شاهد بر وصیت

مسلمانی به نام ابن ابی ماریه به اتفاق دو نفر از مسیحیان عرب به نام تیم و عدی كه برادر بودند، به قصد تجارت از مدینه خارج شدند. در بین راه ابن...

چهارشنبه، 22 ارديبهشت 1395

اِسْتِصْحاب

استصحاب از ماده‌ی صحب، به معنای به همراه داشتن است. و در اصطلاح عبارت است از حكم به استمرار آنچه كه پیشتر وجود داشته است. به دیگر سخن رعایت وضع...

سه‌شنبه، 21 ارديبهشت 1395

إسْتِحْسان

استحسان در لغت به معنای نیكو شمردن و پسندیدن است، و در اصطلاح تعاریف متعددی از آن ارائه شده است. و چون مذاهب حنفی، مالكی و حنبلی به قاعده استحسان...

سه‌شنبه، 21 ارديبهشت 1395

اراده

اراده، در لغت و اصطلاح به صفتی از صفات خاصه‌ی نفس گویند، كه به ایجاد یا ترك عملی تعلق می گیرد. كتاب ترمینولوژی در تعریف اراده می‌نویسد: «اراده...

سه‌شنبه، 21 ارديبهشت 1395

أخباری

دیدگاه اخباری‌ها در مقابل اصولیین قرار دارد. اینكه اخباری‌ها چه كسانی هستند و مسلك آنان چیست و یا علت پیدایش آنان چه بوده است؟

سه‌شنبه، 21 ارديبهشت 1395

إجْماع

اجماع در لغت به معنای عزم و اتفاق است. اما در اصطلاح به اتفاق خاص گویند. در مباحث زیر به طور اجمال توضیح داده خواهد شد؛ و پژوهندگان برای فهم...

سه‌شنبه، 21 ارديبهشت 1395

إجزاء

اجزاء (به كسر اول) به معنای كفایت، و در اصطلاح عبارت است از: اكتفا به امتثال امری از امر دیگر. امر بر سه قسم است: 1.امر واقعی اوّلی؛ 2.امر واقعی...

سه‌شنبه، 21 ارديبهشت 1395

اجتماع امر و نهی

اجتماع امر و نهی در موردی كه دارای یك عنوان باشد، محال است و هیچ گونه اختلافی بین علماء در این مسئله وجود ندارد. اما اگر آن چیز دارای دو عنوان...

سه‌شنبه، 21 ارديبهشت 1395

اجتهاد

اجتهاد در لغت از جهد، (به ضمّ جیم) به معنای رنج و مشقّت و (به فتح جیم) به معنای كوشش است. و در اصطلاح عبارت است از «نیروی علمی پایدار كه انسان...

سه‌شنبه، 21 ارديبهشت 1395

ابتلاء

از شرایط تنجیز علم اجمالی این است كه تمام اطراف علم اجمالی مورد «ابتلاء» باشد، و الّا جای اصل برائت است. مثلاً به فردی كه در ایران است نهی از...

سه‌شنبه، 21 ارديبهشت 1395

تاریخچه‌ی علم اصول

پیامبر اسلام در ابتدای بعثت خود آیین جدیدی را ارائه نمود. بدیهی است كه در آغاز، پیروان اندكی دور آن حضرت جمع شدند. در نتیجه اگر در موردی ابهامی...

سه‌شنبه، 21 ارديبهشت 1395

آزمایش ایمان

در ماه ذی القعده، سال ششم هجری در منطقه حدیبیه، كه در یك منزلی مكه و نزدیك مسجد شجره بود، رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) با مشركان مكه...

سه‌شنبه، 21 ارديبهشت 1395

آداب نشستن

در مجالسی كه رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) حضور داشت، اصحاب سعی می‌كردند در نزدیكی پیامبر جای گرفته و بنشینند. هر كسی می‌كوشید تا خود...

سه‌شنبه، 21 ارديبهشت 1395

خیانت به دوستان

از یكی از قبایل مكه زنی به نام ساره به شهر مدینه خدمت رسول (صلی الله علیه و آله و سلم) آمد. پیامبربه او فرمود: مسلمان شده‌ای كه به اینجا آمده‌ای؟...

سه‌شنبه، 21 ارديبهشت 1395

نجوای شیطانی

گروهی از یهود و منافقان در میان خود، جدا از مؤمنان نجوی (سخن زیر گوشی گفتن) می‌كردند و گاه با چشم‎‌های خود اشاره‌هایی به مؤمنان داشتند. مؤمنان...

سه‌شنبه، 21 ارديبهشت 1395

یك عاشق با یك دل

(عبدالله بن ابی رئیس منافقان بود؛ ولی پسرش عبیدالله مسلمان شده بود و پیامبر اسلام او را دوست داشت. روزی عبیدالله نزد رسول خدا بود. دید آن حضرت...

سه‌شنبه، 21 ارديبهشت 1395

بزرگترین گناه

(ابن مسعود) می‌گوید: از پیامبر اكرم (صلی الله علیه و آله و سلم) پرسیدم: كدام گناه از همه گناهان بزرگتر است؟ فرمود: این كه برای خدا شبیهی قرار...

سه‌شنبه، 21 ارديبهشت 1395

غیرت دینی

در سال پنجم هجری، قبیله‌ای از خزاعه به نام بنی المصطلق به ریاست حارث بن ابی ضرارپدرجویریّه همسر رسول خدا - خود را آماده جنگ با رسول خدا كرد؛...

سه‌شنبه، 21 ارديبهشت 1395

سزای تنبلی

وقتی دستور حركت جنگ تبوك از طرف پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) صادر شد، همه حركت كردند. تنها سه نفر از این دستور تخلف ورزیدند، و به سپاه...

سه‌شنبه، 21 ارديبهشت 1395

اختیار با خداست

بعد از آن كه پیامبر خدا با خدیجه ازدواج كرد، خدیجه برده‌ای خرید به نام زید؛ و بعد‌ها آن را به پیامبر بخشید. پیامبر نیز زید را آزاد فرمود، و چون...

سه‌شنبه، 21 ارديبهشت 1395