فلسفه و نظریه انتقادی

هربرت مارکوزه در سال ۱۸۹۸ در برلین متولد شد. او دکترای خود را از دانشگاه فرایبورگ اخذ کرد و در موسسه تحقیقات اجتماعی فرانکفورت مشغول به کار شد....

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392

کارل پوپر و نظریه کوانتوم

هنگامی که آن نظریه غیرعادی، مکانیک کوانتوم، در ابتدای قرن بیستم داشت شکل نهایی خود را به دست می‌آورد، دو تفسیر متضاد از آن ظهور کرد. در یک طرف...

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392

فلسفه فیزیک

بسیاری در جامعه‌ی علمی معتقدند که سفر زمانی به شدت نامحتمل است زیرا علیت، منطق زنجیره‌ی علت-معلول، را نقض می‌کند. اگر تلاش کنید به گذشته بروید...

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392

فردریک کاپلستون؛ در جستجوی مبدأ هستی

فردریک کاپلستون (۱) (۱۹۰۷-۱۹۹۴) استاد صاحب نام تاریخ فلسفه در دانشگاه لندن، و صاحب دکتراهای افتخاری از چندین دانشگاه غرب، پس از چند دهه تدریس...

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392

فلسفه پراگماتیسم و فمینیسم

عمل گرایان فمینیست، در پی کشف تاریخ و اندیشه های زنان فیلسوفی هستند که در گسترش و مفصل بندی عمل گرایی کلاسیک آمریکایی نقش داشته‌اند. این رویکرد،...

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392

فراموش کردن و فراموش شدن

تمام نیروی خود را صرف یک کار می‌کنم و آن اینکه گذشته را فراموش کنم و با انتظار و امید به آنچه در پیش است چشم بدوزم. فیلیپیان ۳:۱۳

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392

سورن کی یر کگارد و رویکرد شاعرانه به فلسفه

سورن کی یرکگارد، فیلسوف دانمارکی دیدگاه و نظریات خود را در کتاب “یا این، یا آن” منتشر کرده است. کتاب یا این یا آن، بیشتر شبیه رمان است تا رساله...

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392

سیمون دو بووار، فیلسوف رهایی زنان

سیمون دو بووار فیلسوف و نویسنده نامدار فرانسوی، صد سال پیش به دنیا آمد. او را مهم‌ترین زن روشنفکر قرن بیستم دانسته‌اند که نه تنها در فلسفه و...

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392

ساحت دین در فلسفه نقادی کانت

کانت هم در نقد عقل محض و هم در نقد عقل عملی عقاید خود را پیرامون ارتباط اخلاق و دین اظهار می‌دارد. اما در کتاب دین در محدوده عقل محض به شرح و...

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392

زندگی و اندیشه‌ی آرتور کوستلر

یادداشت مترجم: جرج اورول (۵۰ ۱۹۰۳) نام مستعار اریک آرثر بلر، یکی از نویسندگان نامدار انگلیسی در قرن بیستم بود. از او چند رمان و بسیاری مقاله...

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392

ژاک دریدا شاگرد منتقد هایدگر

سخنرانی رضا داوری اردکانی- استاد فلسفه دانشگاه تهران و رئیس فرهنگستان علوم- در همایش یک‌روزة ژاک دریدا از فلسفه تا هنر که در تاریخ ۱۴/۱۰/۱۳۸۳...

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392

زندگی و اندیشه والتر بنیامین

والتر بنیامین (۱۸۹۲-۱۹۴۰) : ادیب، فیلسوف و زیبایی‌شناس آلمانی در میان تمامی روشنفکران «جمهوری وایمار» آلمان (۱۹۱۹ – ۱۹۳۳) و دوره‌ی مهاجرت، شادابی...

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392

زن در فلسفه کانت

ایمانوئل کانت (Emmanuel Kant) در ۲۲ آوریل ۱۷۷۴ م. در شهر کونیگزبرگ (Konigsberg) آلمان زاده شد. پدرش، در آن شهر پیشه سرّاجی داشت. کانت پس از پایان...

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392

روشنگری چیست؟

در شماره‌ی سپتامبر ۱۷۸۳ «ماهنامه‌ی برلین» [Berlinische Monatsschrift] در نوشته‌ی بی‌امضایی پیشنهاد شده بود که ازدواج مذهبی برافتد. روحانی پروتستان...

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392

دو فیلسوف یونان، دو مکتب باستان

یکی از مهمترین فیلسوفان پیش ازسقراط -ریاضی دان واصلاحگر اجتماعی و اهل آسیای صغیر آنزمان- جزو فیلسوفان طبیعی است. وی می‌گفت که اعداد:واقعی-ابدی...

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392

دفاع از عقلانیت

چکیده: انسان چیزى جز خواهشها و تمایلات از یک سو و عقل محاسبه‏گر از سوى دیگر نیست. عقل هر چه در راهیابى به لذت بیشتر و هزینه کمتر و بادوام‏تر...

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392

دریدا و کانت

مطالعات ژاک دریدا در مورد امانوئل کانت تا حد زیادی محدود به دو نوشته در کتاب مهم اوست. بخشی با عنوان مفهوم پاررگون (به معنی قاب و تزئین) در کتاب...

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392

درباره‌ی «روشنگری چیست» کانت

چنین می‌انگارم که با این نوشته نوع تازه‌ای از پرسش در گستره‌ی اندیشه‌ی فلسفی پیدا می‌شود. البته، این نه نخست متن در تاریخ فلسفه است و نه حتّی...

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392

درباره کتاب در ستایش دیوانگی اراسموس

من در این مقاله به بررسی کتاب در ستایش دیوانگی می‌پردازم، در ستایش دیوانگی یکی از مشهورترین کتابهای ابتدای قرن شانزدهم است. تنها کتابی از اراسموس...

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392

درآمدی بر اندیشه‌های ولتر

فرانسوا ماری اروئه [۱]، ملقب به ولتر [۲] (۳۰ مه ۱۷۷۸-۲۱ نوامبر ۱۶۹۶)، نویسنده، مقاله‌نویس، معتقد به وجود خدا و بی‌اعتقاد به دین، فیلسوف و روشنفکر...

دوشنبه، 23 ارديبهشت 1392