حکیم شرقی

شیخ اشراق، شهاب الدین یحیی بن حبش بن میرک ابوالفتح سهروردی، در سال 549 هجری قمری، در قریه ی سهرورد، از توابع زنجان، تولد یافت. و پس از 38 سال...

چهارشنبه، 1 خرداد 1392

شاعران ولایی برگزیده در ایران

در این پژوهش سعی شده است تا اهمیّت مدح و رثای ائمّه اطهار(علیهم السلام) به خصوص امام حسین(علیه السلام) در شعر فارسی، مورد بررسی قرار گیرد. به...

سه‌شنبه، 31 ارديبهشت 1392

ژیلبر دوران و شعر پایداری

ادبیّات پرآوازه پایداری در طول تاریخ و تبار ملّت ها، همواره عرصه اعتبار و ایثار نام آوران و صحنه سلحشوری ها، شورآفرینی ها و از جان گذشتگی های...

دوشنبه، 30 ارديبهشت 1392

سده ی پر آشوب

اختلافات داخلی که در دولت صفوی پدید آمده بود سرانجام چنان شدت یافت که این سلسله دیگر قادر نبود با نیروهایی که در اختیار داشت بر آنها فایق آید....

يکشنبه، 29 ارديبهشت 1392

تاریخ ادبیات منثور ایران

در ادبیات فارسی، تنها ادبیات محض نیست که بدان نثر زیبا اطلاق می شود، بلکه به مرور زمان بخش بزرگی از ادبیات عملی نیز به حکم شیوه ی بیانی که در...

يکشنبه، 29 ارديبهشت 1392

ادبیات منحط عصر صفوی

صفویه (1148-905هـ) از جهات مختلف سیاست اخلاف خود، یعنی سلسله ی ترکمن آق قوینلو، را ادامه دادند؛ ولی، برخلاف آنان، شیعی مذهب بودند. البته مذهب...

يکشنبه، 29 ارديبهشت 1392

اوج غزل

تا مدت کوتاهی پیش، اطلاعاتی که ما درباره ی زندگی حافظ، مشهورترین غزل سرای ایران، داشتیم تقریباً فقط بر اساس چند داستان کمابیش باورنکردنی بود...

يکشنبه، 29 ارديبهشت 1392

حیات فرهنگی و ادبی در ایران عصر تیموری

اینک بلای تازه ای، در هیئت جنگ آوری دهشتناک، یعنی تیمور (تولد 736هـ، دوران سلطنت 807-771هـ)، بر کشور نازل می شود. وی مسلمان بود و در برابر روحانیان...

يکشنبه، 29 ارديبهشت 1392

در سایه ی دو اسطوره

تهاجم مغولان خراسان و آذربایجان را چنان ویران ساخت که تا مدت ها شعر و ادب نتوانست از آن جا نشئت کند. شاعران بزرگ سده ی سیزدهم از حول و حوش این...

يکشنبه، 29 ارديبهشت 1392

زمانه و زمینه سعدی

هجوم مغولان، که در پاییز 1219 آغاز گشت، هر چه را در سر راه خود مخالف یافت از پیش برداشت. قتل عام و ویرانی بغداد (1258)و بر انداختن خلافت عباسیان...

يکشنبه، 29 ارديبهشت 1392

در مرز علم و ادبیات محض

نثر دوره سلجوقی (سده ی 5-6هـ) بعضاً به همان سادگی دوره ی پیش از آن و بعضاً به تصنع، جمله های دراز، عرب مآبی و غیره ممتاز است که همه ی این ها؛...

يکشنبه، 29 ارديبهشت 1392

سه عارف شاعر

نخستین شاعر بزرگ تصوف ابوالمجد مجدود سنایی (متولد در غزنه یا بلخ مقارن نیمه ی سده ی پنج هجری، وفات: 525هـ)(1) معاصر غزنویان متأخر است و قصیده...

يکشنبه، 29 ارديبهشت 1392

نظریه کوانتوم

علاوه بر کار آلبرت اینشتین، چندین پیشرفت مهم دیگر در فیزیک، در قرن بیستم صورت گرفته است. کندوکاو درباره همه آنها از حوصله این کتاب خارج است....

يکشنبه، 29 ارديبهشت 1392

پرسش های عمده در فلسفه علم

ما در زبان علم دو نوع واژه را از هم متمایز کرده ایم: واژه های مشاهده ای و واژه های نظری. واژه های مشاهده ای مستقیماً و بی واسطه به صفات ادراک...

يکشنبه، 29 ارديبهشت 1392

مردی که در زمان خود افسانه شد (2)

پیش از اقدام به بررسی تفصیلی برخی از شالوده های نظریه نسبیت عام، کارمان را با ارائه طرح کلی و مجملی از آن شروع می کنیم.

يکشنبه، 29 ارديبهشت 1392

انقلاب در مدل تبیین علمی

در سرتاسر تاریخ علم، از زمان ارسطو، مدل تبیین علمی تغییر نکرده بود. تبیین کردن چیزی از لحاظ علمی همانا مبرهن کردن آن با یک قانون همگانی بود....

يکشنبه، 29 ارديبهشت 1392

مردی که در زمان خود افسانه شد (1)

در بحث از آلبرت اینشتین، وسوسه می شویم که او را با بعضی دیگر از غولهای تاریخ علم مقایسه کنیم. او، همانند نیوتون،‌ در زمانه خویش افسانه شد. همگان...

يکشنبه، 29 ارديبهشت 1392

انقلاب های علمی سده ی نوزدهم

به قرن نوزدهم می توان چونان دوره ای انتقالی نگریست. از یک سو، دانشمندان قرن نوزدهم به اکتشافات چشمگیر ادامه دادند، منتها در چارچوب مکانیک نیوتونی....

يکشنبه، 29 ارديبهشت 1392

چگونه علیت ابطال شد؟

دیوید هیوم(1)فیزیکدان نبود، اما کار او باعث پیدایش تغییری ژرف در کل مفهوم علم گردید. هیوم متهم به صورت بندی معضل استقراء بوده است، هرچند او خود،...

يکشنبه، 29 ارديبهشت 1392

تکذیب یقین (2)

نیوتون چهار قاعده برای استدلال در فلسفه طبیعی برشمرده است. این قاعده ها چیزی را می سازند که می توان آن را فلسفه علم نیوتون نامید. آنها حتی برای...

يکشنبه، 29 ارديبهشت 1392