محیط زیست در جوامع صنعتی

بعضی از ابعاد محیط زیست، مانند گرم شدن زمین و آلودگی هوا و تخریب فضای سبز، هر چند جدید و در پیوند با پیشرفت صنعتی و ساخت تکنولوژی مدرن و حاکمیت نظام سرمایه داری غرب است
يکشنبه، 5 آبان 1398
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما
محیط زیست در جوامع صنعتی
موضوع محیط زیست و مسائل مرتبط به آن، از امور جدیدی است که در سده اخیر، به خصوص نیم قرن حاضر، در جهان مطرح شده و در جوامع غربی و عمدتا صنعتی، هواداران و مدافعانی یافته است. هماهنگ با آن، رسانه ها و مطبوعات نیز به اطلاع رسانی و بیان ابعاد ارزشی، آثار زیان بار تخریب و ریشه یابی علل و زمینه های آن پرداخته اند.
 
طبیعی است که با نظر داشت مطلب فوق، نخستین پرسش که در ذهن جوانه می زند، ارتباط معصومان له با این موضوع نسبتا جدید و نوظهور است و اینکه نه تنها در زمان آن بزرگواران، بلکه تا دهه های اخیر نیز یادی از آن نمی شد و کمترین نوشته و گفته ای را در باره آن نمی توانستیم در دایرة المعارف ها و مطبوعات و رسانه های مختلف جهان بیابیم و تعریفی هر چند محدود از آن ارائه دهیم.
 
در پاسخ این پرسش باید یادآور شد که هر چند بحران محیط زیست چون آلودگی هوا، فرسودگی زمین، از بین رفتن انواع جانوران، به خصوص نمونه های نادر آن و از بین رفتن جنگل ها و درختان و کاهش روز افزون پوشش گیاهی و فضای سبز، در سال های اخیر چهره کریه و خطرناک خود را نشان داده و جهان را با خطرهای مختلف روبه رو نموده، اما این معضل یک باره و بدون زمینه های فکری و سیاستها و برنامه های مختلف سیاسی، اقتصادی و... پدید نیامده است. در واقع، نگرش غیر معنوی و مادی گرایانه انسان به طبیعت و مواهب آن بوده که موجب فاجعه کنونی محیط زیست شده و آثار گوناگون آن به تدریج خود را نشان داده است. برخورد با این معضل، مانند سایر مشکلات و بحرانها، باید ریشه ای و از طریق علت یابی و درمان علل و عوامل آن صورت بگیرد و با این نگرش است که سیره و سنت معصومان که در باره طبیعت به دست ما رسیده است، می تواند راه گشا باشد و شیوه تعامل مثبت و سازنده با طبیعت و محیط زیست را که پیامدهای بحران زا، همانند زبان‌های نگرش غرب به محیط را در پی نداشته باشد، به ارمغان آورد و چون الگویی برای جلوگیری از مضرات بیشتر از این رهگذر و جلوگیری از تخریب زیان بارتر، مورد عمل قرار گیرد.
 
افزون بر این، بعضی از ابعاد محیط زیست، مانند گرم شدن زمین و آلودگی هوا و تخریب فضای سبز، هر چند جدید و در پیوند با پیشرفت صنعتی و ساخت تکنولوژی مدرن و حاکمیت نظام سرمایه داری غرب است، اما بخش های دیگر آن، چون تعامل با جانوران، بهره وری بهینه از آب، زمین، مواهب طبیعی و رعایت مصالح همنوع و نسل های آینده و امثال آن، به دوره خاصی اختصاص نداشته و با شدت و ضعف در تمام ادوار تاریخی و مناطق جغرافیایی مطرح بوده و طبیعی است رهبران معصوم نیز که دین جهانی و جاویدان اسلام را تفسیر، تبیین و بیش از همه با رفتار و گفتار ترسیم نموده اند، در این موضوعات حیاتی بی تفاوت نبوده و سیره و سنت راه گشا و الگو بخش خود را ارائه کرده اند.
 
از این نکته نباید غافل بود که کارنامه روشن و الهام بخش اسلام در باره محیط زیست و تعامل قابل دفاع مسلمانان با آن، که در سایه تعالیم و ارزش های دینی و تأکید معصومان و رفتار جهت دهنده آنان تبلور یافته، در اوج تمدن اسلامی و تک سواری این تمدن در جهان، نه تنها یک واقعیت تاریخی قابل اثبات است، بلکه از زمان یاد شده تاکنون نیز اهل تحقیق و نویسندگان غیر مسلمان، از جمله غربیان به آن اعتراف کرده اند.
 
روشن است که بنا بر مذهب تشیع، گفتار و رفتار معصومانی که از پیامبر اکرم صلى الله علیه وسلم آغاز و به حضرت حجة بن حسن عسکری(عجل الله فرجه الشریف) منتهی می شود، به عنوان الگو و فصل الخطاب مطرح است و پس از اثبات آن، نمی توان در باره حق نمایی و نجات بخشی و متابعت از آن تردید رواداشت.
 
در مجموع  متخصصان در صدد پاسخگویی بدین پرسش اساسی است که سیره و سنت معصومان در مورد محیط زیست چیست؟ و آن بزرگواران از لحاظ گفتاری و رفتاری چه کارنامه ای را در خصوص آن به یادگار و به عنوان الگو برجای گذاشته اند؟
 
طبیعی است سؤال مزبور به پرسش‌های فرعی، چون معصومان و مسائل زیست محیطی اماکن، رفتار معصومان با جانوران و تعامل معصومان با فضای سبز، قابل بخش می باشد. البته این سؤالها برای فهم بهتر و یافتن پاسخ در خور، نیازمند اشاره هر چند کلی به وضعیت کنونی محیط زیست در جهان و نیز دیدگاه قرآن کریم در باره این مقوله مهم است. به طور طبیعی باید منابع مربوط به محیط زیست و بهداشت در سیره و سنت و معصومان را در متون تاریخ، سیره و رجال جست و جو کرد. از آنجا که در این .أحذ، حوادث گذشته و اقدامات معصومان و نیز روایات گوناگون شخصیت و رفتار آنان ثبت شده است، پژوهشگر می تواند در این باب، مطالبی هر چند فشرده و کلی از آنها استفاده کند.
 
سوگمندانه باید اذعان نمود که با مراجعه به منابع مزبور، کمترین انتظار در این باره، جامه عمل نپوشید و پس از مطالعه و بررسی منابع دست اول مربوطه، چندان بر اطلاعات موجود در این وادی افزون نشد و رویکرد کلی معصومان در مورد محیط زیست و بهداشت، همچنان نامعلوم و غیر قابل دست یابی باقی ماند.
 
منبع: محیط زیست و بهداشت، عبد المجید ناصری داوودی، مؤسسه بوستان کتاب، چاپ اول، قم، 1391
تبلیغات در راسخون
مقالات مرتبط
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
تفاوت استراتژی و تاکتیک در علوم ژئوپلیتیک و روابط راهبردی
تفاوت استراتژی و تاکتیک در علوم ژئوپلیتیک و روابط راهبردی
پاداش‌ها و درس‌های بیماری؛ از اجر مضاعف تا الگوی عملی برای مؤمنان
پاداش‌ها و درس‌های بیماری؛ از اجر مضاعف تا الگوی عملی برای مؤمنان
غرق‌شدن ۲ نفتکش متخلف در تنگه هرمز با اصابت به مین دریایی
play_arrow
غرق‌شدن ۲ نفتکش متخلف در تنگه هرمز با اصابت به مین دریایی
ادامه اختلال و بهم ریختگی پروازها در آمریکا
music_note
ادامه اختلال و بهم ریختگی پروازها در آمریکا
از انهدام ۵ نفتکش تا رادار پدافندی آمریکا در بحرین
play_arrow
از انهدام ۵ نفتکش تا رادار پدافندی آمریکا در بحرین
تصاویری از حمله پهپادی سپاه به رادار سایت پدافندی آمریکا در پایگاه الرفاع بحرین
play_arrow
تصاویری از حمله پهپادی سپاه به رادار سایت پدافندی آمریکا در پایگاه الرفاع بحرین
لحظه تفحص شهید عملیات والفجر یک
play_arrow
لحظه تفحص شهید عملیات والفجر یک
بقایی: برخی دیپلمات‌های خارجی برای ضربه به ما خنجر به کمر دارند
play_arrow
بقایی: برخی دیپلمات‌های خارجی برای ضربه به ما خنجر به کمر دارند
بقایی: کشورهای همدست با آمریکا باید غرامت اقدامات خود را بپردازند
play_arrow
بقایی: کشورهای همدست با آمریکا باید غرامت اقدامات خود را بپردازند
قالیباف: در وضعیت "نه جنگ، نه صلح" نخواهیم ماند
play_arrow
قالیباف: در وضعیت "نه جنگ، نه صلح" نخواهیم ماند
غریب‌آبادی: منتظر نمی‌مانیم تا اول آمریکا حمله کند و بعد ما پاسخ بدهیم + فیلم
play_arrow
غریب‌آبادی: منتظر نمی‌مانیم تا اول آمریکا حمله کند و بعد ما پاسخ بدهیم + فیلم
نخست وزیر قطر: ما هرگز به یک توافق صلح کامل بین ایران و آمریکا نخواهیم رسید + فیلم
play_arrow
نخست وزیر قطر: ما هرگز به یک توافق صلح کامل بین ایران و آمریکا نخواهیم رسید + فیلم
غریب‌آبادی: طرح ایران برای بازگشایی تنگه هرمز از ۷ روز به ۲ روز کاهش یافته است + فیلم
play_arrow
غریب‌آبادی: طرح ایران برای بازگشایی تنگه هرمز از ۷ روز به ۲ روز کاهش یافته است + فیلم
مرشایمر: آمریکا طی ۵۱ سال باعث کشته شدن ۳۸ میلیون نفر شده است + فیلم
play_arrow
مرشایمر: آمریکا طی ۵۱ سال باعث کشته شدن ۳۸ میلیون نفر شده است + فیلم
وزیر خزانه‌داری آمریکا: انتشار تصویر خانه‌ام، ایران را قادر به شناسایی محل سکونتم کرد
play_arrow
وزیر خزانه‌داری آمریکا: انتشار تصویر خانه‌ام، ایران را قادر به شناسایی محل سکونتم کرد