ابتكارات فلسفي صدرالمتألهين(8)

از جمله مسائلى كه براساس اتحاد عاقل و معقول در «حكمت متعاليه» تبيين و اثبات شده «اتحاد نفس با عقل فعال» است.[12] صدرالمتألهين فهم اين نوع از...

جمعه، 26 فروردين 1390

ابتكارات فلسفي صدرالمتألهين(7)

از نظر صدرالمتألهين، علم عبارت است از «حضور شىءلشىء». اين تعريف هم در علم حضورى و هم در علم حصولى صادق است. در علم حضورى مطلب روشن است و در علم...

جمعه، 26 فروردين 1390

ابتكارات فلسفي صدرالمتألهين(5)

صدرالمتألهين حركت را خروج تدريجى شىء از قوه به فعل تعريف مى كند. اين تعريف همه اركان حركت را دربردارد. زيرا براساس آن آغاز حركت از قوه و انجام...

جمعه، 26 فروردين 1390

ابتكارات فلسفي صدرالمتألهين(6)

صدرالمتألهين پس از اثبات حركت در جوهر، بسيارى از معضلات فلسفى را بوسيله آن حل نمود و براساس آن افكار و انديشه هاى مبتكرانه ديگرى را به اثبات...

جمعه، 26 فروردين 1390

ابتكارات فلسفي صدرالمتألهين(4)

از اوصاف وجود است و از آن به «امكان فقري» يا «امكان وجودي» تعبير مي‌كند و در مورد رسيدن به حقيقت امكان فقري مانند ديگر ابتكارات خود مي‌گويد: «و...

جمعه، 26 فروردين 1390

ابتكارات فلسفي صدرالمتألهين(2)

توجه به عناوين اشخاص و كتابهايي كه صدرالمتألهين به آنها استناد نموده بيانگر وسعت و گستردگي منابع مورد استفاده او مي‌باشد در بسياري از موارد نيز...

جمعه، 26 فروردين 1390

ابتكارات فلسفي صدرالمتألهين(3)

تنوع نوآوريهاي فلسفي صدرالمتألهين ايجاب مي‌كند كه در چهار بخش ـ كه در واقع بخشهاي اصلي فلسفه را تشكيل مي‌دهند ـ تقسيم و ارائه شوند، كه عبارتند...

جمعه، 26 فروردين 1390

ابتكارات فلسفي صدرالمتألهين(1)

حكمت متعاليه كه حاصل مطالعات و مكاشفات صدرالمتألهين شيرازي است بي ترديد تحولي بنيادين در عرصه علوم و معارف الهي در تاريخ انديشه اسلامي پديد آورد...

جمعه، 26 فروردين 1390

حسن و قبح و بايد و نبايد(1)

آنچه در پي مي‌آيد، تأملاتي است كه در باب دو دسته مهم از محمولات اخلاقي، كه در مباحث فلسفه اخلاق داراي اهميت بسيار مي‌باشند، صورت گرفته است. نخست...

پنجشنبه، 25 فروردين 1390

حسن و قبح و بايد و نبايد(2)

پس از اذعاناينكه بايد اخلاقي در ذيل ضرورت فلسفي قرار مي‌گيرد هنوز اين پرسش باقي است كه بايد اخلاقي بر كداميك از اقسام ضرورت فلسفي منطبق مي‌گردد؟...

پنجشنبه، 25 فروردين 1390

حسن و قبح و بايد و نبايد(3)

مفاهيمي وجود دارند كه بدون هيچ ملاحظه نفس الامري در جزئيات (حتي آنگونه كه در مورد مفاهيم سابق مطرح شد) مورد فرض و قرارداد قرار مي‌گيرند. مانند...

پنجشنبه، 25 فروردين 1390

حسن و قبح و بايد و نبايد(4)

يكي از مباحث و مسائل بسيار مهم و مورد اختلاف در تاريخ تفكر كلامي مسلمين، مسئله حسن و قبح افعال است. در اين مسئله نخست معتزله آرا خود را بيان...

پنجشنبه، 25 فروردين 1390

خدا از ديدگاه صدرا و تيليش

پل تيليش(Paul Thillich) (1965- 1886) بعنوان متكلمى اگزيستانسياليست از بنيانگذاران الهيات معاصر پروتستان است. هدف اصلى او، تفسير پيام مسيحى براى...

پنجشنبه، 25 فروردين 1390

علامه طباطبائي و مجلسي و حديث عقل و نقل

اختلاف و مقابله ميان اهل حديث با حكما و متكلمين در تاريخ علوم اسلامي و عقلي سابقه‌اي ديرينه دارد و ماجراهائي را از سرگذرانده است. اين مقابله...

پنجشنبه، 25 فروردين 1390

مکتب ملاصدرا (9)

از نظر عامه مردم، خيال به معناي يك سلسله تصورات آزاد و گاهي بي اساس است كه سهمي از حقيقت ندارد. روانشناسي، خيال را پديده يا نيرويي در انسان مي...

چهارشنبه، 24 فروردين 1390

مکتب ملاصدرا (10)

در ميان فلاسفه درباره نفس انسان دو نظريه عمده، معروف بود: يكي نظريه افلاطوني روح و نفس كه وجود نفس را قديم و روحاني و مقدم بر آفرينش جسم مي دانست...

چهارشنبه، 24 فروردين 1390

مکتب ملاصدرا (8)

وجود ذهني، وجود موضوعات در ذهن است هنگاميكه تصور شود و يا در گزاره ها موضوع براي محمولات قرار گيرد. اين موضوعات، يا موجودات ذهني، ممكن است مطابق...

چهارشنبه، 24 فروردين 1390

مکتب ملاصدرا (6)

اصل وجود حركت را كسي انكار نكرده ولي فلاسفه آنرا در چهار مقوله از مقولات دهگانه ارسطو ـ يعني كمّ و كيف و وضع و أين ـ مي دانستند. از همه واضحتر...

چهارشنبه، 24 فروردين 1390

مکتب ملاصدرا (7)

يكي از مسائلي كه سابقه تاريخي طولاني پشت سر دارد، و اگر چه بنام افلاطون شهرت يافته ولي يكي از مسائل اصولي فلسفه اشراقي و حكمت ايران باستان و...

چهارشنبه، 24 فروردين 1390

مکتب ملاصدرا (5)

يكي ديگر از فروع قاعده اصالت وجود، قاعده «حقيقت و ذات نامركب از ديگر اشياء جدائي ندارد» است كه از آن به «بسيط الحقيقة كل الأشياء...» تعبير مي...

چهارشنبه، 24 فروردين 1390