبه، 22 مرداد 1390

فلسفه در راستاي شناخت خدا و تعميق معارف دين(1)

تفکر عقلي و فلسفي در اثبات وجود خدا و فهم اساسي ترين معارف دين نقشي بي بديل و تعيين کننده دارد. موضوعات اساسي دين، مثل اثبات وجود خداي متعال...

شنبه، 22 مرداد 1390

مسئله خيال از ديدگاه ابن عربي (3)

قيصري در شرح فصوص، به تعبيت از ابن عربي، اصطلاح حضرات خمس استفاده مي کند. وي، حضرت ذات حق را که از آن تعبير به «غيب الغيوب»، «غيب مطلق» و «عنقاي...

شنبه، 22 مرداد 1390

مسئله خیال از دیدگاه ابن عربی (2)

ابن عربی در زمینه ی خواب و رؤیا سخن بسیار دارد و از وجوه متفاوتی به تقسیم بندی انواع رؤیا می پردازد. (1) وی به رؤیاهای حقانی و رؤیاهای شیطانی...

شنبه، 22 مرداد 1390

مسئله ي خيال از ديدگاه ابن عربي (1)

عالم مثال، عالمي روحاني است که از جواهر نوراني تشکيل شده است. اين جواهر از طرفي به جسمانيات شبيهند و از طرفي به مجردات. از اين رو، اين عالم را...

شنبه، 22 مرداد 1390

بساطت واجب الوجود در فلسفه‌ی ابن سینا (3)

پس از نفی حد از واجب تعالی، به دلیل نداشتن جنس و فصل، فخر رازی می گوید: این مطلب هنگامی درست است که حد، تنها از جنس و فصل به دست آید؛ ولی اگر...

شنبه، 22 مرداد 1390

بساطت واجب الوجود در فلسفه‌ی ابن سینا (2)

پیشاپیش یادآوری دو نکته خالی از فایده نیست: نخست اینکه مراد از ماهیت در اینجا،‌ معنای خاص ماهیت، یعنی «ما یقال فی جواب ماهو» می باشد که در موجودات...

شنبه، 22 مرداد 1390

بساطت واجب الوجود در فلسفه‌ی ابن سینا (1)

بساطت ذات واجب - که در فلسفه با همین نام، و در کلام با نام «توحید احدی» از آن یاد می شود - از مباحث مهم الهیات بالمعنی الاخص است. نفی ترکیب از...

شنبه، 22 مرداد 1390

روح بخاري در مسئله نفس و بدن از ديدگاه ملاصدرا(4)

آنچنان که در نظريه ي جسمانيه الحدوث و روحانيه البقا بودن نفس گفته شد، نفس در طول زندگي اش همراه با بدن داراي دو دوره ي کلي است؛ در دوره اي جسماني...

شنبه، 22 مرداد 1390

روح بخاري در مسئله نفس و بدن از ديدگاه ملاصدرا(2)

همان گونه که گفته شد، روح بخاري به لحاظ پاکي و لطافت جسمي از قبيل اجرام فلکي است (يعني از ميان اجسام، جزء اجسامي به شمار مي آيد که در نهايت لطافت...

شنبه، 22 مرداد 1390

روح بخاري در مسئله نفس و بدن از ديدگاه ملاصدرا(3)

با جست و جو در نظرياتي که جزء ويژگي هاي فلسفه ي صدرايي شمرده مي شوند، به نظريه اي در باب حدوث نفس بر مي خوريم که به طور اجمال بيان مي کند که...

شنبه، 22 مرداد 1390

روح بخاري در مسئله ي نفس و بدن از ديدگاه ملاصدرا(1)

مسئله ي نفس و بدن در فلسفه ي ملاصدرا، با توجه به اصول و ادله ي وي، تبيين بسيار مهمي دارد. در عبارات ملاصدرا، از روح بخاري که به عنوان نظريه اي...

شنبه، 22 مرداد 1390

سيري در انديشه هاي علم النفس ارسطو، ابن سينا و دکارت (3)

در اين بخش، سخن از اين خواهيم راند که حالاتي همچون خشم و اندوه، شادي، ترس، تخيل و... که در انسان پديدار مي شود تنها منتسب به نفس است يا اينکه...

شنبه، 22 مرداد 1390

سيري در انديشه هاي علم النفسي ارسطو، ابن سينا و دکارت(1)

مباحث علم النفس فلسفي در ميان ساير مسائل فلسفي جايگاه ويژه اي دارد که اهميت آن با توجه به نتايجي که در ساير حوزه هاي فلسفي و اعتقادي دارد بر...

شنبه، 22 مرداد 1390

سيري در انديشه هاي علم النفس ارسطو، ابن سينا و دکارت (2)

ارسطو نفس را يکي از اقسام جوهر معين صورت مي انگارد (1) که در بدن حلول کرده و به آن فعليت مي دهد و به تعبير خود او، نفس ماهيت جسمي است که داراي...

شنبه، 22 مرداد 1390

حکمت متعاليه و بحران انسان معاصر(3)

1. شايد به ذهن خوانندگان محترم چنين خطور کند که «انسان مدرن» معمولاً صبغه اي غربي دارد؛ بنابراين طرح اين مشکلات در جوامع شرقي - و از جمله جامعه...

شنبه، 22 مرداد 1390