صفات الهي (2)

صفات فعليه، صفاتي هستند که از ملاحظات ذات و فعل الهي انتزاع مي شوند. اين صفات، عين ذات خداوند نيستند و با صدور فعل به او نسبت داده مي شوند؛ صفاتي...

يکشنبه، 13 مهر 1393

صفات الهي (1)

از آن جا شناخت حضوري يا حصولي کنه ذات حق تعالي، براي انسان ممکن نيست و از آن جا که تعطيل کردن شناخت خداوند متعال از منظر عقل و شرع جايز نيست؛...

يکشنبه، 13 مهر 1393

صفات الهي (1)

از آن جا شناخت حضوري يا حصولي کنه ذات حق تعالي، براي انسان ممکن نيست و از آن جا که تعطيل کردن شناخت خداوند متعال از منظر عقل و شرع جايز نيست؛...

يکشنبه، 13 مهر 1393

دوره ي اجتهاد شيعي از قرن چهارم تا عصر امام خميني (1)

هيچ گاه فقه در مذهب اهل بيت (عليهم السّلام) محصور و محدود به سماع احکام و روايات از معصومين نبوده است. گفتيم که ائمه اهل بيت (عليهم السّلام)...

جمعه، 11 مهر 1393

دوره ی اجتهاد شيعي از قرن چهارم تا عصر امام خميني (2)

مکتب اخباري در نيمه ي نخستين سده ي دوازدهم بر مراکز علمي شيعه چيره شد و به دليل خصومت مبلغان آن مکتب با اصوليان، علم اصول فقه از حوزه هاي علمي...

جمعه، 11 مهر 1393

اختلاف در فهم دين (3)

اختلاف در تفقّه و اجتهاد، شاخه اي از اختلاف آراي متنوع در قلمرو گسترده ي انديشه است. تجربه ي تاريخي و طبيعت خداداد انساني به گوناگوني تنوع افکار...

جمعه، 11 مهر 1393

اختلاف در فهم دين (1)

شايد مهمّ ترين مطلبي که در آثار برخي از اصوليان زير عنوان احکام اجتهاد بررسي شده، مسئله صواب و خطاي اجتهادها و اختلافات فقهي است. اين بحث- که...

جمعه، 11 مهر 1393

اختلاف در فهم دين (2)

از آن چه گذشت روشن شد که مسلمانان با درگذشت پيامبر (صلي الله عليه و آله و سلم) چنان که خود آن حضرت پيش بيني مي کرد به اختلاف، تنوع و تکثّر آرا،...

جمعه، 11 مهر 1393

مشروعيّت اجتهاد و تقليد

شايد بتوان گفت که اجتهاد و پژوهش به معناي عام و نيز تقليد و تأسي، عمري به درازاي تاريخ بشر دارد؛ و هر نوع تعليم و تربيتي با نوعي تأثر، و تأسي...

پنجشنبه، 10 مهر 1393

شرايط اجتهاد

هيچ فقيه دين پژوه و دين شناسي را نمي توان يافت که فهم دين را آزاد از هر ضابطه و قانوني بداند. شرايط اجتهاد، مجموعه اي از معلومات، اوصاف و توانايي...

پنجشنبه، 10 مهر 1393

قلمرو اجتهاد

مکشوف و معلوم است. اصطلاح « ضروريات دين » هر چند در مصنّفات و اقوال فقيهان چند سده ي اخير بيش تر به چشم مي خورد، امّا حکم انکار ضروري دين- که...

پنجشنبه، 10 مهر 1393

شيوه هاي اجتهاد

يکي از تعاليم مهم قرآن که پيامبر (صلي الله عليه و آله و سلم) به تبيين و تفسير آن ها پرداخته است، روش ها و شيوه هاي تعقّل، تدبر، تفکر و تفقّه...

پنجشنبه، 10 مهر 1393

معنا و مفهوم اجتهاد

اجتهاد از ريشه ي « جهد » گرفته شده است و در آن سه مفهوم تلاش، توان و دشواري ديده مي شود. صيغه هاي هم خانواده اي مانند: « اجتهاد »، « جهاد » و...

پنجشنبه، 10 مهر 1393

اثبات و مراتب توحيد الهي (2)

حکومت به معناي سلطه، و حاکم به معناي صاحب سلطه و قدرت است که مي خواهد به نظم امور بپردازد. هر حاکمي، يک گونه ولايت دارد که بر اساس آن درباره...

پنجشنبه، 10 مهر 1393

اثبات و مراتب توحيد الهي (1)

توحيد، به عنوان مهم ترين اصل از اصول دين اسلام و تمام اديان ابراهيمي شمرده مي شود. توحيد در لغت، به معناي يکي دانستن و در اصطلاح اهل کلام، يگانه...

پنجشنبه، 10 مهر 1393

شناخت و اثبات وجود خداوند (3)

نظريه کوانتوم، نظريه اي ديگري است که در فيزيک معاصر مطرح شده و تعارض ظاهري با برهان نظم پيدا کرده است. فيزيک، علم مطالعه خواص و اندازه گيري طبيعت...

پنجشنبه، 10 مهر 1393

شناخت و اثبات وجود خداوند (2)

گسترده ترين برهاني که فيلسوفان غربي و اسلامي و منابع ديني همچون قرآن و روايات با بيان نشانه هاي آفاقي و انفسي، براي اثبات وجود خداوند عالم و...

پنجشنبه، 10 مهر 1393

شناخت و اثبات وجود خداوند (1)

پرسش آغازين در باب خداشناسي اين است که آيا شناخت يقيني خداوند متعال، امکان پذير است؟ پاسخ هاي گوناگون به اين پرسش داده شده است:

پنجشنبه، 10 مهر 1393

مقام حديث در آثار خواجه نصيرالدين طوسي

هر چند خواجه نصيرالدين طوسي در طول اعصار، در ميان عوام و خواص به عنوان فيلسوف، متکلم و رياضي دان شهرت يافته است، اما وي در علوم شرعي از جمله...

پنجشنبه، 10 مهر 1393

نقل به معنا در احاديث

مسئله نقل به معنا يکي از مهم ترين ويژگي هاست که موجب بروز مشکلاتي در فهم حديث مي شود. در اين مقاله برآنيم تا ابعاد و زواياي گوناگون اين مسئله...

سه‌شنبه، 8 مهر 1393