نسبت و رابطة عالم با خدا در حکمت متعاليه

قبل از هر چيز لازم است به اين نکته اشاره شود که موضوع مقاله مذکور بسيار گسترده‌تر از حد و اندازه يک مقاله است و برای بحث کامل راجع به اين موضوع...

شنبه، 5 ارديبهشت 1388

علم واجب الوجود از ديدگاه صدرالمتألهين

مسئله علم واجب، از مسائل غامض و دشوار فلسفه و كلام است و به همين لحاظ است كه كمتر مسأله اى از مسائل كلامى و فلسفى، اين همه مورد اختلاف و مناقشه...

شنبه، 5 ارديبهشت 1388

مراتب نفس از ديدگاه ابن عربي و ملاصدرا

نحوه تعلق نفس به بدن برحسب وجود و تشخّص آن تنها حدوثي است و نه بقائي. يعني نفس در اوايل تكون و حدوث خود محتاج مادّه است ولي در بقاء، ديگر چنين...

شنبه، 5 ارديبهشت 1388

مقايسه‌ آراء ملاصدرا با آراء پياژه‌ در زمينه‌ روانشناسي‌‌

پياژه‌ روانشناسي‌ است‌ كه‌ مطالعات‌ خود را در زيست‌شناسي‌ آغاز كرد او همراه‌ با بررسي‌ تحولات‌ زيستي‌ يا بدني‌ كودك‌، رشد رواني‌ يا عقلاني‌ او...

شنبه، 5 ارديبهشت 1388

درآمدى بر انسان شناسى ملاصدرا

«انسان شناسى شناخت حقيقت و واقعيت انسان، در مفهومى گسترده و عام است كه از طريق دانشها و معرفتهاى متعدد و متنوع با روشها و غايتهايى كه مورد نظر...

شنبه، 5 ارديبهشت 1388

معاد شناسي از ديدگاه صدرالمتالهين

ثانياً: به عقيدة متكلمان اجزائي كه در آخرت باز مي گردند همان اجزاء اصلية بدن بشمار مي روند كه حقتعالي آنها را حفظ كرده و نمي گذارد جزء بدن ديگري...

شنبه، 5 ارديبهشت 1388

ملازمت اصالت وجود با وجوب ذاتی آن

وجود موجود است اما نه بواسطة عروض حالتی به او, بلکه بخودی خود و بملاک ذاتش بطوريکه برای اتصاف وجود به هستی و برای درستی گزاره «وجود موجود است»...

شنبه، 5 ارديبهشت 1388

برهان‌ صديقين‌ ملاصدرا و نقد آراء كانت‌ و هيوم‌ در براهين‌ اثبات‌ باريتعالي‌

در اين‌ نوشتار غرض‌ تبيين‌ اجمالي‌ برهان‌ صديقين‌ ملاصدرا و بررسي‌ نقدهايي‌ است‌ كه‌ ايمانوئل‌ كانت‌ و ديويد هيوم‌ بر براهين‌ نظري‌ خداشناسي‌...

شنبه، 5 ارديبهشت 1388

مفهوم برزخ در نزد ملاصدرا ...

سخن خود را با شعری آغاز می کنم که بهتر از هر کتاب و مقاله ای که تاکنون خوانده ام, اساس فلسفه ملاصدرا را جمعبندی می کند. جای اندوه است که اين...

جمعه، 4 ارديبهشت 1388

حرکت از نگاه ملاصدرا و برگسن

تا آنجا که تاريخ فلسفه نشان می‌دهد, انديشة فيلسوفان همواره ميان ثبات و تغيير مردد بوده است. برخی مانند هراکليتوس به کلی منکر ثباتند و معتقدند...

پنجشنبه، 3 ارديبهشت 1388

تبيين وجودى "زمان" در نظام فلسفى صدرالمتألهين[1]

صدرالمتألهين در نظام فلسفى خود كه بر بنياد «وجود» استوار شده است، تعريفى از «زمان» ارائه مى دهد كه با «وجود» ارتباط دارد و جز از طريق آن قابل...

پنجشنبه، 3 ارديبهشت 1388

شهود, ماهيت و علم در ملاصدرا و تصوف

مولوی, مجموعه ای از سخنان خود را دربارة مجالس سماع صوفيان در کتابی با عنوان فيه مافيه که معنای لغوی آن عبارت است از «در آن, چيزی است که در آن...

پنجشنبه، 3 ارديبهشت 1388

اثبات حركت و انكار ماهيت در فلسفه ملاصدرا و بعضى معضلات كلامى ناشى از آن

اگر كسى به فلسفه ملاصدرا توجه كند مى بيند كه اساسيترين و جالبترين آموزه اين فلسفه، نظريه تغيير يا حركت دائمى است. من در اين مقاله به اين بحث...

پنجشنبه، 3 ارديبهشت 1388

عناصر مکان چونان جوهر: فهم صدرايی از موضوع

از شگفتيهاي جهان و انسان, تو همين بس دان كه چون اين وجود انساني دستهاي خود را باز مي‌كند و به اينسو و آنسو مي‌كشاند و خود را در مكان بنحوي مي‌يابد...

پنجشنبه، 3 ارديبهشت 1388

بررسي تطبيقي آراء ملاصدرا و صدرالدين قونوي دربارة وجود

اين مقاله، با شكل كنوني‌اش، طرح مختصري است از تحقيق ناتمام من دربارة عرفان ملاصدرا كه از منظري عرفاني، «وجود» را مورد بحث قرار مي‌دهد. قبل از...

پنجشنبه، 3 ارديبهشت 1388

تأثير تلقّي صدرايي از نفس انساني در حل معضلات فلسفه اسلامي

اصول و مباني علم النفس صدرايي تفاوتهاي مبنايي بسياري با علم النفس پيشـينيان خود دارد. در نتيجه اين تفاوتهاست كه ملاصدرا در حل و تبيين معضلات...

پنجشنبه، 3 ارديبهشت 1388

نظريه ملاصدرا درباره عقل عملي

انسان براي پاكي و اعتدال مزاجي كه دارد از طرف خداوند شايسته صورت كمالي نفس ناطقه شناخته شده است. اين نفس كه قوه‌اي روحاني است آدمي را قادر مي‌سازد...

پنجشنبه، 3 ارديبهشت 1388

صدرالمتألهين و اثولوجيا

در مورد نظر صدرالمتألهين درباره اثولوجيا و صاحب آن پيش از هر چيز يادآورى اين نكته ضرورى است كه صدرا نظير ديگر فيلسوفان و مورخان يا صاحبان ملل...

پنجشنبه، 3 ارديبهشت 1388

مثل افلاطونى از منظر صدرالمتألهين

در طول تاريخ تمدّن و تفكّر همواره انديشمندانى بوده اند كه دغدغه پيوند ميان علوم اسلامى را داشته اند. ايجاد ارتباط و هماهنگى ميان معارف اسلامى...

پنجشنبه، 3 ارديبهشت 1388

ربط معرفت به جهان صغير و جهان کبير از ديدگاه صدرالمتألهين (تأملی در ارتباط معرفت نفس و معرفت رب)

راههای گوناگون کسب معرفت دربارة خداوند را به سه قسم اساسی تقسيم کرده‌اند, بدين شرح که اگر در راههای خدايابی و خداشناسی, رونده (انسان شناسا),...

پنجشنبه، 3 ارديبهشت 1388