دهه ی 1850: گروندریسه، آن زمان و اکنون

کار مازاد توده ها دیگر شرط تکامل ثروت اجتماعی نیست همانطور که بطالت عده ای اندک، دیگر شرط تکامل توانایی های جهان شمول ذهنی آدمی نیست. در این...

پنجشنبه، 2 خرداد 1392

تقویم عربی، رومی و یهودی

ماه های عربی در دوره جاهلیت از این قرار بوده که تماماً قمری می باشند. موتمر، ناجر، خوان، و بصان، حنین، ربی، اصم، عادل، فاتق، و عل، ورنه، برک،...

شنبه، 28 ارديبهشت 1392

حس لامسه در پزشکی کهن

نخستین حسی که حیوان با داشتن آن حیوان می شود حس لمس است، همین طور که عقلاً جائز و امکان پذیر است که هر ذیروحی قوای نباتی را که عبارت است از غاذیه،...

شنبه، 28 ارديبهشت 1392

چه کسی می تواند پزشک شود؟

موضوع اجازه نامه پزشکی در دنیا برای اطباء از اواسط قرن سوم هجری شروع گردید. گر چه در تاریخ در پزشکی ایران قبل از اسلام اصولاً نشانه و نمونه ای...

شنبه، 28 ارديبهشت 1392

دندان پزشکی اسلامی

آنچه که از اکتشفات درباره ی پاپیروس های مصری(1) مستفاد می گردد، آن که پزشکان مصری از التهاب گوشت دندان و ورم مخاط دهان و دردهای (آنژین ها؟) گوناگون...

شنبه، 28 ارديبهشت 1392

حقوق کارکنان بیمارستان در دوره ی قدیم

تمام کارکنان بیمارستان ها از رئیس و اطباء و ناظر و دارو ساز (یا داروسازان) و رگ زنان و آبگیران (مائیین) و تهیه کنندگان دارو (نسخه پیچ ها) و خدام...

شنبه، 28 ارديبهشت 1392

نظام بیمارستان های اسلامی

بیمارستان های ثابت و بیمارستان های منقول و چنان که از اسم آن ها مستفاد می گردد بیمارستان های ثابت در بغداد و شهرهای بزرگ دیگر به مانند موصل و...

شنبه، 28 ارديبهشت 1392

تدریس پزشکی در جهان اسلام

تدریس در بیمارستان جندی شاپور متداول بود و به ظن قوی نزدیک به یقین تدریس پزشکی در دانشگاه جندی شاپور اول دفعه به صورت منظم انجام می شده و بعدها...

شنبه، 28 ارديبهشت 1392

بیمارستان های شرق جهان اسلام

این بیمارستان به امر هارون الرشید خلیفه ی عباسی به سال 171هجری قمری در بغداد تأسیس گردید. هرون به طبیب خود جبرئیل فرزند بختیشوع امر کرد تا اقدام...

شنبه، 28 ارديبهشت 1392

بیمارستان های حاشیه ی جهان اسلام

این بیمارستان از تأسیسات مؤید الملک ابوعلی الحسن بن الحسن الرخجی وزیر شرف الدوله فرزند بهاءالدوله دیلمی در زمان خلیفه القادربالله که به سال 413...

شنبه، 28 ارديبهشت 1392

نخستین بیمارستان های ایرانی

تاریخ پزشکی را در ایران و اسلام باید توأماً تحریر کرد، چرا که پزشکی اسلامی میراث جندی شاپور یعنی پزشکی ماقبل اسلام می باشد و آن چه که در مراکز...

شنبه، 28 ارديبهشت 1392

نخستین بیمارستان های جهان اسلام

اولین محلی که در اسلام می توان بدان نام درمان گاه و یا محل پرستاری بیمار و زخم خوردگان نهاد در صدر اسلام در زمان پیغمبر اکرم (ص) بود.

شنبه، 28 ارديبهشت 1392

توضیح جرجانی پیرامون ساز و کار بدن

جرجانی در کتاب ذخیره متذکر گردیده: «که هضم نخستین اندر معده است و هضم دوم اندر جگر است و هضم سوم اندر اندام ها. آن گاه اضافه می کند که چون به...

شنبه، 28 ارديبهشت 1392

دوران تجدد پزشکی ایرانی

با ظهور سید زین الدین (یا شرف الدین) ابوابراهیم اسماعیل بن حسن بن محمد بن احمد الحسینی الجرجانی و مؤلفات ارزنده ی طبی وی به زبان پارسی دوران...

شنبه، 28 ارديبهشت 1392

ستارگان پزشکی در اسلام (2)

ابوالفرج از اطباء مشهور و دانشمندان قرن چهارم هجری و معاصر و معارض ابن سیناست. وی کیش مسیحی داشت و از اهل بغداد بود. گرچه از خلال صحائف تاریخ...

شنبه، 28 ارديبهشت 1392

ستارگان پزشکی در اسلام (1)

چهره های برجسته ی تاریخ پزشکی اسلام و ایران تا آخر سده ی ششم هجری و اوائل سده ی هفتم در این مقاله شرح حال و آثار و خدمات طبی عده ای از پزشکان...

شنبه، 28 ارديبهشت 1392

بنیانگذاران شکست سکوت

دو پزشک نامی سده های چهارم و پنجم: موفق الدین و ابومنصور علی الهروی و ابوبکر ربیع بن احمد الاخوینی البخارید هروی و اخوینی دو طبیب قرون چهارم...

شنبه، 28 ارديبهشت 1392

سهم ابن سینا از شیمی

شیخ در دنباله تحقیقات و تجارب جابربن حیان و رازی اطلاعاتی درباره ی شیمی داشته، اما نه به اندازه دو دانشمند بالا. من باب مثال متذکر می گردیم:...

جمعه، 27 ارديبهشت 1392

مقام شیخ الرئیس در پزشکی

برای شناسائی مقام شیخ در پزشکی باید آثار طبی وی مورد مطالعه قرار گیرد تا حق مطلب ادا شود. به نظر این جانب می رسد که برای این امر تنها یک فرد...

جمعه، 27 ارديبهشت 1392

درمان های افسانه ای ابن سینا

درمان ها و افسانه های مربوط به آن درباره ابن سینا متعدد می باشد و این مطلب بسیار طبیعی است، چرا که از فردی با چنان جودت ذهن و سرعت انتقال و احاطه...

جمعه، 27 ارديبهشت 1392