حيات علمي در عهد سامانيان

حيات هر جامعه بسته به وجود عالمان و دانشمندان آن جامعه است. جامعه اي که دانشمندان بيشتري داشته باشد، از حيات معنوي بيشتري برخوردار است. هم خود...

سه‌شنبه، 1 ارديبهشت 1394

فهرست نگاري و کتابداري در زمان آل بويه

از کهن ترين فهرست ها شايد بتوان از حکايت جاحظ ( م 255 ق ) استفاده کرد که از حسن بن سهل سرخسي ( 146-236 ق ) نقل مي کند که « روزي مأمون عباسي از...

سه‌شنبه، 1 ارديبهشت 1394

اوضاع اخلاق در زمان آل بويه

اخلاق اسلامي را براي سهولت بحث به دو قسمت تقسيم کرده اند: 1- اخلاق ديني اسلامي و 2- اخلاق فلسفي اسلامي. براي اخلاق ديني اسلامي چهار ريشه ي عمده...

سه‌شنبه، 1 ارديبهشت 1394

تاريخ نگاري در عصر آل بويه

تاريخ علاوه بر استعمالش در مورد علم تاريخ، به معناي زمان وقوع يک امر يا حادثه نسبت به مبدأ معين هم گفته مي شود. شايد در اين مورد به معناي تقويم...

سه‌شنبه، 1 ارديبهشت 1394

لغت و لغت نامه نويسي در دوران آل بويه

علم لغت علمي است که از مدلول الفاظ و ترکيبات آن سخن مي گويد و موضوع آن کلمات و ساختار آن از حيث وضع شخصي است که دلالت بر معاني قرينه مي کند و...

سه‌شنبه، 1 ارديبهشت 1394

تصوف و عرفان در دوران حکومت آل بويه

عارفان در طريقه ي خود بر ذوق و اشراق براي کشف حقيقت تکيه دارند تا بر عقل و استدلال. صوفيه نيز کم و بيش چنين راهي را رفته اند. صوفيه جماعتي از...

سه‌شنبه، 1 ارديبهشت 1394

"نذیر"؛ سرباز همیشه بیدار ایرانی برای شکار پرندگان و زره پوش‌های دشمن

"نذیر" می تواند یک قبضه تیربار 7.62 میلی متری، دو قبضه موشک دوش پرتاب ضد هوایی و یا دو قبضه موشک ضد زره را حمل کرده و این ربات می تواند با طیف...

دوشنبه، 31 فروردين 1394

علم قرائت قرآن کريم در دوران آل بويه

قرائت عبارت از اختلاف مربوط به « الفاظ » و عبارات وحي از نظر تخفيف و تشديد و امثال آنهاست که از سوي قراء نقل شده است و ابن جزري در تعريف قرائت...

دوشنبه، 31 فروردين 1394

فقه در عصر آل بويه (2)

از شيعيان ايراني الاصل و ساکن بغداد و مشهور به بغدادي است، ولي نام خانوادگي و قبيله اي او حفار ( به معني قبرکن ) است.

دوشنبه، 31 فروردين 1394

فقه در عصر آل بويه (1)

فقه در لغت فهميدن و چيزي را دانستن و به چيزي عالم بودن است ( دهخدا، ماده ي فقه ) و از نظر اصطلاحي، به معناي دانستن احکام شرعي فرعي از روي ادله...

دوشنبه، 31 فروردين 1394

علوم قرآني و تفسير در زمان آل بويه

در تعريف علم تفسير گفته اند: علمي است که از معني قرآن به حسب طاقت بشري و به حسب آنچه قواعد عربيت اقتضا مي کند، بحث مي کند. در تعريف ديگر گفته...

دوشنبه، 31 فروردين 1394

علم حديث در دوران آل بويه (1)

حديث در لغت به معناي تازه، جديد و نو است و در اصطلاح ديني به گفته، کارها و تقرير پيامبر يا امامان اطلاق و گاه به آن سنت گفته مي شود. خبر، مترادف...

دوشنبه، 31 فروردين 1394

علم حديث در دوران آل بويه (2)

در سوراء يکي از مراکز شيعه در عراق، از سرزمين بابل متولد گشت. سپس به بغداد رفت. او از مشايخ ابن جرير طبري برادر ابوجعفر محمد بن جرير امامي صاحب...

دوشنبه، 31 فروردين 1394

علم کلام در عصر آل بويه

کلام در لغت به معناي سخن يا سخن با فايده اي است که به نفسه کفايت کند. کلام اسم جنس است و بر قليل و کثير واقع مي شود و از نظر اصطلاحي علمي است...

دوشنبه، 31 فروردين 1394

فلسفه و منطق در عهد آل بويه

فلسفه که درباره ي جهان آفرينش و انسان از حيث چيستي بحث مي کند، داستاني بس دراز و طولاني دارد. يونانيان در اخذ نظرهاي ساير ملل و تکميل آن توفيق...

دوشنبه، 31 فروردين 1394

رياضيات در دوران آل بويه

علوم رياضي از اموري بحث مي کند که تجرد آن از ماده در ذهن ممکن و صحيح باشد. علوم رياضي در چند قسم منحصر است، زيرا يا مربوط به کم متصل است يا کم...

دوشنبه، 31 فروردين 1394

جغرافيا در عهد آل بويه

جغرافي يا جغرافيا، معرب واژه ي يوناني مرکب از geo به معناي زمين و graphein به معناي نوشتن و روي هم رفته به معناي زمين نگاري است. آن را بصورت...

دوشنبه، 31 فروردين 1394

پزشکي ( طب ) در عصر آل بويه

در آغاز، بشر با روش طب عاميانه آشنا شد. جادو نيز در پزشکي آغازين، نقش داشته است. چندين هزار سال پيش از ميلاد مسيح پيشه ي پزشکي نزد سومريان و...

دوشنبه، 31 فروردين 1394

شيمي (کيمياگري) در عهد آل بويه

کيميا صنعتي است که در آن از ماده اي بحث مي شود که با بکار بردن آن، تبديل فلزات پست چون آهن و مس به زر و سيم ممکن مي گردد. صنعت شيمي نيز که ظاهراً...

يکشنبه، 30 فروردين 1394

نجوم در عهد آل بويه

علم نجوم در قرون اوليه ي اسلام از طريق هند و ايران، به مسلمانان رسيد. درخشان ترين دوره ي نجوم در دنياي اسلام، دوره ي خلافت، مؤسس رصدهاي مأموني...

يکشنبه، 30 فروردين 1394