نگاهي به تفسير فلسفي

از جمله گرايشهاي تفسيري، تفاسير فلسفي است كه با گرايش و مذاقي فلسفي تدوين شده اند. در تفاسير فلسفي به اصول و قواعد فلسفي براي ادراك مفاهيم و...

چهارشنبه، 19 آذر 1393

آشنايي با تفسير تربيتي

از جمله گرايشهاي تفسيري، تفسير تربيتي است كه در آن، مفسر به جنبه هاي اخلاقي و هدايتي قرآن مي پردازد. از نگاه مفسران اين گرايش، حاوي مهم ترين...

چهارشنبه، 19 آذر 1393

تفسير كلامي قرآن كريم

از جمله گرايشهاي تفسيري، تفاسير كلامي است كه مفسران با سبك و گرايش كلامي، به تفسير آيات پرداخته اند. در اين گونه تفسيرها، بيشتر به آياتي كه بيانگر...

چهارشنبه، 19 آذر 1393

تفسير لغوي قرآن چگونه است؟

غالب مفسران تفاسير لغوي، بر شناخت و اجتهاد در لغات، ريشه و اشتقاق و شكل و تغييرات آنها اهتمام ورزيده اند. در مباحث لغوي، يافتن معني اصلي لغت...

چهارشنبه، 19 آذر 1393

آشنايي با تفسير فقهي

در تفاسير فقهي، همت و اجتهاد بيشتر مفسران، بر شناخت و دريافت احكام فقهي الهي از آيات قرآن استوار است. اجتهاد آنان بر يافتن احكام فرعي از مفاهيم...

چهارشنبه، 19 آذر 1393

تفسير بلاغي و بياني نمونه هاي آن

مفسران در تفاسير بلاغي و بياني، عموماً، بلاغت عبارات و كلمات قرآن را مدنظر داشته و به اجتهاد در تفسير مركبات قرآن با كمك علم معاني و بيان پرداخته...

چهارشنبه، 19 آذر 1393

برخي از مهمترين تفاسير باطني فريقين

در اين نوشته به گروهي از مهم ترين تفاسير باطني كه گرايش غالب يا يكي از گرايشهاي غالب آنها است، اعم از شيعه و اهل سنت، به ترتيب عصر و زمان حيات...

چهارشنبه، 19 آذر 1393

تفسير ادبي چيست؟

تفسير ادبي، تفسيري است كه گروهي از مفسران با گرايش به مباحث ادبي و نحوي بدان مي پردازند. مرحوم آيت الله معرفت در كتاب تفسير و مفسران، تمامي تفاسيري...

چهارشنبه، 19 آذر 1393

آشنايي با روش تفسير باطني ( كشفي )

روش تفسير باطني كه از آن به تفسير « رمزي » يا « اشاري » نيز ياد مي شود، عهده دار بيان باطن آيات قرآن و بيان معاني رمزي و اشاري آنهاست. چنين تفسيري...

چهارشنبه، 19 آذر 1393

ارزش و اعتبار تفسير تابعين

درباره ارزش، جايگاه و اعتبار تفسير تابعيان، اظهارنظرهاي متفاوتي شده است. گروهي هيچ يك از تفاسير آنان را ارزشمند ندانسته اند، برعكس، گروهي تمامي...

چهارشنبه، 19 آذر 1393

قرآن و حجيّت عرف و بناي عقلا

يکي ديگر از منابع عمده ي استنباط احکام که علي رغم نيامدن عنوان آن در منابع چهارگانه معروف ( کتاب، سنت، اجماع و عقل ) کاربرد فراوان در فقه دارد،...

سه‌شنبه، 18 آذر 1393

قرآن و شکوفايي عقل در مقام استنباط احکام

عقل يا دليل عقل از ديرباز بين اصولي هاي شيعه و سنّي به عنوان يکي از ادله احکام مطرح بوده است، اما در اين که مراد و مورد معتبر دليل عقل براي استنباط...

سه‌شنبه، 18 آذر 1393

نقش قرآن در اعتبار روايات

موافقت يا عدم مخالفت با قرآن در دو مقام براي اعتبار روايات موجود کارساز است: يکي، در مقام تشخيص حجيت ذاتي روايات و ديگري، در مقام ترجيح يکي از...

سه‌شنبه، 18 آذر 1393

نقش روايات معصومين (ع) در استنباط احکام از قرآن کريم

يکي از موضوع هاي مهم در باب فهم قرآن و برداشت از آن موضوع رابطه ي قرآن و سنت است. به دست آوردن رابطه اين دو به عنوان دو منبع اصيل معارف و آموزه...

سه‌شنبه، 18 آذر 1393

مسئله اسباب نزول و روند استنباط احکام از قرآن کريم

يکي از مسائل ريشه دار در علوم قرآن مسئله اسباب نزول است. از ديرباز در جوامع روايي به ويژه جوامع روايي اهل سنت روايات فراواني در مورد حوادث و...

سه‌شنبه، 18 آذر 1393

استنباط احکام از قرآن و مسئله محکم و متشابه

يکي از مسائلي که همواره فرا روي فهم قرآن قرار داشته و مفسران و دانشمندان علوم قرآن را به خود مشغول داشته است، مسئله محکم و متشابه در قرآن است....

سه‌شنبه، 18 آذر 1393

نسخ و نزول تدريجي در قرآن و اصول استنباط احکام

يکي از مباحث مهم و کهن قرآني مسئله ناسخ و منسوخ در قرآن کريم است. قرآن خود در اين باره، حداقل به اندازه ي کاربرد لغوي که اعم از اصطلاحي است،...

سه‌شنبه، 18 آذر 1393

فهم قرآن در مقام استنباط احکام و شبهه ي تحريف

شبهه تحريف يکي از موانع قابل بحث بر سر راه انعقاد ظهورات الفاظ قرآن کريم قلمداد شده است. پس از پذيرش کبراي حجيّت و اعتبار ظواهر الفاظ قرآن کريم...

سه‌شنبه، 18 آذر 1393

اختلاف قرائات و فهم قرآن کريم در مقام استنباط احکام (2)

اختلاف در هيئت کلمه با حفظ اتقان در ماده ي آن؛ مانند اختلاف در هيئت کلمه « باعد » بين اين که « باعد » به صيغه ماضي باشد يا « باعد » به صيغه ي...

سه‌شنبه، 18 آذر 1393

اختلاف قرائات و فهم قرآن كريم در مقام استنباط احكام (1)

يكي از مسائل قابل طرح در استنباط احكام شرع از قرآن كريم مسئله ي اختلاف قرائت هاي قرآن است. گرچه برخي از اقسام اختلاف، چنان كه خواهيم ديد تأثيري...

سه‌شنبه، 18 آذر 1393