مردُم‌داری، معیاری برای اصلح بودن

گرچه انسان صالح، امتیازات بزرگی همچون اعتقاد راسخ به خدا و التزام به فرستادگان او و تقیّد به واجبات و محرمات الهی را دارا می‌باشد اما تصدی‌گری...

دوشنبه، 4 آذر 1392

زیبایی در عظمت است!

بررسی حدیث 690 کتاب نهج‌الفصاحه از مجموعه کلام نورانی نبیّ مکرم اسلام حضرت محمد مصطفی صلی الله علیه و آله: "إنّ اللَّه تعالى جمیل یحبّ الجمال؛...

دوشنبه، 4 آذر 1392

نگاهی کوتاه به زندگی امام صادق (علیه السلام)

فرزند امام باقر(علیه السلام)، امام صادق(علیه السلام) نیز برترین زمانه خویش و عابدترین مردم بود. سیره نویسان می گویند: ایشان به عبادت مشغول و...

يکشنبه، 3 آذر 1392

نگاهی کوتاه به زندگی امام کاظم علیه‌السلام

فرزند امام صادق (علیه السلام)، امام موسی کاظم (علیه السلام) نیز «عبدصالح؛ بنده شایسته خدا» خوانده می شد. او عابدترین مردم زمانه خویش بود؛ شب...

يکشنبه، 3 آذر 1392

نگاهی کوتاه به زندگی امام باقر علیه‌السلام

فرزند امام سجاد(علیه السلام)، امام باقر(علیه السلام) نیز عابدترین و زاهدترین مردم بود. سجده ها، پیشانی آن بزرگوار را شکافته بود. حضرتش عالم ترین...

يکشنبه، 3 آذر 1392

نگاهی کوتاه به زندگی امیرمؤمنان علی علیه السلام

از آثار اعتقادی ارزشمند شیعه، کتاب منهاج الکرامة فی معرفة الإمامة است که علامه حلی (رحمه الله) آن را به رشته تحریر درآورده اند.

يکشنبه، 3 آذر 1392

نگاهی کوتاه به زندگی امام سجّاد علیه‌السلام

آن بزرگوار هر شبانه روز هزار رکعت نماز می خواند و پس از هر دو رکعت، به گونه ای که از ایشان و پدرانش (علیهم السلام) نقل شده، به درگاه خداوند دعا...

يکشنبه، 3 آذر 1392

قدریان نخستین (1)

مسئله ی قدر پیش از اسلام در میان قوم عرب مورد بحث بوده است. قول به قدر، که عقیده ی به نوعی جبر است، در میان طوایفی از این قوم رواج داشته است...

شنبه، 2 آذر 1392

قدریان نخستین (2)

در اخبار و اسانید امامیّه، قدریه هم به جبّریه اطلاق شده و هم به تفویضیّه و به هر دو اطلاق مورد مذمّت قرار گرفته است. در حدیثی که به حدیث اصبغ...

شنبه، 2 آذر 1392

جبر و اختیار

از مسایل مهم در علم کلام و فلسفه درباره ی افعال انسان. لغت جبر از اضداد، یعنی دارای معانی مقابل، است و به معانی مختلف به کار می رود، از جمله...

شنبه، 2 آذر 1392

کلام قدیم

کلام، یا علم الکلام(علم کلام)، در اسلام عنوان آن شاخه از علم است که معمولاً به «الهیّات نظری» ترجمه شده است. کلام لفظاً به معنای «سخن» «سخن گفتن»...

شنبه، 2 آذر 1392

کلام سنّی و منازعات الهیّاتی

مبحث کلام گسترده است و موضوعات متعددی را در برمی گیرد. از این روی، واکنش اهل سنّت به کلام پیچیده و متنوع است برای متمرکز شدن بحث در کانون واکنش...

شنبه، 2 آذر 1392

پیدایش علم کلام و منزلت آن در میان علوم (1)

کلام یکی از علوم اسلامی است که برای درک و فهم عقاید دین اسلام و دفاع از آن پدید آمده است و مشتغلان به آن را متکلّم نامیده اند. درباره ی علل و...

شنبه، 2 آذر 1392

پیدایش علم کلام و منزلت آن در میان علوم (2)

فارابی وجوه و طرقی را که به وسیله ی آنها از ادیان حمایت می شود به دقّت مورد توجه قرار می دهد و در این مقام بدون اظهارنظر، متکلّمین را به ترتیب...

شنبه، 2 آذر 1392

ابوالحسن اشعری مؤسّس کلام اشعری (3)

آیا او پیرو محض اصحاب الحدیث است؟ یا، همچنان که ابن خلدون نوشته، در حدّ میانه ی معتزله و اصحاب الحدیث ایستاده است؟(1) یا او را نظام فکری و کلامی...

شنبه، 2 آذر 1392

ابوالحسن اشعری مؤسّس کلام اشعری (1)

جمهور مؤلفان نسب اشعری را به صورت مزبور ثبت کرده، بدین ترتیب وی را از نسل ابوموسی اشعری(عبدالله بن قیس، و:42 یا 52 هـ) صحابی شناسانده، و کوشیده...

شنبه، 2 آذر 1392

ابوالحسن اشعری موسس کلام اشعری (2)

سبکی اشعری را صاحب فراست و نظر و از سادات اهل تصوف و اعتبار قلوب شناسانده، شاگرد صوفی بزرگ سید الطایفه ابوالقاسم جنید بن محمد(و:298 هـ) معرفی...

شنبه، 2 آذر 1392

آرای کلامی جاحظ

جاحظ علاوه بر آنکه در ادبیات عربی در سطحی بسیار عالی و نثرنویس کم نظیر و بلکه بی نظیر زبان تازی بوده است، متکلّمی بزرگ و سرشناس نیز به شمار می...

شنبه، 2 آذر 1392

نظّام متکلّم متفلسف نخستین فیلسوف مسلمان (1)

من در مقاله «نظّام متکلّم متأدّب» به نگارش احوال و آثار و بعد کلامی و دینی نظّام پرداختم.(1) موضوع این مقاله، عقاید و افکار فلسفی اوست. پیش از...

شنبه، 2 آذر 1392

نظّام متکلّم متفلسف نخستین فیلسوف مسلمان (2)

مداخله یعنی حیز یکی از دو جسم حیز دیگری و یا یکی از دو شیئی در دیگری باشد به طوری که هر دو در زمان واحد در مکانی واحد قرار گیرند. نظّام برخلاف...

شنبه، 2 آذر 1392