ترتیل

ترتیل، یعنی درست و شمرده و شیوا خواندن قرآن مجید. در قرآن یک بار به ترتیل به عنوان عمل خداوند اشاره شده است و یک بار به بندگان توصیه شده است....

شنبه، 5 فروردين 1396

تحريف‌ناپذيري قرآن کريم

تحريف‌ناپذيري قرآن کريم، در آغاز راجع به انتخاب عنوان (تحريف‌ناپذيري قرآن) براي اين مقاله توضيح کوتاهي لازم است. بعضي از قدما از اين مسأله تحت...

پنجشنبه، 26 اسفند 1395

تحديث

تحديث، (علم کلام)، تحديث در معناي خاص يعني سخن گفتن ملائکه با چهارده معصوم (عليهم‌السلام) و نيز با بعضي از صلحا. اينگونه سخن گفتن مرموز، با وحي...

پنجشنبه، 26 اسفند 1395

تحدي

تَحّدي، در لغت يعني مبارزه‌طلبي و «از کسي خواستن تا با تو برابري کند در کاري تا عجز او ظاهر شود و برابري در نبرد کردن» (تاج المصادر، بيهقي) «معارضه...

پنجشنبه، 26 اسفند 1395

تجويد

تجويد، فن صحيح خواندن قرآن کريم. تجويد از علوم شرعي و علوم قرآني است و خاص درست خواندن قرآن مجيد، و توسعاً نماز، تأسيس شده است. قدمت آن به عصر...

پنجشنبه، 26 اسفند 1395

تأویل

تأویل، از کلمات کلیدی قرآن و همچنین از اصطلاحات علوم قرآنی که در حوزه‌ی علم حدیث و حکمت و عرفان و علوم بلاغی و ادبی هم کاربرد دارد. تأویل لغتاً...

پنجشنبه، 26 اسفند 1395

تاریخ قرآن

اصطلاح «تاریخ قرآن» اصطلاح نسبتاً جدیدی است و شاید وضع آن از سوی اسلامشناسان و قرآن شناسان غربی باشد. زیرا پیش از قرن حاضر، و در آثاری که قدما...

دوشنبه، 23 اسفند 1395

سنت‌های اجتماعی در قرآن از منظر امام خمینی (ره)

در روند جامعه و تحولات تاریخ یک سلسله قوانین و سننی حاکم است و تغییرات و تحولات و شکست و کامیابی جامعه تصادفی نیست. این مسأله زیربنای علم جامعه‌شناسی...

چهارشنبه، 11 اسفند 1395

حجیت ظواهر قرآن در روایات

امیرمؤمنان (علیه‌السلام) کلام الهی سه قسم شمرده و قسمی از آن را آیاتی دانسته که عالم و جاهل، توان معرفت به آن آیات را دارند و می‌فهمند: «فجعل...

جمعه، 6 اسفند 1395

رابطه‌ی تنزیل و تأویل

امیرمؤمنان (علیه‌السلام) رابطه‌ی چهارگانه‌ای میان تنزیل و تأویل برقرار کرده‌اند؛ حضرت تأویل برخی آیات را در خود تنزیل آنها، تأویل برخی را پیش...

جمعه، 6 اسفند 1395

ضرب‌القرآن بالقرآن و علت نهی از آن

در تفسیر به رأی، به روایاتی اشاره شده که در آنها تعبیر «ضرب قرآن به قرآن» به کار رفته بود. از آنجا که این روایات، مورد توجه‌اند و افزون بر جنبه‌ی...

جمعه، 6 اسفند 1395

تلاش اهل بیت (ع) برای آموزش تفسیر و قواعد آن

اهل بیت (علیه‌السلام) به تمام مفاهیم و معانی قرآن آگاه هستند؛ این آگاهی به کتاب الهی، وظیفه‌ی هدایت انسان‌ها به شناخت حقیقی قرآن و مفاهیم آن...

جمعه، 6 اسفند 1395

معنای تفسیر به رأی و گستره‌ی آن

معنای تفسیر به رأی چیست؟ نظریات گوناگونی بیان شده است. از آنجا که روش ما در این اثر، محور قرار دادن روایات است، نظریات کسانی را بیان می‌کنیم...

جمعه، 6 اسفند 1395

بازنگاهی به زمینه‌های طرح مسئله‌ی زبان قرآن

خوب است بدانیم در میان مسلمانان، مباحث زبان‌شناسی در ساحت‌های گوناگون علوم اسلامی مطرح بوده است. مباحثی چون اشتراک لفظی و معنوی، مفهوم وجوب و...

جمعه، 6 اسفند 1395

نگاه اهل بیت (ع) به توانایی دیگران در فهم و تفسیر قرآن

اهل بیت (علیهم‌السلام) هرگز غیر خود را ناتوان از فهم قرآن نمی‌دانستند؛ بلکه آنچه موجب نگرانی آنان بوده، جهل به مقدمات لازم برای یک تفسیر صحیح...

جمعه، 6 اسفند 1395

دوری تحریف از قرآن، آرا و اندیشه‌های امام خمینی (رحمةالله علیه)

مصونیت قرآن از تحریف، همواره در طول تاریخ، جولان‌گاه اندیشه‌ها و آرای اندیشمندان اسلامی‌ و غیر آن بوده است و بزرگانی را از همه فرق اسلامی به...

چهارشنبه، 4 اسفند 1395

بررسی تفسیر علمی از دیدگاه امام خمینی (ره)

‏‏در روزگار حاضر، قرآن پژوهان و مفسران بسیاری به موضوعات قرآنی پرداخته‌اند، اما در این میان، کسانی که با اطلاعات گسترده‌تر و تجربه‌های بیش‌تری...

چهارشنبه، 4 اسفند 1395

ماهیت و مؤلفه‌های تفسیر به رأی از نگاه امام خمینی (ره)

تفسیر به‌رأی، یا تحریف معنوی، از جمله مباحث پرچالش و در عین حال، بسیار تأثیرگذار علوم قرآنی است که با توجه به هشدار مکرر روایات از آن، از آغاز،...

چهارشنبه، 4 اسفند 1395

بررسی تفسیر عرفانی قرآن کریم

‏‏تفسیر از ماده «فسر»، به معنای کشف آنچه پوشیده است و کشف مراد لفظ مشکل به کار می‌رود.‎‏ تفسیر علمی است که به وسیله آن، کتاب خدای متعال فهمیده...

چهارشنبه، 4 اسفند 1395

چیستی تفسیر قرآن از دیدگاه امام خمینی (ره)

قرآن کلام وحی و معجزه جاویدی است که در طول تاریخ توجه اهل معرفت را برانگیخته و انسان‌ها را به سوی سعادت رهنمون شده است. امام خمینی به طور مداوم...

چهارشنبه، 4 اسفند 1395