نگرشهای عمومی به تاریخ

یک تفاوت مهم بین نگرشهای خصوصی و عمومی وجود دارد. نگرشهای خصوصی به تاریخ از تجارب و خاطرات شخصی سرچشمه می گیرند، یعنی از علاقه خاص خود فرد که...

چهارشنبه، 16 اسفند 1391

نگرشهای خصوصی به تاریخ

نیچه نوشت: «به رمه هایی که آنجا در حال چرا هستند بنگر، آنها معنای دیروز و امروز را نمی دانند...». (از این رو نیچه جستارش را این گونه آغاز می...

چهارشنبه، 16 اسفند 1391

تفاوت تاریخ با علم

از نظر برودل، هیچ تمایز مهمی بین تاریخ و علوم اجتماعی وجود ندارد. آنها همان حوزه واقعیت اجتماعی را ـ یعنی به طور سر راست، جوامعی را که در برگیرنده...

چهارشنبه، 16 اسفند 1391

سوء استفاده از تاریخ

اکنون به این مسئله می پردازیم که چگونه ممکن است از تاریخ سوء استفاده شود؟ در این خصوص، معمولاً مورخان خونشان به جوش می آید، اما در خشمشان، گاه...

چهارشنبه، 16 اسفند 1391

کاربردهای تاریخ

گاهی سؤال می شود «فایده تاریخ چیست؟» چه احساسی خواهید داشت اگر سؤال شود فایده شما (یا کسی که شما دوست دارید) چیست؟ آیا به شما توهین نشده است؟...

چهارشنبه، 16 اسفند 1391

بافتها، زمینه ها و پیامدهای کنش تاریخی

تا اینجا راجع به چهار جزء کنش ـ نیت، ارزیابی، شیوه و انگیزه ـ سخن گفتیم. اما کنش هرگز مجزا (مانند اخترکی شناور در فضا) نیست. کنش در محیطی خاص...

چهارشنبه، 16 اسفند 1391

تحلیل کنش تاریخی

تاریخ مطالعه گذشته ای است که به هیچ وجه نمی توانیم آن را تغییر دهیم. تنها می توانیم بر آینده تأثیرگذار باشیم. حتی اگر تصمیم داشته باشیم دست به...

چهارشنبه، 16 اسفند 1391

فرآیند تاریخ

این فصل درباره وحدت تاریخ است، بنابراین، این سؤال برای ما مطرح می شود که چه نوع وحدتی در تاریخ یافت می شود. آیا نوعی فرایند وجود دارد (و اگر...

چهارشنبه، 16 اسفند 1391

انباشت تاریخ

یکی دیگر از عقاید راسخ برودل این است که تاریخ نگاری (نگارش تاریخ) باید کاری دسته جمعی باشد؛ اما بیشتر مورخان، انفرادی کار می کنند. آیا تاریخ...

چهارشنبه، 16 اسفند 1391

زمان و تغییر ـ یا ذات تاریخ

به نظر می رسد برخلاف ما انسانها، بیشتر حیوانات دایماً در حال زندگی می کنند. ما چون از گذشته و آینده آگاهیم، تغییر را درک می کنیم. بدین منظور...

سه‌شنبه، 15 اسفند 1391

تاریخ نگاری

«تاریخ نگاری» به معنای «نگارش تاریخ» است. کمی توضیح در اینجا می تواند سودمند باشد. این واژه به یک (یا چند) جنبه از سه جنبه نگارش تاریخ اشاره...

سه‌شنبه، 15 اسفند 1391

تجربه یا دغدغه تاریخ

چندی پیش دوستی از من درباره کتاب تاریخچه مردم انگلستان نوشته جی.آر.گرین سؤال کرد. جواب دادم «بسیار خواندنی است، اما باید به اطلاع شما برسانم...

سه‌شنبه، 15 اسفند 1391

چرا تاریخ؟

در سال 1989، دولتهای اروپای مرکزی و شرقی، از زیر یوغ شوروی درآمدند و خود را جمهوریهای آزاد و دموکراتیک اعلام کردند. از جمله واکنشهای پیروزمندانه...

سه‌شنبه، 15 اسفند 1391

اصطلاح شناسی تاریخ مدیریت ایران

اقطاع - واگذاری زمین یا معدن از سوی حکومت به مردم است. زمین های واگذاری، زمین هایی محدود و معین بود که به مالکیت کسی درمی آمد، و بعد از فوت صاحبش...

يکشنبه، 13 اسفند 1391

تنها تکیه گاه

مارکسیسم در نشریات علمی و تبلیغی خود، بیش از همه روی (جبر تاریخ) تکیه می کند، گذشته از این که انسان را (فاعل جبری) «آزادنما» می اندیشد، تمام...

يکشنبه، 15 بهمن 1391

آیا تاریخ تنها محصول مبارزه طبقاتی است؟

مارکسیسم تاریخ را محصول مبارزه طبقاتی انسانهای محروم دانسته و مجموع جهانیان را به دو گروه تقسیم کرده است: گروه وابسته به ابزار تولید جددی، که...

يکشنبه، 15 بهمن 1391

بازیگران بزرگ ترین نمایش

یکی از عوامل خلاق و آفرینشگر تاریخ، شخصیت های مهم جامعه است که در حادثه آفرینی و تحریک چرخ های تاریخ نقش مهمی را ایفا کرده اند، و هیچ فرد با...

يکشنبه، 15 بهمن 1391

نقش تصادف در تاریخ

غلبه یکی از عوامل سازنده ی تاریخ در دوره ای از زمان، نمی تواند سبب شود که کل حرکت تاریخ را ناشی از آن عامل بدانیم. شکی نیست که در محیط های صنعتی...

يکشنبه، 15 بهمن 1391

نقش انسان در گردش چرخ های تاریخ

سخن درباره ی نیروی محرک تاریخ در این نیست که آیا همه ی حوادث، علل مادی دارند یا برخی از آنها از علل مادی سرچشمه می گیرند، و برخی دیگر از علل...

يکشنبه، 15 بهمن 1391

نقش وطن پرستی در تاریخ

مطالعه و بررسی زندگی اقوام، این مطلب را به ثبوت می رساند که ناسیونالیسم و ملی گرایی، چه در شرق و چه در غرب، یکی از عوامل سازنده و پدید آورنده...

يکشنبه، 15 بهمن 1391