معمای اصل نخستین

« روزی روزگاری مردی بود به اسم طالس. نیمچه دانشمندی که مردم زمانه ی خودش را حسابی تحت تأثیر قرار داده بود، چون فکرهای جدیدش را درزندگی واقعی...

سه‌شنبه، 26 آذر 1392

لاک پشت زنون

پارمنیدس شعری را که در فصل قبل بررسی کردیم با توصیفی جاندار از سفر افسانه ای مردی جوان، سوار بر ارابه، برای ملاقات با الاهه ای فراسوی دروازه...

سه‌شنبه، 26 آذر 1392

جهان های فراموش شده ( 2)

دوباره خواهم گفت: پس می بالد تا که یک جای چند را بگیرد: و باز می پراکند تا چندین شود به جای یکی. دوگانه است زایش فانیان و دوگانه است مرگشان.

سه‌شنبه، 26 آذر 1392

جهان های فراموش شده (1)

استراسبورگ، سال 1992: آلن مارتین غرق کار با تکه پاره های پاپیروسی باستانی است که روی آن چیزهایی به یونانی نوشته شده است. او پس از ماه ها ور رفتن...

سه‌شنبه، 26 آذر 1392

«قدیم ترین سیستم - برنامه ی ایدئالیسم آلمانی» (1796)

فلسفه ی اخلاق. کل متافیزیک در آینده تحت اخلاقیات قرار خواهد گرفت - اخلاقیاتی که کانت با آن دو اصل موضوع عملی اش تنها نمونه ای از آن به دست داد...

چهارشنبه، 20 آذر 1392

علم زدگی در برابر وهم زدگی

همان طور که در فصل چهارم گفتم، این واقعیت که بخش عمده ی فلسفه در سنت قاره ای واکنشی بوده است به احساس بحران در جهان مدرن، و کوشش برای ایجاد یک...

چهارشنبه، 20 آذر 1392

جرئت دانستن

خوشایند است آینده ای را به تصور در آوریم که این «شکاف تحلیلی - قاره ای» که ملال آور شده است چنان دیده شود که گویی یک گسست موقتی نامیمون در رشته...

چهارشنبه، 20 آذر 1392

تأمل در نمونه ای از سوء تفاهم

بهترین راه فهمیدن سوء تفاهم میان دو سنت فلسفی مخالف، فهم آن بر اساس الگوی «دو فرهنگ» است. طبق این الگو، فلسفه ی تحلیلی و فلسفه ی قاره ای را می...

چهارشنبه، 20 آذر 1392

چگونه به نیهیلیسم پاسخ دهیم؟

کانت مسئله ای را برای میراث داران ایدئالیست، رمانتیک، و حتی مارکسیست اش در سنت قاره ای به ارث گذاشت، مسئله ای که خود کانت در نقد قوه ی حکم با...

چهارشنبه، 20 آذر 1392

آیا فلسفه می تواند جهان را تغییر دهد؟

ریچارد رورتی یکی از معدود فیلسوفان انگلیسی زبان است که شجاعانه و بی آن که گرفتار تناقض شود، کوشیده است خط فارق میان فلسفه ی تحلیلی و فلسفه ی...

چهارشنبه، 20 آذر 1392

دو فرهنگ در فلسفه

آدم لازم نیست نابغه باشد تا بفهمد تمیز گذاشتن میان فلسفه تحلیلی و فلسفه ی قاره ای با مشکلات بسیار جدی رو به روست. فلسفه ی قاره ای سلسله بسیار...

چهارشنبه، 20 آذر 1392

سرچشمه های فلسفه ی قاره ای

فکر نوشتن تاریخ فلسفه ای به صورت سیستماتیک و استدلال در سنت قاره ای از زمان هگل و نوشتن پدیدار شناسی روح در 1807 شیوه ای رایج بوده است. همین...

چهارشنبه، 20 آذر 1392

شکاف میان شناخت و حکمت

فلسفه عشق به حکمت است. اگر فکر می کنید عاشق حکمت هستید. پس قاعدتاً موضوعی که باید مطالعه اش کنید، فلسفه است. اما آن حکمتی که فلسفه می آموزد چیست؟...

چهارشنبه، 20 آذر 1392

بحثی درباره اراده ی آزاد

بحث از آزادی اراده ( اختیار) از بحثهای قدیمی هم در فلسفه و هم در الهیات است و علاوه بر فیلسوفان ذهن بسیاری دیگر همچون متکلمان، متافیزیک دانان...

چهارشنبه، 20 آذر 1392

حیث التفاتی و محتوای حالات ذهنی

ذهن ما ویژگیها و خصلتهای منحصر به فرد و یگانه ای دارد که توضیح آنها بر مبنای خصلتها و ویژگیهای اشیا و قوانین فیزیکی چندان ساده نیست. آگاهی، به...

چهارشنبه، 20 آذر 1392

آگاهی چیست و چگونه ایجاد می شود؟

لکه ای سیاه روی کاغذی سفید را در نظر بگیرید و به آن خیره شوید. شما فاعل عمل دیدن یا خیره شدن به لکه ی سیاه رنگید. فاعلی هستید که دیدن لکه ی سیاه...

چهارشنبه، 20 آذر 1392

هویت شخصی (من) چیست؟

یکی از سؤالات سنتی و بسیار ریشه دار در فلسفه ی ذهن سؤال از « هویت شخصی»(1) است: « من» کیستم؟ آنچه « من» می نامندش چه ارتباطی با بدن، مغز و خصوصیات...

چهارشنبه، 20 آذر 1392

رابطه ی ذهن و بدن (1)

بررسی رابطه ی ذهن و بدن از مسائل قدیمی فلسفه است که ذهن بسیاری از فیلسوفان را به خود مشغول کرده است. دکارت (2)، فیلسوف فرانسوی، یکی از کسانی...

چهارشنبه، 20 آذر 1392

رابطه ی ذهن و بدن (2)

اغلب کودکان فکر می کنند که درد « چیزی» است در بدنشان، گویی که درد داشتن مشکلی است که در عضلات پیش می آید، از نگاه برخی، پیشرفت علم چنین تلقی...

چهارشنبه، 20 آذر 1392

چشم اندازها و پرسشهای فلسفه ی ذهن

قطعاً بارها چنین جملاتی را شنیده اید: فلان مطلب در ذهنش نمی رفت، ذهنش دیگر یاری نمی کرد، درگیری ذهنی شدیدی برایش ایجاد شد و...«ذهن» آشکارا نقشی...

چهارشنبه، 20 آذر 1392