وقعة صفين
نويسنده: محمدرضا ضميري
مؤلف:
ابوالفضل نصر بن مزاحم بن يساري منقري (م 212 ق).
زندگينامه و اظهار نظرها:
وي از مورخان بزرگي است كه در كوفه به دنيا آمد و بيشتر عمر خود را در بغداد به سر برد. ابن ابي الحديد درباره ايشان گفته است: «نصر بن مزاحم شخصيتي ثقه و مورد اطمينان و استوار است و گفته ها و نقلهايش صحيح است. وي از روي هوا و هوس و دروغ چيزي نگفته است و از راويان حديث به شمار مي آيد»[1].
استادان:
سفيان ثوري، شعبة بن حجاج، حبيب بن حسان، عبدالعزيز، يزيد بن ابراهيم شوشتري، ابوالجارود و زياد بن منذر.
شاگردان:
حسين بن نصر، نوح بن حبيب قوسي، ابوالصلت هروي، ابوسعيد اشجع، علي بن منذر.
تأليفات:
وقعة صفين، الجمل، الغارات، مقتل حجر بن عدي، مقتل حسين بن علي - عليه السلام -، عين الوردة، اخبار المختار، المناقب .
معرفي اجمالي كتاب:
اين كتاب قديم ترين سند تاريخي است كه درباره جنگ صفين نگاشته شده و به دست ما رسيده و از معروف ترين كتابهاي تاريخي است كه با قلم روان، به نقل حوادث كوفه و دمشق در عصر خلافت امام علي - عليه السلام - پرداخته است. مؤلف اين كتاب با امانت خاص سخنان امير المؤمنين - عليه السلام - و ياران آن حضرت و معاويه و طرفدارانش را آورده است.
اين كتاب علاوه بر حوادث تاريخي و نقل سخنراني¬ها، به نقل اشعار حماسي اي كه به مناسبتهاي مختلف سروده شده نيز پرداخته است. به دليل صداقت مؤلف در بيان حوادث، نسبت شيعه بودن به ايشان داده اند كه اين نسبت درست به نظر مي رسد. مؤلف در آغاز به بيان مقدمات جنگ صفين پرداخته و سپس با دقتي خاص، صحنه جنگ را به تصوير كشيده و جزئيات صحنه جنگ را نقل كرده و در اين ميان، به نقل گفته ها، سخنرانيها، نامه ها و اشعار هر دو جبهه پرداخته است.
اين كتاب به وسيله استاد پرويز اتابکي به نام نبرد صفين به فارسي نيز ترجمه شده است.
وضعيت نشر:
اين كتاب، در سال 1403 ق، در يك جلد به زبان عربي، به وسيله انتشارات كتابخانه آيت الله نجفي، در قم چاپ و منتشر شده است.
ابوالفضل نصر بن مزاحم بن يساري منقري (م 212 ق).
زندگينامه و اظهار نظرها:
وي از مورخان بزرگي است كه در كوفه به دنيا آمد و بيشتر عمر خود را در بغداد به سر برد. ابن ابي الحديد درباره ايشان گفته است: «نصر بن مزاحم شخصيتي ثقه و مورد اطمينان و استوار است و گفته ها و نقلهايش صحيح است. وي از روي هوا و هوس و دروغ چيزي نگفته است و از راويان حديث به شمار مي آيد»[1].
استادان:
سفيان ثوري، شعبة بن حجاج، حبيب بن حسان، عبدالعزيز، يزيد بن ابراهيم شوشتري، ابوالجارود و زياد بن منذر.
شاگردان:
حسين بن نصر، نوح بن حبيب قوسي، ابوالصلت هروي، ابوسعيد اشجع، علي بن منذر.
تأليفات:
وقعة صفين، الجمل، الغارات، مقتل حجر بن عدي، مقتل حسين بن علي - عليه السلام -، عين الوردة، اخبار المختار، المناقب .
معرفي اجمالي كتاب:
اين كتاب قديم ترين سند تاريخي است كه درباره جنگ صفين نگاشته شده و به دست ما رسيده و از معروف ترين كتابهاي تاريخي است كه با قلم روان، به نقل حوادث كوفه و دمشق در عصر خلافت امام علي - عليه السلام - پرداخته است. مؤلف اين كتاب با امانت خاص سخنان امير المؤمنين - عليه السلام - و ياران آن حضرت و معاويه و طرفدارانش را آورده است.
اين كتاب علاوه بر حوادث تاريخي و نقل سخنراني¬ها، به نقل اشعار حماسي اي كه به مناسبتهاي مختلف سروده شده نيز پرداخته است. به دليل صداقت مؤلف در بيان حوادث، نسبت شيعه بودن به ايشان داده اند كه اين نسبت درست به نظر مي رسد. مؤلف در آغاز به بيان مقدمات جنگ صفين پرداخته و سپس با دقتي خاص، صحنه جنگ را به تصوير كشيده و جزئيات صحنه جنگ را نقل كرده و در اين ميان، به نقل گفته ها، سخنرانيها، نامه ها و اشعار هر دو جبهه پرداخته است.
اين كتاب به وسيله استاد پرويز اتابکي به نام نبرد صفين به فارسي نيز ترجمه شده است.
وضعيت نشر:
اين كتاب، در سال 1403 ق، در يك جلد به زبان عربي، به وسيله انتشارات كتابخانه آيت الله نجفي، در قم چاپ و منتشر شده است.
پی نوشت:
[1]. شرح نهج البلاغه، داراحياء التراث العربي، ج 2، ص 26.
