نمونه‌ای از برداشت مولانا از قرآن

مولانا بارها در مثنوی این موضوع را مطرح نموده است که نیک و بد زندگی به زمینه‌های ذهنی و روحیات خود ما بستگی دارد. اگر انسان خیالات خوش و زیبا...

سه‌شنبه، 4 آبان 1395

نور ولایت و مراتب آن در مثنوی

مولانا می‌گوید: ولی حق چون به سرچشمه‌ی نور مطلق پیوسته است خود، چو نور است و عقل- مانند جیرئیل- رابطه الهامات برای اوست. این نور به حق پیوسته...

سه‌شنبه، 4 آبان 1395

نقش گفتمان و رهبری در رهایی از تفرقه و تنازع

حکایتی است در توضیح این معنا که حقیقت یکی است و جنگ هفتاد و دو ملت بر سر الفاظ است. خلاصه‌ی حکایت این است: چهار شخص که هر کدام زبان خاصی داشتند،...

سه‌شنبه، 4 آبان 1395

نقد تأویل گران قرآن در مثنوی

پذیرفتن حقایق الهی و شناختن اسرار غیب نیازمند اعتقاد است و این اعتقاد با دلیل و برهان پدید نمی‌آید. از صمیم قلب ایمان بیاور، نه فقط با زبان....

سه‌شنبه، 4 آبان 1395

مولانا و مراتب قرب دوستان حق

از آن کرسیِ ارشاد دروغین برخیز و مردان راستین راه حق را بنگر که می‌توانند روح دیگران را هم شکار کنند (گورگیر) و به راه حق بکشانند. اینها نه کورند...

سه‌شنبه، 4 آبان 1395

مولوی و تأثیر اولیای حق در نظام هستی

مولانا از سخنان پیامبر به این نتیجه می‌رسد: آن بی‌گناه و برگزیده‌ی حق، مرشد کامل یا مرد حق است که مورد قبول حق می‌باشد و در دست قدرت حق مانند...

سه‌شنبه، 4 آبان 1395

مولانا و شهسواران جلیل

همان خدایی که از خاک بی‌مقدار، شهسوارانی بزرگ هم چون انبیا و اولیا را آفرید؛ مردان حقی که صفات خاکیان را واگذاشته و از مرتبه‌ی فرشتگان هم فراتر...

سه‌شنبه، 4 آبان 1395

مولانا و سخنان رسولان ضمیر

در این قسمت، مولانا به پاره‌ای از آداب استماع سخنان استاد راهنما و پیر مرشد اشاره می‌کند و به مریدان و سالکان می‌گوید: همان سان که صیادان در...

سه‌شنبه، 4 آبان 1395

مولانا و تفسیر آیه‌ی نسخ

مولانا می‌گوید: هر تغییری که به اراده‌ی حق صورت گیرد، نتیجه‌ای بهتر به دنبال دارد؛ شب فعالیت روزانه را منسوخ می‌کند، ولی همین جُمود شب آرامشی...

سه‌شنبه، 4 آبان 1395

مولانا و پیش بینی مردان حق

نقل است که شیخ بایزید هر سال یک نوبت به زیارت دهستان شدی به سر ریگ، که آن جا قبور شهداست، چون بر خرقان گذر کردی، بایستادی و نفس برکشیدی. مریدان...

سه‌شنبه، 4 آبان 1395

مسئله‌ی شفاعت از نظر مولانا

ای راهبر، ما به تو امید بسته‌ایم که در این عالم فانی ما را رها نکنی، بلکه منتظریم که رحم آری و ما را از این سرای زوال یافتنی بِرَهانی و نگذاری...

سه‌شنبه، 4 آبان 1395

درس‌گفتارهای آدام اسمیت درباره‌ی فلسفه‌ی حقوق

نظریه‌ی عواطف اخلاق با این وعده‌ی اسمیت تمام می‌شود که، در آینده، متونی به قلم او، در تشریح نقش دولت و نقش قانون‌گذار، نوشته خواهند شد. واضح...

سه‌شنبه، 4 آبان 1395

محمدعلی فروغی و سیر حکمت در اروپا

امروزه اولین تصوری که از محمدعلی فروغی در اذهان پدید می‌آید، چهره‌ی رجلِ سیاسیِ رسمی است، آن هم از نوعی که قبل از جنگ جهانی دوم در ایران مورد...

دوشنبه، 3 آبان 1395

بدیع‌الملک میرزا عمادالدوله و اولن فیلسوف فرانسوی

مقاله‌ی کوتاه نگارنده که تحت عنوان «ذکر فلاسفه‌ی بزرگ غرب در کتاب بدایع‌الحکم» در مجله‌ی راهنمای کتاب به چاپ رسید، موجب شد که استاد محترم آقای...

دوشنبه، 3 آبان 1395

بخش‌هایی از گزارش افضل‌الملک کرمانی در تفسیر دکارت

کتاب گفتار در روش دکارت تا به حال سه بار به زبان فارسی ترجمه شده است که آخرین و معروفترین آن از محمدعلی فروغی است که برای اولین بار به سال 1310...

دوشنبه، 3 آبان 1395

فلاسفه‌ی بزرگ غرب در کتاب بدایع‌الحکم

یکی از منابع بالنسبه قدیمی فارسی که در آن به نحوی اشاره‌ای به فلسفه‌های جدید غربی شده است، کتاب معروف بدایع‌الحکم، اثر ملاعلی مدرس زنوزی است...

دوشنبه، 3 آبان 1395

ترجمه‌ی افضل‌الملک کرمانی از رساله‌ی گفتار دکارت

همزمان با چاپ مقاله‌ی نخستین ترجمه‌ی فارسی گفتار در روش دکارت از وجود نسخه‌ای خطی آگاه شدم که ترجمه‌ی دیگری از همین رساله در کتابخانه‌ی ملک است....

دوشنبه، 3 آبان 1395

میرزافتحعلی آخوندزاده و فلسفه غرب

اگر قرار باشد فهرستی از اسامی مردان متجدد و ترقی‌خواه صد و پنجاه سال اخیر ایران تهیه شود، بدون شک نام میرزافتحعلی آخوندزاده به حق جزو پنج نفر...

دوشنبه، 3 آبان 1395

نخستین ترجمه‌ی فارسی گفتار در روش دکارت

غالب کسانی که در ایران اهل مطالعه هستند با ترجمه‌ی محمدعلی فروغی از رساله‌‎ی گفتار در روش دکارت آشنایی دارند، اما شاید ندانند که از این رساله...

دوشنبه، 3 آبان 1395

مبلغان مسیحی و متکلمان شیعی در عصر جدید

در عصر جدید عملاً با پیشرفت فنون کشتیرانی و کشف روزافزون سرزمینهای پهناوری که تا آن عصر مورد بهره‌برداری قرار نگرفته بود، اروپاییان اعم از پرتغالی...

دوشنبه، 3 آبان 1395