به انسان چو پيوسته سختى رسد ز جور فلك تيره‏بختى رسد شود جوهر مردى او پديد نلرزد بهر باد چون شاخ بيد

چو روزى رسد موسم امتحان به علم و به عقل و به زور و توان‏ شود مايه هر كسى آشكار گرامى شود، يا شود خوار و زار

خوش آن كس كه سوى هدايت شتافت چه نو باب ارشاد را باز يافت‏ كه باب هدايت شود بسته زود چو پيك اجل مرد را در ربود

شوى نادم از پيروىّ غضب منغص شود بر تو عيش و طرب‏ پى خشم البتّه عصيان بود فرو خوردن آن نه آسان بود

چو باشد كسى طالب آخرت به مقصود خود او رسد عاقبت‏ ز دنيا برد بهره خويش نيز به ميزان تقدير، آن با تميز

گهر را بود زيب و فرّ از ادب چه نازى تو تنها به اصل و نسب‏ مكن تكيه بر فضل آباء خويش‏ ندارى اگر بهره از سعى بيش‏

كشد بر درازا تو را گر سجود قنوتت اگر بيش از اندازه بود كند ز آتش دوزخت آن رها تو را باشد ايمان و دين رهنما

شود گر كس از بند شهوت رها به لذّات دنيا زند پشت پا رسد عاقبت بر نعيم بهشت‏ خوش آن كس كه دنيا به دنيا بهشت‏

رود گر كسى در پى كار نيك رسد او به توفيق كردار نيك‏ چو بر خشم خود چيره گرديد مرد به شيطان ظفر يابد اندر نبرد

ستم بر ضعيفان نباشد روا بلرزد ز بيداد عرش خدا كه از هر ستم باشد آن زشت‏تر سرانجام ظالم در افتد به سر