سه گزاره بدیهی که نیازمند برهانند

در ریاضیات پیشرفته ممکن است برخی از گزاره ها از سوی مخاطبان چنان بدیهی به نظر برسند که نیازی برای ارائه برهان برای آنها احساس نشود. در مقابله...

سه‌شنبه، 28 بهمن 1393

برهان های ریاضیّاتی

تصاویر زیر 5 دایره را نشان می دهند. در اولین آنها تنها یک نقطه روی مرز دایره قرار دارد. در دومی، 2 نقطه و همین طور تا آخر. تمام خط هایی را که...

سه‌شنبه، 28 بهمن 1393

اعداد و تجرّد

زمانی که مدلی طراحی می شود شخص باید سعی کند تا حد امکان از در نظر گرفتن ویژگی های اشیاء درگیر در آن مدل دوری گزیند و تنها عناصری از آنها را حفظ...

سه‌شنبه، 28 بهمن 1393

روش شناسي فلسفه اسلامي

اين سه نظام فلسفي علاوه بر اختلاف در مسائل و سيستم فلسفي، از حيث روش نيز متفاوت هستند. روش کسب معرفت در فلسفه مشائي، روش عقلي و در حکمت اشراق...

چهارشنبه، 15 بهمن 1393

چيستي روش شناسي

روش شناسي يا متدلوژي (Methodology) بخشي از علم منطق است که درباره ي روشهاي مختلف معرفت و علوم تحقيق مي کند. به عبارت ديگر تحقيق در روشهاي عام...

چهارشنبه، 15 بهمن 1393

رديه اي بر تكامل گرايي تيار دو شاردن

يادداشت مترجم: مطالب اين مقاله در واقع انتخابي از دو نامه مؤلف است كه در آنها نظر خويش را درباره آراي تيار دو شاردن بيان داشته است.

يکشنبه، 12 بهمن 1393

نگاهي انتقادي به روان شناسي جديد

يكي از روان شناسان معروف روزگار ما نوشته است كه « موضوع علم روان شناسي، روان است و متأسفانه همين روان مُدرِك اين علم نيز هست.» (1) بر طبق اين...

يکشنبه، 12 بهمن 1393

نگاهي انتقادي به تكامل گرايي

كوچك ترين پديدارها نيز در پاره اي از پيوستارها و يا ساحت هاي كيهاني مشاركت دارند كه نسبت به هم سنجش ناپذيرند؛ از اين قرار، يخ به لحاظ جوهر خويش...

يکشنبه، 12 بهمن 1393

نگاهي انتقادي به فيزيك جديد

در فيزيك جديد فضايي را كه اجرام سماوي در آن حركت مي كند و نيز فضايي را كه ريزترين ذرات نظير الكترون در آن طي مسير مي نمايد، به شكل خلأ تصور مي...

يکشنبه، 12 بهمن 1393

هنرهاي هفت گانه ي ‌آزادمردان

متكلمان مسيحي قرون وسطي را عقيده بر اين بود كه مريم عذرا، به سبب كمال ذاتي نفس خويش، واجد همه ي حكمتي است كه بشر مستعد آن است. اشاره ي مستقيم...

يکشنبه، 12 بهمن 1393

رمزگرايي سنتي و تجربه گرايي جديد

اگر كيهان زايي باستاني، آن گاه كه رموز آن اخذ به ظاهر مي گردد ( كه به معني عدم فهم آن است) كودكانه جلوه مي كند، نظريه هاي جديد درباره ي آغاز...

يکشنبه، 12 بهمن 1393

جهان شناسي فيلسوفان عرب

فيلسوفان عرب را - مشتمل بر همه آنهايي كه آثار خود را به زبان عربي نگاشته اند- اغلب متهم كرده اند كه عناصر فلسفه افلاطوني را به طرز پيچيده اي...

يکشنبه، 12 بهمن 1393

جهان شناسي جاويدان

در نوشته ي پيش رو به برخي از رخنه هاي علم جديد توجه خواهيم داد و با توسل به معيارهاي علم جهان شناسي، به معناي سنتي كلمه، درباره ي اين رخنه ها...

يکشنبه، 12 بهمن 1393

چشم انداز جهان شناسي سنتي

« هنرهاي هفت گانه ي آزادمردان » در قرون وسطي، موضوع رشته هايي بود كه بشر متجدد به طور طبيعي آنها را به عنوان «علوم» مي شناسد، رشته هايي نظير...

يکشنبه، 12 بهمن 1393

زندگي و آثار تيتوس بوركهارت

تيتوس بوركهارت، حكيم هنرمند و هنرشناس سوئيسي آلماني تبار در نزد ما ايرانيان، خصوصاً هنرشناسان و پژوهندگان هنر اسلامي، به سبب ترجمه برخي از آثار...

يکشنبه، 12 بهمن 1393

فلسفه ي ادبيات در يونان

آلفرد نورث و ايتهد گفته است که کل فرهنگ غرب پانوشتي است بر افکار افلاطون، اما بخش اعظم آراي افلاطون خود برگرفته از انديشه هاي پيشينيان اويند....

پنجشنبه، 9 بهمن 1393

بررسي تطبيقي تشکيک وجود با وحدت شخصي وجود در حکمت متعاليه

مسأله ي تشکيک وجود يکي از مسائل عميق و اساسي فلسفه ي ملاصدرا است که در حل بسياري از مسائل ديگر نقش عمده و تعيين کننده اي ايفا مي نمايد.

يکشنبه، 5 بهمن 1393

بررسي تطبيقي « شک » در امام محمد غزالي و رنه دکارت

اصطلاح شک در مقابل يقين، به ترديد ميان دو نقيضي گفته مي شود که نمي توان هيچ کدام را بر ديگري ترجيح داد. غزالي و دکارت به عنوان دو انديشمند برجسته...

يکشنبه، 5 بهمن 1393

ارسطو و منطق جمله ها تاريخ يک اشتباه

اغلب کاري دشوارتر از پاسخ دادن به پرسش هاي آسان نيست: اگر سنگي را از ارتفاع هزار متري رها کنيم پس از چند ثانيه به زمين مي رسد ؟ مي بايست دو اتفاق...

يکشنبه، 5 بهمن 1393

مسأله ي شرطي هاي خلاف واقع

شرطيهاي خلاف واقع يکي از مسائل مهم و مخاطره آميز فلسفه ي علم به شمار مي آيد که در علوم و زندگي روزمره کاربرد فراواني دارد. اين مسأله با تئوري...

شنبه، 4 بهمن 1393