نمونه هایی از کاربرد قیاس در آثار فقهی شیخ طوسی

مسئله ی قیاس و چگونگی برخورد با آن از مسائل دیرین در فقه و اصول مذاهب است. در این میان، در مذهب شیعه هر چند رویکرد کلی از دیرباز رویکردی منفی...

پنجشنبه، 19 بهمن 1391

وضعیت تصرفات ناقل عین مرهونه از سوی راهن

از مسائل مهم راجع به حق مرتهن، مسئله ی وضع حقوقی قراردادهای ناقل عین از جمله فروش عین مرهونه توسط راهن است. در این خصوص بر اساس نظر مشهور فقهی...

پنجشنبه، 19 بهمن 1391

واکاوی مفهوم ناصب و محرومیت او از حقوق مدنی

عنوان ناصب، در احادیث اهل بیت علیهم السلام و سخنان فقیهان امامی به فراوانی آمده است و احکام زیادی از جمله: محرومیت از حقوق مدنی (چون ازدواج با...

پنجشنبه، 19 بهمن 1391

بررسی تخصیص ناپذیری قاعده ی حرمت اخذ اجرت بر واجبات

حرمت اخذ اجرت بر واجبات به مثابه ی قاعده ای فقهی مورد تسالم فقها واقع شده است. با وجود این، اغلب فقها با تقسیم واجبات به دو قسم نظامی و غیرنظامی...

پنجشنبه، 19 بهمن 1391

شرط خیار در عقد ضمان

آنچه در این مختصر مورد بررسی قرار می گیرد، صحت و یا عدم صحت اشتراط خیار در عقد ضمان است. فقها و محققان عقود را از یک حیث به عقود لازم و عقود...

پنجشنبه، 19 بهمن 1391

آزادی انسان، چیستی، چگونگی

روشن است که آزادی به معنای گسترده اش، بدون مرز بندی، هرگز به دست نیامده؛ نه مقدور است و نه مطلوب، زیرا انسان که محدود است، هرگر نمی تواند رهای...

چهارشنبه، 18 بهمن 1391

اراده در رفتار انسان

آیا انسان ذاتاً بر اساس سرشتی پاک و نیکو آفریده شده یا ذاتاً بدسرشت است؟ یا حقیقت وجودی انسان، نه به وصف نکویی است و نه در رنگ زشتی و بدی، بلکه...

چهارشنبه، 18 بهمن 1391

معنای کرامت انسانی

قرآن کریم در بیش از پنجاه آیه، به وصف های نکوهیده ای اشاره کرده و برای آن انسان را سرزنش کرده است؛ صفاتی چون بخیل، ضعیف، هلوع، جزوع، منوع، عجول،...

چهارشنبه، 18 بهمن 1391

جمال انسان در آفرینش

تفاوت انسان با دیگر موجودات هستی در این است که وقتی خداوند انسان را آفرید، پس از این آفرینش او به خود گفت که «مبارک باد خدایی که زیباترین آفریشنگر...

چهارشنبه، 18 بهمن 1391

جایگاه معرفت انسان در آفرینش

در ساحت گسترده علم، شناخت خدای سبحان و اسمای حسنا و صفات علیای او از علوم حقیقی و اَصالی است و هر دانشی که در این راه، به یاری بشر برخیزد و تا...

چهارشنبه، 18 بهمن 1391

راه رسیدن به خلافت الهی

برای رسیدن به غایت وجودی انسان که همان خلیفه خدا شدن است، مسلماً مسیری باید پیموده شود. این مجرا و مسیر، دارای دو بخش است: یکی علم و دیگری عمل.

چهارشنبه، 18 بهمن 1391

انسان، خلیفة الله است

انسان تنها موجودی است که خدای ازلی عنوان جامع و کامل خلیفه الله را به او عطا کرد: (انِّی جَاعِلٌ فِی الْأَرْضِ خَلِیفَةً) (1) و عناوین دیگر مربوط...

چهارشنبه، 18 بهمن 1391

خلافت الهی انسان در قرآن

قرآن کریم تنها یک بار، خلافت مطلق انسان را مطرح می کند. خدای سبحان درباره خلافت الهی انسان، در آیات نخستین سوره بقره سخن گفته و طی آن فرشتگان...

چهارشنبه، 18 بهمن 1391

مقدمه ای بر تعیین جایگاه انسان در هستی

تعیین جایگاه هر موجود، فرع بر تبیین ماهیت و هویت آن موجود است؛ به این معنا که تا هویت یک شیء شناخته نشود، جایگاه آن شیء در نظام هستی روشن نخواهد...

چهارشنبه، 18 بهمن 1391

حقیقت انسان ها واحد است

روح انسانی نشأت گرفته از منشا ازلی و روح خدایی است و از آنجا که این سر منشأ در نهاد همه بشر دمیده شده و فطرت تغییر ناپذیر انسان، در روح همه انسان...

چهارشنبه، 18 بهمن 1391

فطرت و طبیعت

فطرت و طبیعت، هر دو از قوای روحی انسان اند؛ با این تفاوت که فطرت، نحوه هستی روح بلند انسانی است و مرتبه وجودی آن، نسبت به طبیعت بالاتر است، و...

چهارشنبه، 18 بهمن 1391

تعریف انسان

بی شک، همه علوم رایج، چه آن ها که از حیث نظری متوجه انسان است و چه آن ها که به لحاظ کاربردی و عملی معطوف به آدمی است، بر انسان شناسی استوار است؛...

چهارشنبه، 18 بهمن 1391

فصل الفصول حقیقت انسان

انسان متألّه که در سایه تعلیم قرآن کریم به انسانیت دست یافته، از وضعیت روشنی بهره مند است و در همه امور حیات خود می تواند با شفّافیت تمام سخن...

چهارشنبه، 18 بهمن 1391

مقدمه ای در باب تعریف انسان

انسان اجمال همه عالم است؛ به گونه ای که اگر او را شرح دهیم، هم ملکوت مجرّد و هم مُلک مادی را داراست: ملکوت وجود انسان، روح الهی و فطرت خداخواهی...

چهارشنبه، 18 بهمن 1391

جان شدن، لایق جانان شدن

قرآن کریم سیر انسان را «صیرورت»، معرفی کرده است. تفاوت صیرورت با سیر این است که سیر به معنای حرکت است که در همه اجرام زمینی و آسمانی وجود دارد....

چهارشنبه، 18 بهمن 1391