تعامل میان رشته‌ای نقد ادبی با تاریخ

یکی از دیرینه ترین تقریرها از رابطه‌ی ادبیات با تاریخ را می‌توان در کتاب شعرشناسی ارسطو یافت که به تعبیری نخستین کتاب در حوزه‌ی نظریه و نقد ادبی...

شنبه، 29 مهر 1396

حضور فلسفه در تاریخ

یکی از وجوه استدلالی فلسفه‌ی کلاسیک، در مقام بزرگداشت و استمرار هویت معرفتی خود، تأکید مداوم آن بر این نکته است که «نام گذاری» شأنی فلسفی است....

شنبه، 29 مهر 1396

دوره‌های تاریخی و فاصله گذاری هویتی با رویکرد نشانه شناسی فرهنگی

چند گاهی است که رابطه میان دانش تاریخ با فرهنگ و زمینه‌های فرهنگی تاریخ نگاری مورد توجه محققان قرار گرفته است. در مقاله حاضر کوشش می‌شود تا با...

شنبه، 29 مهر 1396

دین در دوره‌ی صفوی

سیاست مذهبی شاهان صفوی را می‌توان نسبت به نوساناتی که در طول عصر صفوی طی کرده، به سه دوره تقسیم کرد:

پنجشنبه، 27 مهر 1396

چگونگی فروپاشی پادشاهی صفوی

سلسله مقتدری که شاه اسماعیل اول بنیان گذاشت و در زمان شاه عباس اول به اوج اقتدار خود رسید، با بی‌کفایتی آخرین پادشاهان آن به چنان ضعف و ناتوانی...

چهارشنبه، 26 مهر 1396

نگاهی به کارنامه‌ی شاه محمد خدابنده

محمد میرزا فرزند ارشد شاه‌طهماسب در سال 938 هجری در هرات به دنیا آمد و سرپرستی او به امیرالامرای وقت، حسین‌خان شاملو واگذار شد. او از همان کودکی...

چهارشنبه، 26 مهر 1396

نگاهی به کارنامه‌ی شاه اسماعیل دوم صفوی

اسماعیل دوم در سال 940 هجری از مادری ترکمن از طایفه موصلو به دنیا آمد. تا سن بیست‌سالگی در خدمت پدر بود و در طول این مدت به فراگیری فنون جنگی...

چهارشنبه، 26 مهر 1396

نگاهی به کارنامه‌ی شاه طهماسب اول صفوی

طهماسب اول در همان روزی که پدرش از دنیا رفت، بنا به وصیت او بر تخت پادشاهی نشست. او در سال 918 یا 919 هجری در شاه‌آباد اصفهان به دنیا آمد و...

چهارشنبه، 26 مهر 1396

مشایخ خاندان صفوی

پس از مرگ شیخ زاهد گیلانی، صفی‌الدین اردبیلی رسما به عنوان شیخ طریقت، ارشاد مردم و مریدان را به عهده گرفت و این مقام پس از او در فرزندانش باقی...

سه‌شنبه، 25 مهر 1396

بنیاد‌گذاری دولت صفوی

در سال 905 هجری اسماعیل میرزا به عنوان مرشد مریدان خود حرکتی را برای دستیابی به حکومت آغاز کرد. او با از میان برداشتن حکومت‌های محلی شروان و...

سه‌شنبه، 25 مهر 1396

مذاهب اسلامی سده‌های هشتم و نهم

دوره حاکمیت ایلخانان، یعنی از نیمه قرن هفتم تا دهه‌های نخست قرن هشتم، را باید دوره آزادی مذهبی دانست؛ زیرا آنان در امور مذهبی مداخله نمی‌کردند...

سه‌شنبه، 25 مهر 1396

جنبش‌های مذهبی در سده‌های هشتم و نهم

در قرن هشتم و نهم هجری، نهضت‌ها و جنبش‌هایی تحت عناوین دینی و مذهبی و توسط برخی عالمان و اندیشمندان این دوره برپا می‌شد که در واقع حرکت‌هایی...

سه‌شنبه، 25 مهر 1396

وضعیّت سیاسی آسیای مرکزی در سده‌های هشتم و نهم

ایران و سرزمین‌های همجوار آن در قرن‌های هشتم و نهم هجری شاهد تحولات و رخدادهای سیاسی متعدد و قابل توجهی بود که تأثیر بسزایی در سرنوشت آینده دنیای...

سه‌شنبه، 25 مهر 1396

شهیدی که امام بر پیکرش نماز خواند

۴ شهریور، سالگرد شهادت یکی از این بزرگمردان است که زندگی او می تواند دستمایه الهام آثار هنری ماندگار باشد. در این روز حاج مهدی عراقی، یار امام،...

يکشنبه، 23 مهر 1396

از کشف «رضا شصت تیر» تا آبادسازی سعادت آباد

سید ضیاء می گفت " تاریخ سیصد ساله‌ی اخیر نشان داده که انسان در دوستی با انگلستان ضرر می‌کند. اما دشمنی با انگلستان موجب محو آدمی می‌شود. من در...

يکشنبه، 23 مهر 1396

طبقه بندی شیعه- اهل سنت در روایات اسلامی

طبقه بندی بر اساس الگوی شیعه- اهل سنت، از تقسیمات رایج در تاریخ حدیث است که مبنای برخی از تحقیقات حدیثی مخصوصاً در دوره‌ی معاصر قرار گرفته است....

يکشنبه، 23 مهر 1396

ابراهیم یزدی چه ارتباطاتی با آمریکایی‌ها داشت؟

روز ۶ شهریور، این خبر منتشر شد که دکتر «ابراهیم یزدی»، عضو شورای انقلاب و وزیر خارجه دولت موقت، در سن ۸۴ سالگی به علت کهولت سن و سرطان پروستات...

شنبه، 22 مهر 1396

چه کسی منافقین را فرزند خود خواند؟

اردیبهشت ماه ۶۰ همچنان با افزایش بمب گذاری‌ها و درگیری‌های خیابانی، تشنج اجتماعی و سیاسی در کشور رو به گسترش بود و نقش سازمان مجاهدین خلق در...

شنبه، 22 مهر 1396

پیش نیازهای یک مطالعه‌ی تاریخی

همان طور که سیستم عامل در رایانه، فضا را برای کاربر تعریف کند، یک مورخ هم باید مبانی نظری پیدا کند که همان فلسفه‌ی تاریخ نام دارد. کسی که مبانی...

شنبه، 22 مهر 1396

دغدغه‌ی کتابت/ نگارش در سده‌های نخست اسلامی

در تحلیل این ویژگی یعنی تمرکز بر مسئله‌ی نگارش، لازم است به دو متغیر مهم توجه ویژه شود؛ یکی «زبان نگارش» و دیگری «ماندگاری» آن.

شنبه، 22 مهر 1396