داستان مسأله‌ای نادرست (1)

در این مقاله سعی خواهیم كرد كه كوشش‌های آدمی برای شناسایی عینی پدیده‌های زائیده‌ی آتش (Pyromène) را بررسی كنیم. اما به اعتقاد ما، به سختی می‌توان...

جمعه، 21 آبان 1395

آتش جنسی شده

اگر كشف آتش، در ابتدا «فتح و ظفری» جنسی بوده، دیگر در شگفت نباید شد كه آتش، زمانی دراز و به شدت تمام با خصائل جنسی، باقی مانده باشد. این مضمون...

جمعه، 21 آبان 1395

عقده‌ی نووالیس

روانكاوی از دیرباز به بررسی افسانه‌ها و اساطیر پرداخته است؛ و برای این قبیل تحقیقات، اسباب و ابزار توجیهی به قدر كفایت سرشاری فراهم ساخته كه...

جمعه، 21 آبان 1395

عقده‌ی امپدوكلس

روانپزشكی جدید، روانشناسی مرتكب عمدی حریق را روشن كرده است، و خصیصه‌ی جنسی تمایلات او را باز نموده است. متقابلاً آسیب خطرناكی را كه ممكن است...

جمعه، 21 آبان 1395

عقده‌ی پرومته

از آتش و گرما به عنوان وسایل تبیین و توجیه در زمینه‌های گوناگون استفاده می‌شود، زیرا آنها برای ما یادآور خاطرات فناناپذیر، و تجارب شخصی ساده...

جمعه، 21 آبان 1395

باشلار و روانكاوی عناصر

باشلار در كتاب «روانكاوی آتش» عقده‌هایی كشف كرده است كه به ذهن فروید هم نمی‌رسیدند از قبیل: عقده‌ی پرومته (رباینده‌ی آتش)، عقده‌ی آمپدوكل Empédocle...

جمعه، 21 آبان 1395

باشلار و تخیل

گاستون باشلار (Gastom Bachlard، 1884-1962) كه نخست كارمند پست و تلگراف و تلفن بود و در همان زمان كارمندی به تحصیل علم و فلسفه پرداخت و پس از...

جمعه، 21 آبان 1395

اساطیر و قصه‌های پریان

این موضوعی بسیار گسترده است که پرداختن به آن، جرأت می‌خواهد و کسی شایسته‌تر از دانشمند هلندی متخصص در بررسی زبان‌های ژرمنی، برای این‌کار نبود....

دوشنبه، 3 آبان 1395

فراز و فرود اساطیر

در مراحل کهن فرهنگ، دین حافظ رشته‌ی پیوند یا وسیله‌ی ارتباط («گشایش») با دنیای فوق انسانی، یعنی عالم ارزش‌های فلسفی و خاصه اخلاقی (axiologique)...

دوشنبه، 3 آبان 1395

اساطیر دنیای جدید

بعضی «رفتار‌های اساطیری» هنوز در برابر چشمان ما، به حیات خود ادامه می‌دهند. البته مقصود «بقایای» ذهن و روحیه‌ای عتیق نیست. بلکه غرض اینست که...

دوشنبه، 3 آبان 1395

اسطوره‌های یاد و فراموشی

Matsyendranath و Gorakhnath در سلک مردم پسندترین یا مردمی‌ترین استادان جوکی در قرون وسطای هند به شمار می‌روند. از کارهای شگرف سحرآمیز آنان، ادبیات...

دوشنبه، 3 آبان 1395

هستی‌شناسی و تاریخ اسطوره

از نظر انسان مذهبی (homo religiosus)، جوهر، (آنچه ماهوی، ذاتی، و اصلی است) مقدم بر وجود است. این امر همان‌قدر برای انسان جوامع و بدوی» و شرقی...

دوشنبه، 3 آبان 1395

آغاز اسطوره پیرایی

اساطیر بزرگ، اساطیری که اختصاصاً شاعرانی چون او میروس و هیسیودوس و مناقب‌خوانان وحماسه‌سرایان (barde) گمنام مهابهاراته، ممتاز ساخته‌اند، یا آئین‌گرایان...

دوشنبه، 3 آبان 1395

تازه کردن و نو شدن

A. M. Hocart ملاحظه کرده بود که در Fidji، مراسم به تخت نشستن و تاجگذاری شاه، آفرینش جهان «Creation of the World»، ساختن و آفریدن زمین «fashioning...

دوشنبه، 3 آبان 1395

آخرت‌شناسی و آفرینش کیهان

در یك کلام به طور خلاصه می‌توان گفت که برای مردم بدوی، پایان جهان قبلاً رخ داده است، هر چند که باید در آینده‌ای کمابیش دور، دوباره پیش آید. در...

دوشنبه، 3 آبان 1395

ساختار اسطوره

بیش از نیم قرن است که دانشمندان مغرب زمین، تحقیق درباره‌ی اسطوره را، از منظری که آشکارا با دیدگاه علمای قرن 19 تفاوت دارد، آغاز کرده‌اند. آنان...

دوشنبه، 3 آبان 1395

اساطیر و وسایل ارتباط جمعی

تحقیقات اخیر، ساختارهای اساطیری تمثیلات و سلوک‌هائی را که از طریق وسایل جمعی بر جماعات تحمیل می‌شوند، روشن ساخته‌اند. این پدیده را خاصه در ممالك...

دوشنبه، 3 آبان 1395

هلمهولتس

هرمان هلمهولتس (فون بعداً به افتخار موفقیت‌های علمی‌اش به نامش افزوده شد) در سال 1821 در پتسدام در كشور پروس متولد شد و در سال 1894 در برلین،...

سه‌شنبه، 27 مهر 1395

جشن‌های ایرانیان باستان

از لابلای روشی که مطابق با آن، برخی از موجودات گاهانی و بخصوص دو موجود آخری طرح‌ریزی شده‌اند، می‌توانیم تصور معمولی را که در دنیای کهن هند و...

چهارشنبه، 20 مرداد 1395

پایان دوره‌ی پهلوانی در شاهنامه

پس از ماجرای کیخسرو، دیگر تا پایان حماسه از زال و رستم سخنی نیست. دوران لهراسپ به مسایلی دیگر و عواملی دیگر اختصاص یافته است. در دوران لهراسپ،...

شنبه، 9 مرداد 1395