به سرّ جام جم آنگه نظر توانی کرد

آن هنگام می توانی به حقیقت اسرار عالم دست پیدا کنی که بتوانی چشم خود را با خاک آستان میکیده بیارایی و خاک میخانه را سرمه ی چشم خود کنی. برای رسیدن به حقیقت باید در راه عشق خدمت کرد و ریاضت کشید.
چهارشنبه، 24 ارديبهشت 1393
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما
به سرّ جام جم آنگه نظر توانی کرد
 به سرّ جام جم آنگه نظر توانی کرد

 

به کوشش: رضا باقریان موحد





 
به سرّ جام جم آنگه نظر توانی کرد *** که خاک میکده کُحل بصر توانی کرد
مباش بی می و مطرب که زیر طاق سپهر *** بدین ترانه غم از دل به در توانی کرد
گل مراد تو آنگه نقاب بگشاید *** که خدمتش چو نسیم سحر توانی کرد
گدایی در میخانه طُرفه اکسیری است *** گر این عمل بکنی خاک زر توانی کرد
به عزم مرحله عشق پیش نِه قدمی *** که سودها کنی اَر این سفر توانی کرد
تو کز سرای طبیعت نمی روی بیرون *** کجا به کوی طریقت گذر توانی کرد
جمال یار ندارد نقاب و پرده ولی *** غبار ره بنشان تا نظر توانی کرد
بیا که چاره ی ذوق حضور و نظم امور *** به فیض بخشی اهل نظر توانی کرد
ولی تو تا لب معشوق و جام می خواهی *** طمع مدار که کار دگر توانی کرد
دلا ز نور هدایت گر آگهی یابی *** چو شمع خنده زنان ترک سر توانی کرد
گر این نصیحت شاهانه بشنوی حافظ *** به شاهراه حقیقت گذر توانی کرد

تفسیر عرفانی
1. آن هنگام می توانی به حقیقت اسرار عالم دست پیدا کنی که بتوانی چشم خود را با خاک آستان میکیده بیارایی و خاک میخانه را سرمه ی چشم خود کنی. برای رسیدن به حقیقت باید در راه عشق خدمت کرد و ریاضت کشید.
2. در این دنیا به جای غصّه خوردن، پیوسته به یاد معشوق باش و به ترانه سرایی مطرب گوش بسپار تا با این آهنگ و ترانه، درد و غم عشق را از دل خود بیرون کنی.
3. وقتی مراد تو روی می نماید و همچون گلی زیبا شکوفا می شود که بتوانی چابک تر و عاشقانه تر از نسیم سحر در راه او خدمت کنی و او را پرورش دهی، یعنی راه رسیدن به آرزوها صبر و شکیبایی و تلاش است.
4. اگر بتوانی رنج و خواری راه رسیدن به معرفت را بپذیری و تحمل کنی، به مقام بالایی دست می یابی. گدایی در میخانه، کیمیایی شگفتی است که می تواند خاک را به زر تبدیل کند.
5. اگر توانایی و قصد رسیدن به مرحله ی عشق را داری، قدمی بردار که در این صورت به معرفت زیادی دست پیدا خواهی کرد.
6. مادامی که گرفتار مادیّات و اسیر سرای طبیعت و دل بسته به آنها هستی، چگونه می توانی در راه رسیدن به معرفت قدم بگذاری و به سیر و سلوک بپردازی؟
7. چهره ی دلربای معشوق پرده و حجابی ندارد، آنچه مانع دیدن این چهره و تجلی آن می شود، غبار علایق مادی است. این غبار را پاک کن تا جلوه ی جمال او را ببینی.
8. آگاه باش که از طریق فیض و بخشش اهل معرفت می توانی هم به لذت حضور در برابر معشوق دست یابی و هم به امور خویش نظم و سامان بخشی.
9. تا زمانی که پایبند ظواهر عشق همچون بوسیدن لب معشوق و نوشیدن جام باشی، انتظار نداشته باش که بتوانی به حقیقت دست پیدا کنی. توجه به امور مادی، انسان را از حق دور می کند.
10. ای دل! اگر برای زدودن زنگار از وجودت در طلب نور هدایت عشق و معرفت هستی، مانند شمعی خندان شو که در جستجوی نور و روشنایی بیشتر ترک سر می گوید.
11. ای حافظ! چنانچه به این نصیحت گوش فرا دهی، می توانی از شاهراه حقیقت بگذری.

منبع مقاله :
باقریان موحد، رضا؛ (1390)، شرح عرفانی دیوان حافظ بر اساس نسخه دکتر قاسم غنی و محمد قزوینی، قم: کومه، چاپ اول.

/ج

 

 

تبلیغات در راسخون
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
حمله پهپادی سپاه علیه یک سامانه راداری آمریکا در پایگاه شیخ عیسی
play_arrow
حمله پهپادی سپاه علیه یک سامانه راداری آمریکا در پایگاه شیخ عیسی
تشکیل دیوار انسانی در ساحل سرخ هرمز
play_arrow
تشکیل دیوار انسانی در ساحل سرخ هرمز
سرلشکر عبداللهی: خودکفایی دفاعی مهم‌ترین درس جنگ بود
play_arrow
سرلشکر عبداللهی: خودکفایی دفاعی مهم‌ترین درس جنگ بود
سرلشکر عبداللهی: آمریکایی‌ها را تا قطب جنوب عقب می‌رانیم
play_arrow
سرلشکر عبداللهی: آمریکایی‌ها را تا قطب جنوب عقب می‌رانیم
درگذشت بازیکن ۱۶ ساله آرژانتینی پس از برخورد توپ به سر + فیلم
play_arrow
درگذشت بازیکن ۱۶ ساله آرژانتینی پس از برخورد توپ به سر + فیلم
بازدید کیم جونگ‌اون از پیست اسکی جدید در کره شمالی + فیلم
play_arrow
بازدید کیم جونگ‌اون از پیست اسکی جدید در کره شمالی + فیلم
دبیرکل ناتو: آمریکا ناچار است حضور نظامی خود در سراسر جهان را بازنگری کند + فیلم
play_arrow
دبیرکل ناتو: آمریکا ناچار است حضور نظامی خود در سراسر جهان را بازنگری کند + فیلم
تصاویر نزدیک از کشتی‌های هدف حمله سپاه در تنگه هرمز + فیلم
play_arrow
تصاویر نزدیک از کشتی‌های هدف حمله سپاه در تنگه هرمز + فیلم
تراکتورهای برقی بدون راننده در چین + فیلم
play_arrow
تراکتورهای برقی بدون راننده در چین + فیلم
گشت‌زنی قایق‌های تندروی نیروی دریایی سپاه در خلیج فارس + فیلم
play_arrow
گشت‌زنی قایق‌های تندروی نیروی دریایی سپاه در خلیج فارس + فیلم
یک نیمرو صبحانه متفاوت!
play_arrow
یک نیمرو صبحانه متفاوت!
خلاصه دیدار عراق یک - ایران یک
play_arrow
خلاصه دیدار عراق یک - ایران یک
برائت خانواده جانباختگان اتوبوس آبدانان از هنجارشکنان
play_arrow
برائت خانواده جانباختگان اتوبوس آبدانان از هنجارشکنان
پزشکیان خطاب به مدال‌آوران المپیاد: خداوکیلی دوست‌تون دارم
play_arrow
پزشکیان خطاب به مدال‌آوران المپیاد: خداوکیلی دوست‌تون دارم
سردار قریشی: دنبال تغییر رژیم جمهوری اسلامی بودند ولی الان رژیم‌های خودشان تغییر می‌کند + فیلم
play_arrow
سردار قریشی: دنبال تغییر رژیم جمهوری اسلامی بودند ولی الان رژیم‌های خودشان تغییر می‌کند + فیلم