آیا ترجمه‌ی قرآن جایز است یا نه؟
این سؤال از دیرباز پیش آمده كه آیا ترجمه‌ی قرآن جایز و یا واجب است؟ یا نه؟... البته حكم در این باره بستگی به معنایی دارد كه از ترجمه می‌كنیم....
يکشنبه، 16 آبان 1395
معنی ترجمه
درباره‌ی ریشه‌ی این كلمه علمای فن اختلاف جسته‌اند. بعضی آن را تَرْجَمَ در ریشه‌ی چهار حرفی دانسته‌اند و برخی از رَجْم عربی به معنی سخن گفتن از...
يکشنبه، 16 آبان 1395
عموم و خصوص میان لفظ و سببِ نزول آیه
لفظ شارع كه جواب به سؤال و یا سببی است، گاه خود مستقل و به تنهایی مفید است؛ قطع نظر از اینكه سبب یا سؤال چه بوده است، و گاه غیرمستقل است، بدین...
يکشنبه، 16 آبان 1395
فایده‌ی شناسائی سبب نزول
پاره‌ای گفته‌اند كه فایده‌ی شناسائی سبب نزول چیست؟ و حال آنكه یك چنین شناسائی مفید فواید و بهره‌هاست از آن جمله:
يکشنبه، 16 آبان 1395
راه‌های شناسائی سبب نزول
واحدی در «اسباب النزول» خود می‌گوید: «گفتار درباره‌ی اسباب نزول كتاب، روا نیست مگر به روایت و شنیدن از كسانی كه خود شاهد نزول بوده‌اند و بر اسباب...
يکشنبه، 16 آبان 1395
معنی سبب نزول
در دوران نبی اكرم (صلی الله علیه و آله و سلم) گاه حادثه‌ای پیش می‌آمد و یا پرسشی از او می‌شد كه آیه‌ای و یا آیاتی از قرآن درباره‌ی آن حادثه و...
يکشنبه، 16 آبان 1395
مكی و مدنی در قرآن
ما در این مبحث قصد آن نداریم كه به تفصیل و با ذكر دلایل لازمه، آیات كریمه و سوره‌های شریفه‌ی قرآن را، از نظر مكی و مدنی بودن، بررسی كنیم و بدان...
يکشنبه، 16 آبان 1395
ترتیب سوره‌ها در قرآن بر چه مبنایی بوده؟
درباره‌ی ترتیب سوره‌ها كه آیا توقیفی است، یعنی این تركیب كنونی برحسب اشاره و فرمان رسول خدا بوده و چنین ترتیبی آسمانی است؟ و یا اینكه وابسته...
يکشنبه، 16 آبان 1395
اقسام سوره‌ها (دسته بندی سوره‌های قرآن)
از پیامبراكرم روایت شده كه فرمود:‌ «به من عطا شده است به جای توراة «السبع الطول» و در عوض زبور «المئین» و مكان انجیل «المَثانی». و برتری یافتم...
يکشنبه، 16 آبان 1395
نخستین و آخرین سوره‌ی قرآن
درباره‌ی نخستین سوره‌ای كه به تمامی و یكباره در اولین بار نزول یافت پراكندگی سخن كمتر [از سخن درباره‌ی فرجامین سوره] است. در یكی دو جائی از قول...
يکشنبه، 16 آبان 1395
نامها و شماره‌ی سوره‌ها
هر سوره‌ای نامی دارد و بسیاری از سوره‌ها هر یك چند نام دارد كه در روایات مختلفه آمده و چنین گفته‌اند كه نام سوره‌ها توقیفی است.
يکشنبه، 16 آبان 1395
بحثی در ترتیب و چینش آیه‌های قرآن
سخن مسلم و قطعی درباره‌ی ترتیب آیه‌ها و طرز قرار گرفتن آنها در سوره‌ها، به این صورتی كه امروزه در مصاحف موجوده می‌یابیم، بی‌گفتگو اینست كه: این...
يکشنبه، 16 آبان 1395
شمارگان (تعداد) آیات قرآن
در شماره‌ی آیات قرآنی اختلاف اقوالی دیده می‌شود. مكتب‌های مختلف كوفی، مكی، مدنی، بصری و شامی هر یك عددی را برگزیده‌اند كه مطابق روایات و اخباری...
يکشنبه، 16 آبان 1395
انواع تفسیر
تفسیر به مأثور عبارت است از تفسیر قرآن براساس احادیث و روایات منقول از حضرت رسول اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) و روایات و احادیث منقول از...
جمعه، 14 آبان 1395
مفسران شیعه
نخستین گروه مفسران شیعه، تعدادی از اصحاب پیامبر گرامی اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) و ائمه اطهار (علیهم السّلام)، هستند که روایات تفسیری...
جمعه، 14 آبان 1395
تفسیر در عصر تابعین
به طور مسلم در عصر صحابه به دلیل آنکه زمینه‌ها و ضوابط علمی و کلامی و فلسفی و عرفانی هنوز مدون نگشته بود، قرآن مجید بر اساس این زمینه‌ها تفسیر...
جمعه، 14 آبان 1395
آغاز علم تفسیر
کلمه تفسیر در لغت به معنی «روشن نمودن و تبیین» است. و اهل ادب معتقدند کلمه تفسیر از ریشه‌ی «فَسر» است و یا از ریشه‌ی «سَفر» می‌باشد که مقلوب...
جمعه، 14 آبان 1395
تفسیر قرآن کریم در عصر صحابه
تفسیر قرآن کریم در عصر صحابه که از نیمه دوّم قرن اوّل هجری بیشتر قوت داشته جنبه روائی و اثری داشته و بر اثر و اساس روایات و احادیث و تقریر نبّی...
جمعه، 14 آبان 1395
آخرین آیه‌ی نازل شده بر پیامبر
در تعیین آخرین آیه‌ی نازل شده [بر پیامبر] دانشمندان اختلاف كرده‌اند. زیرا همه‌ی ایشان به روایات و احادیثی استناد جسته‌اند كه به نبی اكرم نمی‌رسد...
جمعه، 30 مهر 1395
نخستین آیه‌ی قرآن كه بر پیامبر نازل شده كدامست؟
شناسایی نخستین آیه‌ی نازل شده و آخرین آن، ‌بهره و فایده‌ای خاص دارد. این شناسایی ما را به معرفت ترتیب آیات رهبری می‌كند و یكچنین معرفتی موجب...
جمعه، 30 مهر 1395