محيط‌ زيست‌ طبيعي‌ از ديدگاه حكمت‌ متعاليه‌

مردم‌ عامّه‌ چنين‌ مي‌پندارند كه‌ فلسفه‌ موضوعي‌ كاملاً جدا از زندگي‌ روزمرّه‌ است‌. وقتي‌ گفته‌ مي‌شود فيلسوف‌، شخصي‌ در نظرشان مي‌آيد كه‌ از...

دوشنبه، 14 ارديبهشت 1388

جايگاه حدوث دهرى و حركت جوهرى در دو نظام متفاوت فلسفى

براى هر پژوهشگرى كه با آثار فلسفى صدرالمتألهين آشنائى دارد، اين سؤال كه: «چرا صدرالمتألهين نظريه «حدوث دهرىِ» استادش ميرداماد را در آثارش مسكوت...

دوشنبه، 14 ارديبهشت 1388

زمینه‏های بحث فلسفی در آیین بودا

آیین بودا حدود 500 سال پیش از عیسی مسیح، با تولد شاکیه‏مونی گوتمه، بودا، (2) در هند آغاز شد. آیین بودا با آن‏که پیش از قرن دوازدهم میلادی حضور...

دوشنبه، 14 ارديبهشت 1388

زمینه‏های بحث فلسفی در آیین هندو

سنت هندو از چند جهت برای فلسفه دین حائز اهمیت است. اول این که، چون به فلسفه دین اغلب به شیوه‏ای غربی می‏پردازند، یک سنت غیر غربی جذابیتی ذاتی...

دوشنبه، 14 ارديبهشت 1388

تئوري جهان زنده و انعكاس آن در حكمت متعاليه

انگارة جهان زنده و يا زنده انگاري جهان هستي سابقة تاريخي طولاني دارد. در سير فلسفه، كثيري از فلاسفه و همچنين عرفا، مجموع جهان هستي را بصورت يك...

يکشنبه، 13 ارديبهشت 1388

عناصر فهم مسئله تشكيك نزد ملاصدرا

يكى از اصول اساسى مابعدالطبيعه ملاصدرا اثبات تشكيك در حقيقت وجوداست، با اينهمه، بايد تصريح كرد كه تصديق تشكيك چه مفهوم و اهميتى دارد. در اين...

يکشنبه، 13 ارديبهشت 1388

نظر ملاصدرا و احاديث‌ شيعه‌ اماميه دربارة خاستگاه‌ انسان‌ در ازل‌ و حدوث‌ او در زمان‌

فلسفه‌ وجود ملاصدرا, در واقع,‌ فلسفه‌ صيرورت‌ كامل‌ است‌. اين‌ فلسفه‌، دگرگوني‌ پيوسته‌ ميان‌ حالات‌ گوناگون‌ وجود و بين‌ مراتب‌ مختلف‌ نفس‌...

شنبه، 12 ارديبهشت 1388

عناصر گوهري هنر اسلامي در انديشه‌ خواجه نصير‌

الف: در نگاه اول به نظر نمي‌رسد بتوان بين انديشه‌هاي فقهي، فلسفي، کلامي، منطقي، هندسي، نجومي و ادبي خواجه نصيرالدين طوسي با مباحث نظري هنر اسلامي...

جمعه، 11 ارديبهشت 1388

تجربه‏اى عقلى و حكیمانه از زندگى سیاسى خواجه نصیر

خواجه نصیر الدین طوسى فیلسوفى واقع گرا و حقیقت گراست. وى حكمت و فلسفه را از آن جهت مى‏خواهد كه نفس انسان، كمال و سعادت خود را در اتصاف و تخلق...

جمعه، 11 ارديبهشت 1388

فيلسوف گفت و گو (2)

غلامحسين ابراهيمى دينانى اگرچه با فلسفه غرب هم آشنا هست اما شايد بتوان گفت كه در عالم فلسفه اسلامى مى زيد و از پنجره آن به عالم و افكار مى نگرد....

جمعه، 11 ارديبهشت 1388

فيلسوف گفت و گو (1)

غلامحسين ابراهيمى دينانى هر بار انديشه هاى يكى از انديشمندان مغفول مانده عالم اسلام را مى كاود: «شعاع انديشه و شهود در فلسفه سهروردى » (۱۳۶۴)،...

جمعه، 11 ارديبهشت 1388

درباره ی خواجه نصیر

نوشتار حاضر متن سخنرانی دکتر غلامحسين ابراهيمی دينانی با عنوان بررسی كتاب «نصيرالدين طوسی، فيلسوف گفت‌وگو» تالیف دکتر غلامحسين ابراهيمی دينانی،...

جمعه، 11 ارديبهشت 1388

خواجه نصير، بزرگترين متكلم شيعي‌

دكتر موسي ملايري، عضو هيات علمي و مدير گروه معارف اسلامي دانشگاه آزاد اسلامي واحد تهران مركز است. با ايشان در رابطه با خواجه نصير گفتگويي انجام...

جمعه، 11 ارديبهشت 1388

خواجـه نصيـر ستاره درخشان تمدن ايراني ـ اسلامي

در طي قرون و اعصار پيشين، دانشمندان و نوابغ بسياري از سرزمين‌هاي مختلف برخاسته و توانسته‌اند فرهنگ و تمدن را با انديشه و تفكر در هم آميزند و...

جمعه، 11 ارديبهشت 1388

برهان حركت در فلسفه ارسطو و حكمت متعاليه

همواره يكي از محورهاي مورد بحث فيلسوفان خداشناسي بوده است. يكي از استدلالهايي كه براي اثبات وجود خداوند مطرح بوده برهان حركت است. در اين مقاله...

پنجشنبه، 10 ارديبهشت 1388

تأثرات ملاصدرا از مكتب اشراقي در بحث نظام فيض

ملاصدرا از جهت عملي به تز كثرتگرايي روش شناختي پاي بند بوده است، بدين خاطر در حل مسائل فلسفي از مكاتب و منابع مختلف تأثر ثبوتي و سلبي پذيرفته...

پنجشنبه، 10 ارديبهشت 1388

فلسفة نقد و نقد فلسفي*

«فبشّر عباد الذين يستمعون القول و يتّبعون احسنه اولئك الذين هداهم الله و اولئك اولوالالباب» با استفاده از بركت اين آيه و عليرغم اينكه به دليل...

چهارشنبه، 9 ارديبهشت 1388

مواد ثلاث از امور واقعي است يااعتباري؟

دير زماني است كه اين بحث در ميان فلاسفه و متكلمين مطرح شده كه آيا مواد ثلاث از امور حقيقي است يا از امور اعتباري؟ واژه «اعتباري» گاهي در مقابل...

چهارشنبه، 9 ارديبهشت 1388

فلسفه اسلامي و فرهنگ چيني

جاده ابريشم که کشور چين را به خاورميانه و ديگر نقاط جهان وصل مي‌کرد نه فقط راهي براي حمل و نقل کالا و روابط تجاري و مادي بلکه جاده اي بود براي...

سه‌شنبه، 8 ارديبهشت 1388

نقش فلسفه و رسالت فيلسوف

الحمدلله الحكيم‌ العليم‌ والصلاة‌ والسلام‌ علي‌ سيد الأنبياء والمرسلين‌ محمد و علي‌ أهل‌ بيته‌ المعصومين‌ سادة‌ الحكماء والمتألهين‌ وأصحابه‌...

سه‌شنبه، 8 ارديبهشت 1388